De crisis in Joinville

Joinville. Foto NRC / Gianluca Fratantonio

Joinville. Foto NRC / Gianluca Fratantonio

La crise, la crise. Dat lijkt onverwacht een beetje het thema van deze reis. Ook al wist ik dat die crisis er was, ik wist niet hoe hij er uitzag. Ik kende hem uit de kranten en van de tv, maar in mijn eigen leven voelde ik hem niet.

Ik heb nooit veel geld gehad en daar is sinds de crisis weinig aan veranderd. Elke maand is het weer een gedoe om de rekeningen te kunnen betalen, maar arm heb ik me nooit gevoeld. Ik heb altijd kunnen doen waar ik van droomde. Ik dacht dat dat kwam doordat ik in Europa woonde. En dus verbaast het me hoeveel armoede ik hier tot nu toe heb gezien. Komt dat echt door die financiële crisis?

Na veertig kilometer lopen langs het kanaal, arriveerden we in Joinville. Misschien wel het mooiste stadje dat we tot nu toe hebben gezien. Voor het eerst leek het wat meer op Frankrijk vakantieland. Gebouwd in de zeventiende eeuw, met kleine straatjes, in een vallei. Maar ook hier weer ontbrak het leven. De paleizen van huizen die in Parijs miljoenen euro's zouden kosten, staan hier leeg en raken langzaam in verval. Met afbrokkelende façades en dichte rolluiken voor de ramen.

We sliepen bij Valérie. Een vrouw met een permanente warme glimlach, die woont in een van die paleizen, samen met haar drie puberende kinderen. Ook al waren we maar gasten van haar bed & breakfast, in de twee dagen dat we bij haar bleven, nam ze ons op in haar gezin. Ze verzorgde onze voeten, waste onze kleren, nodigde ons uit om mee te eten aan de keukentafel, vertelde over haar leven, nam ons mee naar een performance van zingende huisvrouwen en bracht ons met de auto naar Philippe, een vriend die op het terrein om zijn huis zijn droom had gerealiseerd.

Valérie, rechts achter, en haar gezin. Foto NRC / Gianluca Fratantonio

Valérie, rechts achter, en haar gezin. Foto NRC / Gianluca FratantonioValérie, rechts achter, en haar gezin. Foto NRC / Gianluca Fratantonio

Philippe vertelde: ooit was hij kapper, toen werkte hij voor een verzekeringsmaatschappij, tot hij dacht: het volgende wat ik doen zal, zal ik doen omdat ik het leuk vind. Hij hield altijd van tuinen en dus droomde hij zijn eigen wondertuin op het stuk land rondom zijn huis, die je voor een paar euro kunt bezoeken. Iedereen verklaarde hem voor gek, want zo gaat dat, als je je eigen dromen volgt. En toch moet je ze volgen, dan gaat de rest vanzelf.

Philippe. Foto NRC / Gianluca Fratantonio

Philippe. Foto NRC / Gianluca FratantonioPhilippe. Foto NRC / Gianluca Fratantonio

De wondertuin. Foto NRC / Gianluca Fratantonio

De wondertuin. Foto NRC / Gianluca FratantonioDe wondertuin. Foto NRC / Gianluca Fratantonio

Voor Joinville leek de droom te ontbreken. Joinville was een culturele vide, zeiden onze nieuwe vrienden. Het framework is er, maar de invulling niet. Daarvoor was het nodig dat de mensen samen komen en dat doen ze niet.

Dat is iets wat ik sinds ik begon met lopen overal heb gehoord: we willen er wel wat van maken, maar de buren willen het niet. De buren zijn gesloten. Terwijl wij overal alleen maar mensen tegenkomen die ons, wildvreemden in vieze stinkende kleren, met open armen en overrompelende liefde ontvangen. Hoe kan dat?

Net als alle vorige keren, krijg ik ook deze keer weer tranen in mijn ogen tijdens het afscheid.

