Belangrijk: Voor het goed functioneren van nrc.nl maken wij gebruik van cookies (meer informatie).
Hiervoor hebben wij wel eerst je toestemming nodig. Klik op de groene knop als je hiermee akkoord gaat.

Rechtsstaat in België (3): van hervorming justitie is nog niets terechtgekomen

belgieEen ’ruimte van vrijheid, veiligheid en recht’ willen de Europese landen zijn, volgens het Verdrag van Lissabon. Hoe ziet de praktijk van deze  Europese ‘kernwaarde’ er uit? Vier correspondenten in Europa berichten over ‘hun’ rechtsstaat. In België is na meer dan tien jaar praten van de beoogde hervorming van justitie nog niets terecht gekomen.

In 1996 gingen 300.000 mensen in België de straat op voor een Witte Mars na de arrestatie van Marc Dutroux op verdenking van een serie ontvoeringen, zedendelicten en moorden. De publieke druk leidde uiteindelijk tot een akkoord tussen regering en oppositie over hervorming van politie en justitie.

[youtube]http://www.youtube.com/watch?v=kEmlYJ9Y4Zs[/youtube]

De politiehervorming is redelijk goed gelukt, zegt voorzitter Jan Schonkeren van de VSOA, de grootste politievakbond van het land. Voordien had je gemeentepolitie, gerechtelijke politie, spoorwegpolitie, zeewegpolitie, luchtvaartpolitie en, natuurlijk, de rijkswacht. Nu werkt de gemeentepolitie in 196 zones en zijn de andere korpsen samengevoegd in de nieuwe federale politie. De samenwerking is veel beter. “De hervorming heeft helaas niet geleid tot meer blauw op straat”, aldus Schonkeren.

Bij justitie is er van de hervorming niets terechtgekomen. “Ik heb het gevoel dat er in tien jaar niets is veranderd”, zei minister Stefaan De Clerck van Justitie vorig jaar, vlak nadat twee Oekraïense broers die werden verdacht van het neersteken van een scholier abusievelijk uit werden gewezen nog voordat hun proces was begonnen. Zie hier de minister in het parlement over dit incident in een videofragment van het Belgische VRT-nieuws.

België telt 360 rechtbanken, verdeeld over 27 arrondissementen (Nederland: 19). Lees hier over de organisatie van de rechterlijke macht in België. Al die rechtbanken zijn “baronieën”, zegt de ex-minister van Justitie, Tony van Parys. Bekijk de cartoon over een bankier die was beroofd, maar bij de rechter bot ving omdat het zijn eigen schuld was,  ”aangezien het weinig voorzichtig was [...] uiterlijk blijk te geven van een zekere welstand in een economisch arme en benadeelde streek als Charleroi”.

De Clerck wil het aantal arrondissementen verminderen, maar dat is lastig, door tegenstellingen tussen Vlaanderen en Wallonië. De Vlamingen willen efficiency, de Franstaligen zijn bang dat die de onafhankelijkheid van de rechtspraak aantast.

Lees het hele artikel over België in de (digitale) editie van 9 april op pagina 4: De vrije heerlijkheid van rechtbanken.

Heeft u eventueel ervaringen met het Belgische rechtssysteem? Hoe waardeert u de doorgevoerde en geplande hervormingen? Nuanceren en argumenteren verplicht. Volledige naamsvermelding.

Geplaatst in:
Europees recht
Staatsrecht
Lees meer over:
politie

2 reacties op 'Rechtsstaat in België (3): van hervorming justitie is nog niets terechtgekomen'

