Belangrijk: Voor het goed functioneren van nrc.nl maken wij gebruik van cookies (meer informatie).
Hiervoor hebben wij wel eerst je toestemming nodig. Klik op de groene knop als je hiermee akkoord gaat.

Wie met vuurwerk stunt is dit jaar een verdachte

Repressie en preventie gaan doorgaans hand in hand. Het strafrecht vergeldt niet alleen, maar waarschuwt en voorkomt zo herhaling. Althans dat is de gangbare theorie. Voor de vuurwerkincidenten die zich iedere december voordoen, heeft de overheid deze benadering echter verlaten. Alle energie gaat naar repressie, in het bijzonder van de vuurwerkbommakers, die nu met hogere straffen worden bedreigd.

Het kabinet staakt de voorlichtingscampagnes. Wie met vuurwerk stunt is dit jaar dus geen rund, maar een verdachte. Daarmee komt een einde aan de lichte betutteling die met deze campagnes vaak gepaard ging. Maar ook aan de informatie over de gevaren van vuurwerk voor het algemene publiek. De burger mag het nu helemaal zelf weten.

Intussen treft de helft van alle vuurwerkverwondingen omstanders. Of burgers die gewone rotjes en pijlen afsteken, maar dat fout doen. Dat leidt tot honderden vaak zeer ernstige verwondingen, waar hulpverleners jaarlijks harder tegen protesteren. Waarom is vuurwerk vrij verkrijgbaar, gezien de zeer hoge maatschappelijke kosten? Nu ook de uitwassen kennelijk almaar ernstiger worden, wordt het tijd het debat over een geheel vuurwerkverbod te heropenen. Dat lost het probleem van de bommakers niet op. Maar het vestigt wel een nieuwe norm.

Het openbaar ministerie bracht de nieuwe repressie intussen met de nodige slordigheden. Vuurwerkstunters op internet zal het podium worden ‘ontnomen’. Hun account wordt ‘onder toezicht geplaatst’. En justitie waarschuwt dat overtreders er ‘niet meer’ vanaf komen met een lichte straf. Zij kunnen ‘zelfs’ een gevangenisstraf krijgen. Nu was gevangenisstraf altijd al mogelijk. Die werd ook opgelegd. Voor een vuurwerkbom bij een appartementencomplex te Venlo kreeg een dader in 2008 al zes maanden cel. De suggestie dat vuurwerkbommenmakers te lage straffen krijgen, wordt niet onderbouwd. Het OM bevestigt zo wel het foute vooroordeel van het tolerante strafklimaat. Dat hogere celstraf afschrikt is niet meer dan een aanname. Een hogere pakkans en strafkans helpen eerder, maar die laten zich niet met een persberichtje regelen. De strafwet biedt evenmin de mogelijkheid om burgers te verbieden op internet hun stunts te publiceren.

De taskforce van de politie breekt wel op youtube in op filmpjes van vuurwerkstunters met een directe boodschap. Er zijn inmiddels al 130 filmpjes door de politie bewerkt. En wordt vervolgens op youtube ook weer geparodieerd. Zie dit filmpje waarin een zekere Kevin het woord vuurwerk van de politiespreker consequent verving door ‘frikandel’.

[youtube]http://www.youtube.com/watch?v=3LIiXWJezk0&feature=related[/youtube]

Ook het ‘onder toezicht plaatsen’ van een account, zoals het OM aankondigde, is pr-taal van de persafdeling. Het blijkt niet meer te betekenen dan dat de autoriteiten vaker controleren.

Het is wellicht zelfs beter om overtreders maar aan te moedigen beelden van hun daden te publiceren. Zo maken zij zichzelf vindbaar en het gevaar aanschouwelijk. Een rund aan het werk zien kan ook preventief werken. En verdiept het inzicht in de onzin van vuurwerk als zodanig.

(Dit is eerder gepubliceerd als commentaar in NRC Handelsblad en nrc.next)

Reageren? Nuanceren en argumenteren verplicht. Volledige naamsvermelding.

 

Geplaatst in:
Strafrecht
Lees meer over:
openbaar ministerie
veiligheid

17 reacties op 'Wie met vuurwerk stunt is dit jaar een verdachte'

J v Bijsterveld

Wat ik niet snap is dat als iemand’s leven in gevaar wordt gebracht met vuurwerk dat dit door juristen niet gezien wordt als een poging tot doodslag, zware mishandeling, enzovoorts. Juristen zouden toch goed zijn in feiten herkennen voor wat ze zijn?