We zijn van Valérie gaan houden alsof ze familie is. Ondanks het leeftijdsverschil, de taalbarrière en de volledig verschillende achtergrond, in amper twee dagen tijd. Voor ik aan deze reis begon wist ook ik niet dat dat mogelijk was, ik had geen idee. En misschien zegt dat iets over de werkelijke crisis waar we in verkeren: God bestaat niet, de kerken zijn gesloten, het dorpsplein blijft leeg en de enige plek waar we onze buren ontmoeten is De Supermarkt. We denken allemaal dat we alleen zijn en dus dromen we niet samen. Zou dat, en niet het gebrek aan geld zelf, niet zijn wat het gebrek aan geld hier zo armoedig maakt?

Zingende huisvrouwen. Foto NRC / Gianluca Fratantonio

Zingende huisvrouwen. Foto NRC / Gianluca FratantonioZingende huisvrouwen. Foto NRC / Gianluca Fratantonio

met Elfie, de hond. Foto NRC / Gianluca Fratantonio

met Elfie, de hond. Foto NRC / Gianluca Fratantoniomet Elfie, de hond. Foto NRC / Gianluca Fratantonio

Raoul kreeg voor zijn tocht van de ANWB Human Nature travel gear, een rugzak en een jack van The North Face en een iPad van Mangrove.

23 reacties op 'De crisis in Joinville'

J.v.Loveren

Juist dat menselijke, geloofwaardige en hoopvolle wat centraal dient te staan is grotendeels opgegeven voor materialistisch bezit.Macht en geld dat is waar het nu om draait. Een vergankelijk iets wat steeds minder gelukkig maakt en zorgt voor onvrede.
Het geluk vindt men in de kleine eenvoudige dingen.
Wat de mens nu het meest mist is de mens waarmee gezellig een praatje mee kon worden gemaakt en een kopje thee kon worden gedronken.

H. Talstra

Raoul, wat een treffende, mooie en ook schrijnende kroniek van Europa schrijf je toch! Complimenten!
De crisis in Joinville… tja. Het is eigenlijk de crisis in de hele Westerse wereld, zowel Europa als Noord-Amerika. Ziehier wat decennia van individualisme en materialisme hebben aangericht. De huidige economische “crisis” die in het nieuws is, is slechts een symptoom van de fundamentelere crisis die daarachter ligt: een crisis in (mede)menselijkheid, religie, milieu en moraal. De Mammon regeert.

Ruud Ploegmakers

mooi verhaal, maar ik heb liever wel geld.

Remco G

Ik denk ook dat dat de echte crisis is. God is weg en terecht, maar tegelijkertijd zijn we ook de hele structuur van onze gemeenschap kwijtgeraakt.

Marina Brandt

Diep van binnen weten we het allemaal toch?! Wat erg dat dit stuk geschreven moet worden! Erger nog is dat van Kooten en de Bie ongeveer 20 jaar later het complete gelijk aan hun kant krijgen. “Met ons allen voor ons eigen”. Ik wens er in ieder geval niet aan mee te doen.

Lex Professio

Je geeft het treffend aan: meesten zien potentie, maar wie gaat de moeite doen? Wachten is makkelijker, eisen dat anderen het doen nog makkelijker. Kurt Cobain zong er al over in 1994: “Here we are, now entertain us!”.

Leuk om in je blog te lezen dat je dat zelf ook van “ik wil in een groep zitten want dat is makkelijk” naar “kijk eens wat iemand zelf voor elkaar kreeg, en hoe gelukkig hij/zij is geworden; dat ga ik ook doen” bent verschoven. En dat, dat is de essentie van het leven. Het geluk zit in jezelf.

Veronica Cramer

Lex Professio, helemaal mee eens.
Wanneer je het niet voor elkaar kunt krijgen om met jezelf te leven en enigzins zelf gelukkig te zijn met de gaven die je zijn bedeeld, zowel materieel als wat er onder je hersenpan huist, kun je weinig voor een ander betekenen.
Pas wanneer dat gaat dagen kun je open staan voor
noden van anderen.

