Marc Chavannes: Nog even lekker keten
We stevenen toch af op een premiersrace. Rutte of Samsom. Met het beleid daarna heeft het niet zo veel te maken, maar het geeft zin aan de daad in het stemhok.
Zoals dat hoort bij een modern gevoerde campagne houden de Grote Opponenten de laatste dagen even geen rekening met wat op Verkiezingsdag+1 moet gebeuren: zoete broodjes bakken. Dit weekeinde gingen Rutte en Samsom nog es lekker los.
Een gevaar voor Nederland, een gevaar voor de veiligheid, zei Rutte over de PvdA. Verantwoordelijk voor ‘twee jaar rechts rotbeleid’, zei Samsom over VVD en CDA.
Nu VVD en PvdA in de virtuele paardenrace nek aan nek gaan, zoeken de achterblijvende deelnemers hun gezicht voor straks. Roemer krijgt geen premier-vragen meer. Hij is best bereid vicepremier te worden onder Samsom. En eigenlijk zit hij het liefst als SP-leider in de Kamer. Deemoedig voor een potentiële winnaar.
Sybrand Buma, die de traditionele CDA-middenstem gekaapt ziet door Samsom, roept de kiftende koplopers op tot matiging: jullie moeten straks toch samen regeren. Dan hebben jullie mij nodig voor de lieve vrede. Een suggestie die Rutte vast omhelsde. Liever een gewonde vriend dan een tweede opponent in m’n kabinet, lees GroenLinks, ChristenUnie of D66.
Pechtold heeft het niet makkelijk nu de tweemans-finish tussen VVD en PvdA gaat. Met de SP als linkse koploper leek een stem op D66 een redelijke, licht-linkse variant. Nu Samsom die centrum-linkse ruimte helemaal vult met zijn eerlijk-en-toch-sociaal-verhaal zullen potentiële D66-kiezers die Rutte niet willen voor Samsom kiezen. En Samsom-vrezende D66’ers neigen naar Rutte.
Voor de andere partijen resteert een taai gevecht om de kruimels. Voor de Piratenpartij en de drie letterpartij van Brinkman kondigt zich rust aan na woensdag. De sleutelrol van de SGP tijdens de moeizame Eerste Kamer-avonturen van het gedoogkabinet-Rutte I, leert dat ook kleine fracties de macht kunnen aanraken als zij het spel goed spelen.
Sleutelvraag voor woensdagavond daarom: tekent zich een coalitie af die ook in de senaat een meerderheid heeft?