K. Wolf

Gezien het feit dat steeds zwaarder vuurwerk wordt aangetroffen, onder andere omdat dit tegenwoordig gewoon via internet besteld kan worden, lijkt de tijd me nu rijp om sterk op een vuurwerkverbod aan te sturen. Vooral omdat het meestal de omstanders zijn die gewond raken, zich vaak totaal niet bewust van het gevaar. Moeten wij dan allen binnen blijven als we geen gevaar willen lopen? En proberen onze tienerkinder binnen te houden om ze niet aan zulk risico bloot te stellen? Liever zou ik als burger bescherming eisen van de overheid, zodat we weer zonder gevaar over straat kunnen op oudejaarsavond. Iets dat ik nu al jaren niet meer durf. En niet onterecht zo blijkt uit de feiten.
Het was een leuke traditie dat vuurwerk. Ik deed er vroeger ook graag aan mee. Maar de tijden zijn veranderd. Bijna al het vuurwerk van tegenwoordig is minsten tien keer zo zwaar als dat van vroeger. Soms zo sterk als een granaat hoorde ik vandaag op de radio. Het is toch van de zotten dat wij het nog steeds toelaten dat men dit gewoon af mag steken op straat tussen argeloze omstanders, terwijl er rond die tijd van de avond meestal al zoveel gedronken is dat het risico van ondeskundig en onvoorzichtig en zelfs agressief gebruik, levensgroot aanwezig is.
Kan je als burger zo’n verbod nu niet afdwingen van de overheid?

Saskia van Loenen

Ik ben blij dat NRC als een van de eerste media stelling neemt in deze kwestie. ‘Waarom is vuurwerk vrij verkrijgbaar, gezien de zeer hoge maatschappelijke kosten? Nu ook de uitwassen kennelijk almaar ernstiger worden, wordt het tijd het debat over een geheel vuurwerkverbod te heropenen.’ Hèhè, eindelijk, dacht ik, toen ik dit gisteren in de krant zag staan als hoofdredactioneel commentaar.

In Nederland ligt dit onderwerp bijzonder gevoelig en een deel van de bevolking (met name jongeren) reageert doorgaans woedend als je het waagt de optie van een verbod op consumentenvuurwerk te opperen. De twee belangrijkste argumenten zijn doorgaans: 1. het is traditie; en 2. heel veel mensen genieten er nu eenmaal van. De rest van Nederland moet dan niet zeiken, daar komt het op neer. Het is ook maar één keer per jaar, dus waar hebben al die ouwe zeurpieten het over.

Maar ja, die ‘ene’ keer per jaar – die niet enkel bestaat uit oudejaarsavond maar meerdere dagen achter elkaar omvat – levert zo veel ellende op aan oogletsel, gewonden, soms zelfs doden (en dan hebben we het nog niet eens over de angstgevoelens van veel mensen, en heus niet alleen ouderen, als ze op straat langs ‘zo’n groepje jongens’ moeten; het leed onder huisdieren van wie een deel in paniek wegloopt en nooit meer terugkomt; huilende kinderen die zich rotschrikken van die onverwachte harde knallen; de milieuvervuiling, etc.) dat het toch eigenlijk volkomen absurd is dat we dit al zo lang als ‘normaal’ Hollands verschijnsel bereid zijn te accepteren. Lees het interview nog maar eens met oogarts Tjeerd de Faber uit NRC van vrijdag 25 november, en ieder weldenkend mens moet toch minstens vraagtekens stellen bij de afweging die tot nu toe werd gemaakt in ‘traditie waar velen van genieten’ versus het op vele vlakken tragische gevolg. Het interview staat helaas niet online maar ik citeer een paar regels uit zijn betoog: “Mensen kunnen altijd nog naar prachtige vuurwerkspektakels blijven kijken, aangestoken door professionals. Vergeet niet: het Amerikaanse leger heeft gedurende de 3,5 jarige Iraqi Freedom-operatie, waaraan op het hoogtepunt 200.000 soldaten meededen, 500 oogletsels opgelopen. Daar gaan wij in twee nieuwjaarsnachten ruim overheen. In één nacht hebben wij meer oogletsel dan het Tahrirplein in tien maanden. Collega’s uit andere landen snappen niet dat zoiets hier kan, een democratisch land in vredestijd.”

