Wie de kilometerslange rijen zag, de jonge vrouwen met baby’s, de zelfgemaakte borden (Will you marry me?), de honderden studenten – die waande zich bij een toespraak van Barack Obama in Iowa, driekwart jaar geleden.

Maar dit was afgelopen woensdagmorgen, 10 uur, in Fairfax, Virginia, en op het programma stonden John McCain en Sarah Palin. Natuurlijk waren er ook mensen speciaal voor McCain gekomen. Maar je hoefde niet lang rond te kijken in deze mensenzee – 23.000 man, volgens de politie – om te begrijpen dat het merendeel hier was voor de vrouw die naast hem het podium zou betreden.

Sarah Palin

Sarah Palin (44) herhaalde in grote lijnen de toespraak waarmee ze vorige week, op de Republikeinse conventie, conservatief Amerika in vuur en vlam zette. „Man, wat een opluchting is die meid”, zei Rosemarie Buckley, 87, die achter het podium uit intense tevredenheid met haar wandelstok stond te zwaaien. Het veld vóór de bühne was zo vol dat beveiligers haar hadden weggehaald. Nergens voor nodig natuurlijk, zei ze. „Maar die jongens bedoelden het goed, hoor.”

En het hinderde haar ook niet. De gepensioneerde binnenhuisarchitect was al blij dat ze hier kon zijn. Haar hele leven is ze al een overtuigde conservatief, maar na Reagan, haar held, was de beweging gaan zwalken. De oude Bush sprak alsof hij een haarstukje in zijn mond had, zegt ze. De jonge Bush leek in het begin wel aardig, maar bleek een principeloze windvaan. En John McCain, fluistert ze, is in zijn hart een halve Democraat.

Werkende moeder

Nee, dan Sarah. Werkende moeder, overtuigde conservatief. „Sarah is een geschenk voor ons. Ze heeft alles. Ze heeft lef, ze heeft stijl, ze heeft de principes.”

Het illustreerde hoe Sarah Palin in korte tijd ongekend populair kon worden. Zij bevrijdt Amerika’s grootste massabeweging van haar kater; ze motiveert miljoenen dolende conservatieven, die sinds de val van George W. Bush gedeprimeerd thuis zaten, om de straat weer op te gaan. Palinmania is niet zozeer de vervanging van Obamamania, het is er het spiegelbeeld van.

‘Hot chicks vote Republican’, stond op een bord dat een studente meedroeg, en het was opmerkelijk hoeveel vrouwen zich eraan ergerden. Je hebt campagnefiguren die overal een slaatje uit willen slaan, verzuchtte Larissa Gordeuk (39), pianolerares en moeder van vijf kinderen. Op haar schouders zat haar 2-jarige dochtertje. Haar man hield verderop hun baby van één maand en drie dagen in de armen.

Gewone vrouw

Sarah Palin, legde ze uit, is precies het omgekeerde van een hot chick – een gewone vrouw, een gewone moeder met een carrière. Niet zo’n „feministische extremist” als Hilary die („nu ik! nu ik!”) het presidentschap opeist en iedereen tegen zich in het harnas jaagt. Sarah Palin is dat gelukkig allemaal niet: zij is de Amerikaanse Droom van de gewone vrouw. „Dat maakt haar zo cool.”

Er zijn twee dagen in het leven van Palin – 17 en 18 april dit jaar – die haar de afgelopen weken de status van een soort supervrouw gaven. Honderden journalisten deden research naar die twee dagen, tientallen artikelen zijn erover verschenen. In veel stukken klinkt ongeloof door over de lezing die Palin van de dagen heeft gegeven – maar feit is dat niemand nog in staat is geweest haar verhaal te ontkrachten.

Dit zijn de feiten. Op de ochtend van 17 april jaar werd Palin om vier uur wakker in haar hotelkamer. Ze merkte dat er een beetje vruchtwater was vrijgekomen. Ze voelde de eerste weeën opkomen. Nogal vroeg – ze was een maand later pas uitgeteld.

Klik voor fotoserie van McCains presentatie van zijn running mate

Palin was in Houston, Texas, waar ze een energieconferentie van Republikeinse gouverneurs zou bezoeken. Ze zocht contact met haar dokter in Wasilla, Alaska, die aan de telefoon diagnosticeerde dat de bevalling nog niet aanstaande kon zijn. Ga gerust naar die bijeenkomst, zei ze.