Jitso Keizer

Het is niet primair te wijten aan de formele organisatie waardoor er vanachter de groene tafel onrecht geleverd wordt. De rechter is immers onafhankelijk en heeft gezworen of beloofd getrouw te zijn, om billijkheid boventoon te laten voeren. Daartoe heeft hij belangrijke hulpmiddelen zoals wetten en Verdragen, welke op zulke weg leiden. Vroeger bestond er geen geschreven tekst en moest de volksvergadering met vooral de oudere, ervaren mensen daarin deze rol vervullen. Maar eigenlijk nog!; omdat de rechters volop misstappen begaan, niet alleen in Belgie maar ook in eigen land, waar je kunt spreken van een balk in de meeste ogen. Het is niet zaak om de bestaande goede wetten en Verdragen te vervangen, doch de onbekwame en oneerlijke rechters moeten verwijderd worden. Dat gebeurt niet door de bovenlaag, want die profiteert juist van het verlaten der onafhankelijke positie die volgens de trias politica aan de rechterlijke macht toekomt. Dus moet het volk in actie komen om grondige verbetering te verkrijgen en aangezien niet iedereen even mondig of spraakzaam is zal de krant liefst flink mee moeten helpen. En waarom dan Belgie en Nederland apart behandelen als er zoveel gemeenschappelijks bestaat of gewenst is?

In beide landen wordt om te beginnen volop het Internationale Verdrag inzake Burgerrechten onder de tafel geveegd teneinde ongelijkheid qua geboorte, afkomst, carrieremogelijkheden te doen voortbestaan. Dat is nagenoeg altijd in het nadeel van benedenmodaal, die dan ook openlijk (ongeschikt voor referenda) of heimelijk als een minder soort volk bejegend wordt. Heel belangrijk is de voortdurende schending van art 60 van het Verdrag van Parijs (1953), dat als principe heeft het bewerkstelligen van een eerlijke, open markt middels tekst welke wil garanderen dat ieder op zijn wens goederen en diensten kan verwerven voor dezelfde lage prijs als waarop die aan anderen aangeboden worden. Ondermeer de hypotheekrenteaftrek verstoort; in de trein begunstigen en discrimineren evil managers de passagiers die naast elkaar zitten met verschillende prijs voor het kaartje; W Bos faalt maar krijgt een half miljoen wachtgeld en hoeft niet door het leven te gaan onder de vernederende term bijstandsgerechtigde. Heel kwalijk is dat de Justitie de politie niet weerhoudt van onterechte aanhoudingen en eigen rechtertje spelen middels allerlei opsluitingen welke nooit door de wetgever bedoeld zijn en volstrekt indruisen tegen het verplichte behandelen met respect. Dit overkomt niet alleen buitenlanders maar ook landgenoten als ergens in de bureaucratische wereld men de pik op iemand heeft en die wil pakken met behulp van de bevriende collega-ambtenaren.
De overheid houdt zich in beide landen niet aan non-discriminatie maar begunstigt relaties, zoals de ambtenaren. Er blijkt geen enkele rechter te zijn genegen tot correctie. Zulke opstelling als in de feodale tijd heeft materiele gevolgen, die mede een oorzaak zijn van criminaliteit bij buitengesloten jonge mannen.
Nu zijn er bij ons op 9 juni verkiezingen voor nieuwe beleidsmakers. Maar waar in de programmas staan voorstellen om tot beter, eerlijk recht -herstel te vertrouwen rechters- te komen juist op het gebied waar de schoen wringt: de onevenredige verdeling van macht. Welke leidt tot onevenredige verdeling van geld. Welke leidt tot honoraria van 500 euro per uur voor advocaten (omdat de rechter te lui is alles uit te zoeken of mogelijk zelfs onbekwaam!). Welke de samenleving verandert van harmonisch in bitter naast elkaar leven.

M.Martens

“Het is weinig voorzichtig om, in een armer gebied, blijkt te geven van een zekere welstand” volgens een Belgische rechter.

Dit is geen Belgenmop maar getuigt van diep inzicht in de psyche van andere – armere ? mede-mensen.

Daarom hul ik me bij het passeren van Vlaamse gewesten vanaf de Nederlandse tot de Franse grens in vodden.

Althans, zolang het mijn vrind Wilders nog niet is gelukt om de Belgen te overtuigen van het nut van een voddentax.