Veronica Cramer

Met een groep mensen die bovenstaande mentaliteit hebben kun je best een flink huis in Joinville kopen.
Stuk of 30 is genoeg. Iedereen moet een handvaardigheid hebben en wanneer er iemand dood gaat kan die alleen worden vervangen door de volgende bakker, metselaar, timmerman, electricien, kok, verpleger, tuinier enzo. Er zijn geen practizerende artsen en accountants onder het dak.
Daar moet je zelf voor zorgen.
Het bestuur werkt hetzelfde als een vereniging van eigenaren. Elke eigenaar is onmiddellijk lid en stemgerechtigde.
Het uitdragen van religie of politieke richting wordt niet aangemoedigd.
Is dit aards paradijs mogelijk?

christiaan wouters

Ach kom, de Fransen hebben het er zelf naar gemaakt. Door te trappen in de socialistische praatjes staan ze nu met de broek op de enkels. Wat eens het culturele en industriële centrum van Europa was is nu in rap tempo een ontwikkelingsland aan het worden. Als het meer opbrengt om van een uitkering te profiteren dan te werken waarom zou je dan de handjes laten wapperen? Het resultaat daarvan zie je in Frankrijk, de armoede rukt op van Zuid naar Noord.

Alex Rietveld

Leuk, Joinville, ik was er zaterdag nog. Joinville, Brazilie, wel te verstaan… Het schijnt dat de lokale adelijke familie, de “prinsen” van Joinville dit stukje Brazilie ooit eens als huwelijksgeschenk ontvangen hebben, en de naam bleef plakken. Is intussen wel haast een miljoenenstad, in kontrast met het originele Joinville. Sorry dat ik een beetje “off-topic” ga…

Derk Marseille

In Joinville is meer aan de hand dan alleen de crisis. Geen werk (al een paar generaties lang niet), geen mogelijkheid voor scholing en opleiding. Gevolg is dat jongeren weg trekken naar de grote steden Parijs, Nancy, Reims en niet meer terug komen. Wat achter blijft zijn lager- of niet-opgeleiden zonder baan (werkloosheidspercentage van meer dan 17%) en ouderen. Neem daarbij een ingewikkeld Frans erfrechtsysteem waarbij men met het aanvaarden van de erfenis -het grote lege huis van je voorouders- op voorhand belasting betaald over de waarde van het huis, en je begrijpt waarom er in Joinville zoveel (prachtige!) huizen leeg staan. Wij zijn sinds een aantal jaar trots eigenaar van een (vakantie)woning in het oudste deel van Joinville. Een enorm leuk huis in het meest bosrijke departement van Frankrijk, gekocht voor een bedrag waar je in de Randstad nog geen parkeerplaats voor koopt. Een aanrader voor ieder die een stekje in het buitenland overweegt. En je doet er de lokale economie veel goed mee.

Mirjam

*pinkt traantje*
Mooi dit, dank je.

Boris de Jong

Christiaan Wouters (#9),
Teveel naar Schumi gekeken? Je gaat zó kort door de bocht, je lijkt wel een autocoureur.

Frankrijk heeft ‘de broek al op de enkels’ sinds láng voor ze socialistisch stemden. En de armoede in Fr rukt juist niet op ‘van Zuid naar Noord’ Raoul beschrijft de leegstand van Nóórd-Frankrijk.

Maar wat ik echt verbazend vind is dat je zo stellig zegt ‘de Fransen hebben het er zelf naar gemaakt’. Alsof het hier een strikt Frans probleem betreft. Alsof je deze leegte alleen in Frankrijk vindt. Kijk om je heen, Chris. Wat Raoul hier beschrijft geldt voor grote stukken Europa, zo niet heel Europa. Ook NL.

Tot slot: Ik kan me niet herinneren dat Raoul tot nu toe ook maar één iemand heeft ontmoet die ‘liever van een uitkering geniet dan dat-ie z’n handjes laat wapperen’.

Paul

Dank je wel Boris!

mirjam

inderdaad, dank je Boris

christiaan wouters

Dat de Franse identiteit verdwijnt is omdat de Fransen dat zelf zo graag willen. Gaston en Marie gaan liever naar de supermarkt en de Mac Donalds dan dat ze naar die o zo leuke buurtwinkel gaan, dat is niet de schuld van het “kapitalisme”. Dat is het resultaat van pakweg 50 jaar linkse indoctrinatie en het opengooien van Frankrijk voor de multicultuur der moslims. De Fransen koloniseerden vroeger N Afrika, nu worden ze zelf gekoloniseerd door Afrika, en dàt fenomeen zet zich rücksichtlos door van Z naar N . Wacht tot onze multiculturele Raoul in Marseille is aanbeland, daar is het nog véél erger gesteld met de Afrikanisering van Frankrijk.

johan van schaik

Joinville met Valérie, en natuurlijk Raoul, laten zien wat de essentie van leven is.