En voor wat betreft die traditie: al doet het soms een beetje pijn; tradities zijn er om overboord te gooien als ze, door de tijd ingehaald, inmiddels volkomen achterhaald en misplaatst geworden zijn. Het stierenvechten in Spanje was heilig. Maar in Catalonië wonnen het verstand en de redelijke argumenten het van de conservatieve sentimenten en is dit volksvermaak per 1 januari a.s. verboden. Waar is het verstand van Nederland?

Max Molenaar

Oplossing
Streef wereldwijd naar een verbod op publicatie van methoden om bommen te maken, via internet en andere media.

Celstraf onder luxe Nederlandse omstandigheden schrikt nauwelijks af, stimuleert bij veroordeelden een criminele moraal en geeft hen criminele status.

Of zware straffen doelmatig zijn of niet, moet experimenteel wetenschappelijk worden onderzocht. Geef daarbij een zware werkstraf van 70 uur per week, gedurende twee jaar, voor het in bezit hebben van een vuurwerkbom. Verdubbel die straf verder bij elke volgende herhaling. Daarbij moet voldoende bekendheid worden gegeven aan die nieuwe straffen. Dat kan gratis via webfora voor jongeren. Onderzoek de effecten van die nieuwe straffen op het aantal geregistreerde vuurwerkbommen.

Zwaar knalvuurwerk wordt door jongens vaak gebruikt ter intimidatie en kan huisdieren langdurig in paniek brengen. En het stimuleert met Oudjaar een agressieve sfeer bij bepaalde groepen dronken jongeren. Vuurwerkrook is slecht voor gezondheid en milieu en kan brand veroorzaken.

Verbied consumenten daarom om zelf vuurwerk af te steken, behalve heel kleine rotjes en grondsiervuurwerk zonder knallen, en alleen met Oudjaar tussen 0:00 uur en 01:00 uur.

Ellen Kluit

Ooit mocht het vuurwerk pas op 31 december vanaf 22:00 uur worden afgestoken. Ooit was het normaal dat men op 1 januari het vuurwerk van straat opveegde.
Nu mag het al op 31 december om 10:00 uur en wordt het niet meer opgeveegd. Waarom wordt niet die oude tijd van 22:00 uur gehanteerd? Waarom is er niet meer toezicht op het opvegen van resten op 1 januari? Dat voorkomt veel slachtoffers onder mensen (vooral kinderen) die niet afgegaan vuurwerk alsnog af willen steken.

Daarbij vallen (volgens mij) de meeste slachtoffers door knalvuurwerk. Rotjes, duizendklappers, bommen en dergelijke. Dat is ook het vuurwerk dat de meeste irritatie oproept. Vanwege het lawaai, maar ook omdat het voorkomt dat kinderen rotjes naar voorbijgangers gooien. Of een totaal vuurwerkverbod zinnig is, weet ik niet. Het lijkt mij in elk geval nuttig om knalvuurwerk te verbieden en enkel nog siervuurwerk toe te staan. Daarbij moet het volgens mij ook haalbaar zijn om een verbod in te stellen op het bestellen van vuurwerk uit het buitenland.

Naast zo’n verbod moet er uiteraard een hogere pakkans zijn. Dát schrikt af. Een hoge celstraf in combinatie met een lage pakkans niet, daarvoor halen mensen de schouders op.

john van kesteren

Eén reactie begint met “Gezien het feit dat steeds zwaarder vuurwerk wordt aangetroffen…”. Is daar empirische onderbouwing voor? Geklooi met vuurwerk is er altijd al geweest en ik heb geen reden om aan te nemen dat het alsmaar meer en steeds maar erger wordt. En dit is nu juist het argument om harder op te treden.

Volgens mij was er de laatste jaren juist een forse daling van incidenten. Aard en omvang van vuurwerkgerelateerde medische handelingen op de eerste hulp afdelingen van ziekenhuizen geven de meest betrouwbare cijfers hierover.

