Wikileaks voor gemeenten: geheim papier ….hier!
“Op deze plek kunt u uw vertrouwelijke documenten anoniem naar ons doorsturen”. Zo nodigt sinds zaterdag de ‘locale wikileaks’ website opennu.nl burgers uit vertrouwelijke documenten van het middenbestuur voor te leggen. Pas als ‘journalisten’ die informatie hebben beoordeeld zal de site erover berichten en het document publiceren. De website is in handen van een jonge locale SP-politicus tevens student bestuurskunde met een verleden als oplichter.
Het gaat om een plaatselijke vicevoorzitter van de SP, Michel Spekkers (1983), die vrijdag zijn functie als niet gekozen commissielid van de gemeenteraad Breda neerlegde om zijn handen vrij te hebben voor dit project. Op zijn persoonlijke website, hier, legt hij uit waarom. De ‘open nu’ website heeft ‘dropboxen’ voor elf gemeenten geopend, maar verwacht in ruim vijftig gemeenten actief te kunnen worden. Vanochtend was er nog geen enkel bericht of document uit een van deze gemeenten gepubliceerd.
Spekkers zei zaterdagochtend op Radio 1 te verwachten dat er als eerste nieuws uit Breda zou komen. Volgens de website Webwereld claimt hij over Breda al 5 gigabyte aan informatie te hebben opgehaald. Webwereld twijfelt er overigens aan of Spekkers voldoende geloofwaardig is om zo’n initiatief te runnen. De SP’er zat ruim twee en een half jaar in de gevangenis, hoofdzakelijk in de VS wegens oplichting met cheques en betaalkaarten. Dit erkent hij overigens op zijn eigen website, hier. Spekkers, die bestuurskunde aan de Avans Hogeschool studeert, meldt dat ook op zijn linkedin profiel. “Nadat ik op mijn 17de mijn ouderlijk huis verlaten heb, heb ik me een periode beziggehouden met het plegen van strafbare feiten”. Sindsdien geeft hij ook voorlichting op scholen over de gevaren van internet en criminaliteit.
Op deze pagina geeft Spekkers antwoord op een aantal veelgestelde vragen. Hij vertelt echter niet wie er behalve hijzelf achter de website zitten. Ook blijft onduidelijk welke journalisten de ingezonden documenten screenen. Wel wordt duidelijk dat ‘Open nu’ informatie vertrouwelijk houdt als een journalist er geen verhaal in ziet. Immers, “Zodra de journalist een verhaal naar buiten brengt, worden de feiten die gebruikt zijn in het artikel ook gepubliceerd”. Voor dat tijdstip gebeurt dat dus niet. Intussen staat het iedereen vrij zich als journalist aan te melden. ”Om u als journalist aan te melden voor uw gemeente mail dan naar media@opennu.nl”
De website belooft totale anonimiteit, ‘ons bestaansrecht’. Tegelijk zegt de website er “alles” aan te doen “om deze bronnen onbekend te houden. Ook voor onszelf.” De journalisten die de informatie op echtheid moeten controleren krijgen kennelijk geen informatie over de persoon of instantie die de documenten in de ‘dropbox’ heeft achtergelaten.
Over de aansprakelijkheid van degene die de vertrouwelijke documenten lekt stelt de website dat die ‘over het algemeen niet strafbaar’ is. Dat is overigens precies andersom. Volgens art. 272 wetboek van strafrecht is het schenden van een geheimhoudingsplicht in beginsel juist wel strafbaar. Er kunnen alleen omstandigheden zijn, na een zorgvuldige belangenafweging, geheime informatie toch te publiceren.
Artikel 272 Wetboek van Strafrecht: ‘Hij die enig geheim waarvan hij weet of redelijkerwijs moet vermoeden dat hij uit hoofde van ambt, beroep of wettelijk voorschrift dan wel van vroeger ambt of beroep verplicht is het te bewaren, opzettelijk schendt, wordt gestraft met gevangenisstraf van ten hoogste een jaar of geldboete van de vierde categorie.’
De website vermeldt wel dat het ´kan zijn dat je contractueel geen informatie naar buiten mag brengen. Daarom houden we onze bronnen ook anoniem en zijn ze niet herleidbaar.” Dat is zeker juist. Zonder risico is het dus niet, die dropbox. In veel arbeidsovereenkomsten komt een geheimhoudingsverklaring voor. Daarin staat vaak ook een boetebepaling. Meestal moet een werknemer dan “een dadelijk en ineens zonder sommatie of ingebrekestelling opeisbare boete groot €….” betalen. Nog los van een volledige schadevergoeding “indien deze meer dan vermeld boetebedrag mocht belopen”. De ultieme sanctie is ontslag op staande voet.
Lees meer over de verantwoordelijkheid van klokkenluider sites die documenten op internet ‘dumpen’, hier op dit blog.
Wat vindt u? Is dit een geloofwaardig initiatief?
Reageren? Nuanceren en argumenteren verplicht. Volledige naamsvermelding.
