Uitspraak 40: grenzen voor Geenstijl.nl
Hoe ver mag een ‘shockblog’ gaan met het belachelijk maken van een willekeurige burger? Normen voor internetfilmpjes. Met commentaar van NJB-redacteur Inge van der Vlies, hoogleraar staatsrecht in Amsterdam en NJB medewerker Leo van der Wees, onderzoeker bij het Tilburg Institute for Law, Technology and Society en betrokken bij www.recht.nl.
De Zaak
In 2007 worden twee rechtenstudentes ‘s nachts dronken op straat gefilmd door ‘Studenten-tv’. Tegen de camera zegt een van hen ‘Rot op, ik studeer rechten’, waarna er toch een gesprek ontstaat. Daarin zegt ze met ‘majesteit’ aangesproken te willen worden en vertelt ze ‘enige intieme details over haar privéleven’. Studenten-tv publiceert dit op internet, waar het pas in de zomer van 2009 wordt opgepikt door de websites Dumpert en Geenstijl.nl
De feiten
Het filmpje wordt door Geenstijl gebruikt om de studente te beschimpen. Zij wordt herkenbaar in beeld gebracht. Er verschijnen reacties waarin ze voor ‘achterlijke dronken hoer’ en ‘zat varken’ wordt uitgemaakt. De beelden worden 200.000 keer bekeken. De studente ontdekt pas door de link op Geenstijl dat het filmpje op internet staat. Zij is inmiddels bijna afgestudeerd, heeft een baan en krijgt veel negatieve reacties. Zij laat een advocaat Geenstijl sommeren het filmpje te verwijderen. Dat doet de website. Het filmpje heeft er dan 7 dagen opgestaan.
Maar de studente stuurt een dag later ook een dagvaarding. En dat pikt de site niet. Die zetten het filmpje prompt weer online, maar nu met een balkje over haar ogen. „Dan kun je het krijgen ook”, schrijft de redactie, die „gewoon weer wil tonen in welke omgeving de toekomstige top zich vormt”. De site noemt het een ‘uniek inkijkje’ in de studentenwereld gekenmerkt door grootspraak, overmatig alcoholgebruik en verlies aan decorum.
Wat is juridisch de vraag?
Hoe worden de vrijheid van meningsuiting en het recht van een geportretteerde om publicatie ‘bij een redelijk belang’ te verbieden, afgewogen. Handelde de website onrechtmatig of niet? Hoe groot is de bescherming van de persoonlijke levenssfeer?
Hoe verweert de site zich?
De studente heeft zèlf voor publiciteit gezorgd door te dagvaarden. Verder tast ze haar eigen privacy aan doordat ze een profiel op Hyves heeft. De tv-opname was ook niet in het geniep en ze was niet consequent in haar weigering. De site dient een algemeen belang door dit soort studentengedrag aan de kaak te stellen.
Hoe oordeelt de rechter?
De rechter vindt dat de privacy van de studente ernstig is aangetast, ook met een balkje over de ogen. Zij wilde niet gefilmd worden en hoefde daar niet op bedacht te zijn. Ze is evenmin een bekende persoon. Ze is door de website te grazen genomen met een ‘genant en beschamend’ filmpje. De site lokte er grievende commentaren mee uit, terwijl men wist dat het om een jong, onzeker iemand ging. ‘Een beperking van de uitingsvrijheid van Geenstijl is hier op zijn plaats’. Alles moet worden verwijderd. De website heeft genoeg andere manieren om studentengedrag aan de kaak te stellen zonder zo ingrijpend iemands privacy aan te tasten. Door het filmpje opnieuw te plaatsen en zo de dagvaarding af te straffen schendt Geenstijl bovendien een mensenrecht. Namelijk het recht op toegang tot de rechter. (art. 6. EVRM)
Het vonnis van de rechter in kort geding is hier te vinden.
Berichtgeving op Geenstijl is hier te vinden.
Reageren? Nuanceren en argumenteren verplicht. Volledige naamsvermelding.