Dat vuurwerk gevaarlijk is en geklooi daarmee nog enger leidt geen twijfel. Dat repressie een slechte preventieve maatregel is wisten we ook al. Ik sluit niet uit dat dit alles de status van een vuurwerk klooier binnen hun groep juist verhoogd en dus aanzet tot meer stunten.

Een geruststelling, naarmate we ouder worden houdt het stunten met vuurwerk vanzelf op. Als je jonge jongens confronteerd met de afschuw van verwondingen (zonder opgeheven vingertje, werkt juist averechts) dan is er gerede kans dat ze er een paar jaar later niet eens aan beginnen.

Reinier Bakels

Als ik rond oud & nieuw in het land ben ga ik meestal op het balcon staan kijken naar het wel mooi vuurwerk, maar als ik dan een tijdje later naar beneden ga dan ben ik verbijsterd door de dikke kruitdampen en de bergen van dat rode papier van vuurwerk.

Bij een groot feest hoort vuurwerk, maar hier is het ontspoord. En dan heb ik het nog niet eens over gevaar, maar alleen over de eigenaardige grimmige sfeer die zo ontstaat.

Ik heb ook wel eens oud en nieuw gevierd op de Festmeile tussen de Siegessäule en de Brandenburger Tor in Berlijn. Met genoeg eten en drinken heeft men al veel minder behoefte aan (overdreven) veel vuurwerk. Voor wie de situatie niet kennen: dit is een brede weg die dan wordt afgesloten en waar talloze kraampjes worden neergezet zodat je nooit honger of dorst hoef te hebben. Bij de Brandenburger Tor is een groot podium waar met optredens óók in de behoefte aan “lawaai” wordt voorzien.

Martin van de Wardt-Olde riekerink

Wat een gezeur. Eigen schuld, dikke bult. De overheid moet mij beschermen tegen malloten. Malloten die, zoals in Venlo, buiten de knaltijd dingen doen. Malloten die ongelukken veroorzaken omdat ze gedronken hebben en toch rijden. Malloten die kinderen misbruiken.

De overheid hoeft mij niet te beschermen tegen vuurwerk, dat kan ik zelf wel.

Bernard Weiss

Oudejaarsavond? En een paar avonden daaromheen?

Ik dacht het niet. De eerste indicaties dat klein Kunduzgar hier een filiaal had geopend kwamen al in september. En afgelopen jaar zijn de laatste knallen zo halverwege maart weggestorven.

Het wordt niet alleen tijd voor een verbod. Dat is er namelijk al, in ieder geval op alle andere dagen dan oudejaar. Het wordt tijd voor handhaving. Tijd dat de sukkelende koddebeijer niet alleen langsfietst, maar ook eens afstapt en ingrijpt.

Tot die tijd gaat er in huize Weiss gejuich op bij iedere afgeblazen vinger van een dader. Het is ze van harte gegund.

A Blankert

Vuurwerk moet je NIET verbieden. In veel landen, waaronder Belgie, kun je altijd vuurwerk kopen dat bovendien nog zwaarder is ook. Als je in Belgie op straat loopt in november is het stil, hier begint het (illegale) geknal dan al. Verbod, het helpt kennelijk averechts.

Het aantal gevallen van comazuipen door jongeren is de laatste jaren toegenomen staat in deze krant. Vreemd, we hadden toch juist een verkoopverbod van alcohol voor jongeren ingevoerd? We moeten dus(?) de alcoholleeftijd verder verhogen! Dat helpt vast zo goed als in het alcoholrepressieve Scandinavie waar elk plein vol dronkenlappen zit.

In de Verenigde Staten zijn jointjes streng verboden, in Nederland (nog) niet. Op highschool wordt daar in de pauze dagelijks massaal geblowed. Bij ons niet. Hoe zou dat komen? Drugsmisbruik in de VS is ondanks (?) de war on drugs veel extremer dan bij ons. Laten wij ook strenger verbieden!

In moslimlanden heerst een streng verbod op het vertonen van vrouwelijk bloot. Desondanks (?) is het leven voor vrouwen op straat toch een stuk lastiger. Laten we dat hier ook strenger verbieden en handhaven ook!