Bedankt dat je ons daar nog even aan herinnert !

jan

In reactie op Christiaan Wouters, wat heeft het ontstaan van supermarches te maken met de “afrikanisering” en “linkse indoctrinatie” van Frankrijk?
Nogal bevreemdende en niet of feiten gebaseerde opmerkingen m.i. Rurale ontvolking gebeurt overal in Europa, ook in de perifere gebieden van Nederland, denk maar aan Oost-Groningen en Zeeuws-Vlaanderen. Mensen trekken naar regio`s waar werkgelegenheid is, dat in combinatie met een lage geboortecijfers zijn redenen voor ontvolking.
Fijn dat Roaul en Gianluca zulke welkome mensen ontmoeten! De gemeenschappelijkheid mag dan minder zijn, maar ik proef in de verhalen van Raoul gelukkig wel een verlangen terug hiernaar. Het antwoord hoe heb ik ook niet, maar de wil is er, en dat is een positief begin.
Ik blijf met veel plezier dit blog volgen en sluit me aan bij de woorden van Lex Professio, het is mooi jouw persoonlijke ontwikkeling in je reis te kunnen volgen Raoul.

Paul Urban

Christiaan Wouters: gelukkig heeft Raoul niet zo’n giftig politieke bril op.

Boris de Jong

Christiaan (#16): je kijk op de dingen maakt me verdrietig en er klopt niets van.

Hoe veel moslims is Raoul tot nu toe tegen gekomen?

‘Het Frankrijk van de enorme supermarkten komt door ‘linkse indoctrinatie en Afrikanisering’… waar haal je dat vandaan? Is het niet voor-de-hand-liggender om te stellen dat die grote supermarkten gewoon vooral uit een hang naar comfort zijn geboren, in een uitgestrekt land waar elk gezin een auto heeft? Veel kleine dorpjes, dan is een grote supermarkt hartstikke slim, kapitalistisch gezien. Die beweging dateert al sinds 1960.

Nogmaals, wat hebben moslims hiermee te maken?

Maar Christiaan, ik heb het idee dat wat ik ook zeg, jij met een Wilders-verhaal zult beantwoorden. Beetje verdrietig.

Henk Smout

Volgens mij heeft Christiaan zich verslikt in een stukje albatros.

Susanne Maenen

De ultieme dooddoener: Christiaan Wouters weet gewoon niet waar hij het over heeft. Dat blijkt wel. Jammer dat ‘zulke’ mensen zelf wel altijd denken van alles overal vanaf te weten en dat zij hiermee mensen schofferen en ophitsen tegen elkaar. Dit is nou juist waar Raoul het níet over heeft. Oh, wat goed trouwens dat we hier allemaal lekker tegenin gaan! Dat was een paar jaar geleden nog wel anders toen werden zulke domme praatjes als zoete koek naar binnen gewerkt. Ik vraag me trouwens af of Meneer zelf dan ook ene uitkering heeft aangezien het voor hem zo logisch is liever een uitkering te krijgen dan te werken. Voor heel (héél) veel mensen, is het dat gelukkig niet.

Susanne Maenen

En nog een kleine opmerking terzijde, hoewel Lex Professio het vast en zeker goed bedoelt, heeft Raoul zo lang als ik hem ken (dat is lang) noch in de: “ik wil in een groep zitten want dat is makkelijk” als in de: “kijk eens wat iemand zelf voor elkaar kreeg, en hoe gelukkig hij/zij is geworden; dat ga ik ook doen” hoek gezeten. Raoul heeft altijd al zijn eigen dromen gevolgd en zich weinig aangetrokken van dat wat voorgeschreven werd. Misschien is de verschuiving in het stuk wel dat het lijkt alsof Raoul zich na al die tijd nu pas is gaan beseffen (als geen ander) wat dát eigenlijk waard is. Is dat niet het geluk?

Volg nrc.nl op en , lees onze dagelijkse nieuwsbrief