Maar wij hebben toch last van dat geknal, gedrink en ander ballorig gedrag van de jeugd? Bovendien is het nog gevaarlijk en slecht voor hun gezondheid ook! Dat is waar, laten we alles waar we last van hebben en bovendien gevaarlijk is verbieden. We hebben ook last van langsrazende moeders met kinderen op weg naar school in de auto. Kinderen naar school brengen, het zou verboden moeten worden.

Marinthe de Waelere

Het is sowieso vreemd dat het einde van het jaar in terreur ‘gevierd’ moet worden, blijkbaar.Oudere mensen naar rustiger oorden moeten vluchten, opdat jochies ongestoord en met onverschillige koppen hun knallers kunnen blijven rondstrooien, bij voorkeur in winkelcentra of andere plaatsen waar veel mensen komen.
Er word al jarenlang van alles over geroepen maar geen moer aan gedaan, simpelweg omdat de meeschooiende middenstand maar flink geld moet verdienen aan vuurwerk.Een dieptrieste situatie.

Jadwiga de Bock Majewska

voorstel idee alstublieft voor “gezond verstand” om plannen uitvoeren voor totaal uitbannen van “die knal vuurwerk”:
redenering:
1.vuurwerk is 2000 jaar geleden ontworpen voor hulp,als middel in communicatie voor Leger, omdat toen geen mobiele telefonie bestond.
2. Vuurwerk is in de jaren ontwikkeld als groot bron van verrijking door sommigen zie omzet in Nederland laatste 4 jaar is voor !233 miljoen ( geregistreerd) dit is twee honderd en drie en dertig MILJOEN In paar dagen in fik gestoken! en voor wat? voor een beetje “boem”.
3. Vuurwerk inhoud is van “verpulverde metalen plus chemische stoffen” die verpulverde metalen en chemische stoffen nadat hebben opgewarmd in lucht “geglinsterd” vallen naar beneden en als residu op longen van mensen, op gras velden, met wind mee gewaaid op fruit tuinen, groente tuinen en dat: moeten alle Nederlanders die metalen en die chemische stoffen later eten in hun groente en melk drinken,en dat vieze lucht ademen.
Reden om Nederlanders zich afvragen hoe komt dat? In Afrika en andere landen sterven mensen van honger, en zie in Nederland hoeveel KINDEREN hebben allerlei KANKERS en andere ziektes, in dit welvarend land met? genoeg eten en drinken?
dit is tijd voor beleid- makers in zogenaamd “regering”
zorg tonen voor Volksgezondheid,
uit de hand gelopen verslaving als die “vuurwerk knalen” uitbannen voor altijd.
3.In Nederland zijn van modale en onder bijstand “geld niveau” grootste schulden per huishouden, er zijn in elke woonplaats “voedsel banken” om mensen in Nederland niet van honger laten creperen.
5. Soorten knal vuurwerk:
A.) Rijke mensen in hun dure huizen en tuinen kopen sierlijke in uitvoering vuurwerk als afsluiting van hun luxe diner met vrienden van 5 minuten met champagne in hand als afsluiting van hun luxe etentje.
B.) die miljoen gelden uitgeven aan knal vuurwerk, doen arme jongeren, die dagen door barre weer duizenden kranten duwen om paar honderd euro’s scharrelen en dan tussen kerst en Nieuw jaar eenzaam door straten die rotjes en bommetjes voor een boem gooien, als hun vermaak.
reden? Jongeren zij wezen in Nederland, wezen door dat harteloze gejaag van alleen geld verdienen door sommige, zonder rekening houden wat die geld gejaag voor samenleving ontwrichting aandoet.
6. Zie miljoenen en miljarden verknalt in fik, 233 miljoen in Nederland en tel omringende landen erbij en misschien Griekenland ook, wel nu: modale en arme burgers, nu moeten bezuinigen aan scholen en gewoon eten, is verteld door zo “genaamd regering”.
p.s. in mijn woonplaats door die “regering” plannen waren om bibliotheek met 50.000 gebruikers opheffen omdat bezuinigd moest worden, en wel is in krant vermeld dat in die woonplaats voor 500.000 euro aan vuurwerk is “verknald”.
7. Gezonde Verstand Denkers en Doeners, doe een betere en gezondere beleid voor Nederland en Wereld.

Jadwiga de Bock Majewska

Nieuws alstublieft RTL4, 2 december, teletekst, titel: “weer iets meer vuurwerk onderschept”,
citeer laatste regel: ..”Jaarlijks steken Nederlanders naar schatting 1 á 2 miljoen kilo illegaal vuurwerk af”.
1. 1 of 2 miljoen kilo vuurwerk en nog illegaal dat is giga hoeveelheid afgestoken zwaar milieu verontreiniging.
Bewakers milieu alstublieft wakker woorden.
2. Degenen die de vuurwerk afsteken en voor eigen geld dat inkopen, verarmen ook samenleving.
Deze personen maken zichzelf armer en daardoor hele samenleving ook armer.
3.Dat verslaving van volkeren aan drank, drugs is bewijs van een regering in dat land, dat dat regering in dat land heeft geen visie als leiders, en geen Vaderlands Liefde,
Dat Nederlanders zoveel miljoen kilo’s aan vuurwerk afsteken, is bewijs van geestelijke eenzaamheid, sociale eenzaamheid, dat paar uur op straat of van balkons samen die knal vuurwerk knalen, voelen die mensen een beetje samhorigheid met elkaar, is mijn ervaring in Nederland.
Redenering: Cultuur, in alle vormen is nodig, voor mensen als vermaak en bezieling, goedkope kaartjes, uitnodigingen voor gezinnen in theater, dat deel uit prachtig classic, en toegevoegd, modern, voor jong en oud,en sprookje voor aller kleinsten, in een programma,dat na afloop nog dagen allen zouden van kunnen dromen.

m. ruijzendaal

In een land dat zelfs de uitkomst van het EU-referendum aan z’n laars lapte, maakte de vuurwerkpetitie idd ook geen schijn van kans (http://petities.nl/petitie/burgerinitiatief-meer-plezier-met-minder-vuurwerk ).

Ben het hartgrondig met dit NRC commentaar eens, want genoeg is genoeg. Vond siervuurwerk vroeger ook leuk, maar het is giga uit de hand gelopen in Nederland en met de open grenzen vooral naar het oosten, nemen de risico’s alleen maar toe.

Nieuwjaarsnacht 2005 ontkwam m’n eigen kind – dat van een afstand alleen maar stond te kijken – aan zwaar keel-letsel, dankzij het dragen van een dikke wollen sjaal en wollen winterjas. Geen polyester o.i.d. Een stom afgestoken vuurpijl schoot toen horizontaal recht op haar af.

De vraag inmiddels bij de vuurwerkproblematiek in dit land, is m.i. dan ook “Ben ik mijn broeders hoeder?”
Gezien alle ongelukken, en niet te vergeten de tragische dood van een kind op de Veluwe afgelopen jaarwisseling, moet het antwoord – ook juridisch – een knalhard JA zijn.

Ook juridisch, want o.a.
- je mag mensen niet willens en wetens in gevaar brengen;
- je mag dieren – daaronder vee – niet willens en wetens in gevaar brengen en zich halfdood laten schrikken;
- de gevolgen van het massale afsteken van vuurwerk zijn in milieu-opzicht (luchtkwaliteit, bodem- en waterverontreiniging) een ramp met een schaalgrootte die onder bestaande wetgeving al een misdrijf impliceert;
- vuurwerkafstekers hebben, net zomin als bijv. groepjes agressieve jongeren, het recht om buurtbewoners te dwingen om binnenshuis te blijven;
- alle kosten incl. ziektekosten, revalidatie en levenslange uitkeringen worden afgewenteld op de maatschappij, maar er is geen wet die zegt dat je vuurwerk moet afsteken;
- het bevorderen en handhaven van openbare veiligheid is een grondwettelijke taak, plicht, van de overheid.

Het is dan ook volstrekt onverteerbaar dat ook het huidige kabinet op dit vlak niets voortvarends onderneemt, terwijl al wekenlang de berichten legio zijn over de politie die her en der in het land partijen (extreem) zwaar vuurwerk weet op te sporen. Méér dan in voorgaande jaren. D.w.z. illegaal geïmporteerd vuurwerk, blijkt steeds zwaarder van explosiekracht te zijn.

Nu te vernemen dat ditzelfde kabinet de Postbus 51-waarschuwingscampagne stáákt, sterkt me in de overtuiging dat het de hoogste tijd is dat deze regering vertrekt, ophoudt te bestaan. Het VVD & CDA kabinet Rutte lapt zo immers ook de Grondwet aan z’n laars, en wil ‘s lands hoeder niet zijn. Ook niet als het om toekomst en kansen op levensgeluk van – onervaren – kinderen en jongeren gaat.

Gerrit de Jonge

Waar hebben we het eigenlijk over? Gedurende één uur per jaar kan de overheid de veiligheid op straat niet garanderen door de volksgewoonte om het nieuwe jaar te begroeten met vuurwerk. Het is buiten wel vaker gevaarlijk door mist, ijzel, storm, regen of sneeuw. Binnen blijven is dan een redelijke maatregel. Zeker dat ene eerste uurtje van het jaar. Toegegeven, ook ik vind vuurwerk afsteken een geldverspillende luxe. Maar aan de andere kant kun je moeilijk volhouden dat het een levensbehoefte is om dat uur de straat op te gaan. En als je dan toch persé naar buiten moet, wat is er op tegen om dan een oogbeschermende bril op te zetten?

En als je dan echt vuurwerk wilt ontmoedigen dan zijn er praktischer oplossingen vanuit de overweging dat verwondingen door vuurwerk eigen schuld zijn door onnodig buiten te zijn zonder beschermende bril. Laat mensen met vuurwerkverwondingen die niet aannemelijk kunnen maken dat ze zelf geen schuld hebben zelf de doktersrekening betalen. Een dergelijke maatregel kan onderdeel zijn van de lange reeks noodzakelijke maatregelen om te besparen op de zorgkosten.

Overigens mag je je ook afvragen hoe de jeugd uit zijn dak zal gaan als die uitlaatklep van vuurwerk er niet meer is. Coma zuipen, auto’s in brand steken of winkelruiten ingooien?

m. ruijzendaal

@ Gerrit de Jonge (“Waar hebben we het eigenlijk over?”)

We hebben het over een heidense traditie, de traditie om met de komst van een nieuw jaar boze geesten te verjagen door een hoop herrie te maken. Maar onderhand nodigen we op deze manier juist een heleboel kwaaie geesten uit op straat… ‘k Heb de jaarwisseling 30 jr geleden eens meegemaakt in de Haagse Schilderswijk. Daar was het echt oorlog; je kon geen hand voor ogen meer zien en je geen meter buiten je voordeur wagen.

U schreef “Gedurende één uur per jaar”. Maar dat is niet waar. Want het gegooi met knalvuurwerk begint gemeenlijk al zo half november en neemt vanaf begin december flink toe. Afhankelijk van waar mensen wonen (woondichtheid), is het toch al gauw een volle maand van uitkijken met je kleine kinderen, je huisdieren, en oude mensen maakt het ook angstig: zeker rond winkelcentra. Het is niet ongewoon dat familie of buren in december speciaal boodschappen gaan halen voor oude bewoners, omdat die in de loop van deze maand hun huis niet meer uit durven – en dan bedoel ik niet wegens sneeuw of ijs. Ook hier geldt: hangt er sterk van af waar je woont.

Over naar buiten kunnen gaan juist meteen na de klok van twaalf: vroeger was het een fijne gewoonte om dan je buren op straat te treffen of even bij elkaar binnen te lopen en elkaar een gelukkig nieuwjaar toe te wensen. In villawijken zal dat best nog wel mogelijk zijn, maar minder gebeuren omdat men daar doorgaans toch al langs elkaar heen leeft. Maar in meer geürbaniseerde gebieden waar erg veel vuurwerk dan wordt afgestoken, kun je gewoonweg niet meer naar buiten dan. En da’s toch jammer m.h.o.o. sociale cohesie in een woonbuurt.

Een oogbeschermende bril is een reuze goed idee. Maar zo’n bril beschermt je niet tegen een vuurpijl die bijvoorbeeld recht tegen je keel aanvliegt, zoals m’n dochter een paar jaar geleden overkwam. Zo’n bril beschermt niet tegen nylon kleding en wat daarmee kan gebeuren als de rotjes en vuurpijlen om je heen vliegen. Een oogbeschermende bril beschermt ook niet tegen verdwaald vuurwerk dat per ongeluk in of onder je dak terechtkomt, of via een openstaand ventilatieraampje een flat of woning binnenvliegt zoals een paar jaar geleden nog weer eens een keer gebeurde met een woningbrand en een dode tot gevolg (provincie Zuid Holland toen, dacht ik).

U schreef ook: “Gedurende één uur per jaar kan de overheid de veiligheid op straat niet garanderen”.
Maar het probleem is nog groter. Graag wat aandacht voor mensen met luchtwegklachten zoals astma. Als er geen wind staat en de regen komt niet met bakken uit de lucht tijdens de jaarwisseling, is het inmiddels al zo erg geworden dat zelfs als je met alle deuren en ramen dicht thuis blijft, je binnenshuis urenlang benauwd loopt te hoesten tot en met, omdat de kruitdampen hoe dan ook toch je woning binnenkomen. Niet alleen mensen met bestaande luchtwegklachten hebben daar ernstig last van, eind 2007 of 2008 was het door de weersomstandigheden rampzalig met die kruitdampen in huis in flinke delen van het land (kreeg nog een speciale vermelding in het NOS Journaal toen).

Hoe de jeugd uit z’n dak zal gaan als niet vrijelijk overal meer vuurwerk afgestoken mag worden? Dat zien we dan wel, kwestie van op voorbereid zijn. U suggereert toch niet dat de maatschappij maar moet buigen, uit angst voor z’n jeugd? Een vuurwerkverbod dat goed wordt uitgelegd, is immers meteen ook een goeie les in verantwoord burgerschap en maatschappijleer.
Er valt, als gevolg van de financiële crisis, de laatste tijd sowieso heel veel te leren vooral voor de wat jongeren onder ons. Daar kan een verandering op het gebied van omgang met vuurwerk, het breken met een traditie of gewoonte, dan meteen mooi bij.

En overigens is het de laatste jaren al zo dat Politie en Brandweer zo’n beetje alle verloven intrekken voor Oud en Nieuw, om met man en macht op straat te kunnen zijn júist om tijdig te kunnen bijsturen wat compleet uit de hand dreigt te lopen. Een vuurwerkverbod of regelgeving voor bijv. één groot gezamenlijk vuurwerk per wijk of dorp, zal aanvankelijk inderdaad wel op verzet en provocaties stuiten. Maar ik betwijfel of dat voor de inzet van vooral Politie, en de kosten van die inzet, veel verschil zou maken met de huidige praktijk.

Ligt het aan mij of hebben de oogartsen zich dit jaar inderdaad nog niet publiekelijk geroerd? En de chirurgen alsmede de plastisch chirurgen? Nou ja, kan me eigenlijk ook wel voorstellen als juist die beroepsgroepen het onderhand zouden hebben opgegeven… En met deze regering helemaal.

Gerrit de Jonge

@16 m. ruijzendaal,
Misschien heb ik onderscha de problemen met vuurwerk onderschat doordat ik het geluk heb te wonen in een betrekkkelijk nette stad met weinig probleemwijken, en zelf in een betere buurt woon waar de mensen verantwoord met vuurwerk omgaan. Mijn “leven en laten leven” houding vloeit ook voort uit het feit dat ik zelf ook vermijdbare overlast veroorzaak. Niet iedereen is blij dat ik er uitsluitend voor mijn eigen plezier een milieuvervuilende hond op na houd die me een veelvoud kost van het bedrag dat de gemiddelde burger aan vuurwerk uitgeef. De jochies die de straat met vuurwerk onveilig maken, kunnen zich er op beroepen dat ze geen asobakken of andere auto’s hebben, en minder dan 3 vliegvakanties per jaar boeken. De vrijheid die ik voor me zelf neem, gun ik ook een ander.

Daarnaast lijkt me een totaal vurwerkverbod onhaalbaar. Weliswaar is het niet moeilijk om argumenten ten gunste van zo’n verbod op te sommen, maar het probleem is dat die zelfde argumenten heel veel verboden rechtvaardigen. De argumenten om bijvoorbeeld betaald voetbal te verbieden zijn van de zelfde aard en even ijzersterk als die voor een verbod van vuurwerk, maar een voetbalverbod zullen wij ook niet meemaken. Indachtig deze realiteit heb ik geprobeerd om uit de losse pols wat manieren heb opgesomd om met vuurwerk te kunnen leven.