Haar eerste klusje daar was een persconferentie, met vijf andere gouverneurs. Een verslaggever vroeg: willen alle gouverneurs die niet bereid zijn de running mate van John McCain te worden, hun hand opsteken? Als enige in het gezelschap keek Palin bewegingsloos voor zich uit. Licht spottend, zoals wel vaker.

Het hoogtepunt van de dag kwam voor haar tijdens de lunch. Als gouverneur van een olierijke staat is Palin deskundig op het terrein van energiebeleid, en daar ging haar speech over. De oliemaatschappijen zijn dol op haar: anders dan John McCain is zij voorstander van olieboren in het Arctic National Wildlife Refuge (ANWR), een befaamd natuurpark op de Noordpool, in het noordoosten van haar staat.

First Dude

Na de toespraak verdween Palin van de conferentie, waar bezoekers niet wisten van de ophanden zijnde bevalling. Haar echtgenoot Todd, in Alaska bekend als de First Dude, vergezelde haar in het vliegtuig naar Dallas, ze stapten over in Seattle, en landden ’s avonds half elf in Anchorage, de hoofdstad van Alaska. De rit naar het ziekenhuis was een kilometer of zeventig.

De volgende ochtend, 18 april, half zeven lokale tijd, werd de baby geboren. Trig Vaxson Van Palin woog bijna zes pond.

En drie dagen later, op de maandag dat zij haar werk weer hervatte, gaf Palin de lokale Anchorage Daily News gelegenheid haar vijfde kind te fotograferen. Het echtpaar was tijdens de zwangerschap aanvankelijk „verward” en droevig, vertelde ze de krant, toen ze vernamen dat de baby het syndroom van Down had. Maar na zijn geboorte konden ze God slechts dankbaar zijn. „Hij is absoluut perfect”, zei ze.

Dochter Bristol

Het waren linkse bloggers die als eerste suggereerden dat Sarah Palin niet de moeder van Trig was. Op Alaska was het een publiek geheim dat Palins 17-jarige dochter Bristol zwanger was, en nagenoeg niemand wist dat Palin dat zelf ook was. En de geruchten sijpelden door naar traditionele media.

Conservatieve buitenlanddeskundigen, de wereld van John McCain, concentreerden zich intussen op een andere kwestie. Zij waren verbaasd – stómverbaasd – over Palins voordracht, zeker nadat bleek dat Palin pas sinds vorig jaar Amerikaanse reisdocumenten bezit. Als burgemeester van Wasilla (9.000 inwoners, 1996-2002) en gouverneur van Alaska (700.000 inwoners, sinds 2006) had zij natuurlijk geen internationale ervaring, klaagde de neoconservatieve commentator Charles Krauthammer. Met Palin verloor McCain zijn belangrijkste argument tegen Obama: dat de 47-jarige senator uit Chicago de ervaring mist om een wereldmacht te leiden. „Bijna suïcidaal”, zei Krauthammer over McCains keuze.

Ook McCain wil change

Maar wat hij niet wist was dat John McCain in een impuls had besloten zijn voornaamste campagnethema te laten vallen. Ook hij zou, in navolging van Obama, zijn hele campagne nu concentreren op change, verandering – met Sarah Palin als zijn nieuwe wapen.

De geruchten over Palins familie kwamen daarom niet eens zo slecht uit. Op de eerste dag van de Republikeinse conventie beaamde Palin in een persbericht dat haar tienerdochter zwanger was om de geruchten uit de wereld te helpen. Korte tijd later bevestigde ze in een nieuw bericht dat haar man Todd twintig jaar eerder was aangehouden wegens dronken rijden. En diezelfde dag werd bekend dat zij en Todd nauwe verwantschap hebben met een politiek partijtje dat Alaska wil afscheiden van de VS; dat er een onderzoek naar Palin loopt wegens machtsmisbruik om een ex-zwager bij de politie ontslagen te krijgen; en dat ze een kerk bezoekt waar de problemen van de staat Israël worden geweten aan het feit dat joden niet bereid zijn zich tot het christendom te bekeren.

Klik op de foto om een fotoserie te zien van Sarah Palins toespraak op de Republikeinse conventie.

Intussen werd ook duidelijk dat McCain erg laat voor Palin had gekozen. Pas nadat hij overtuigd was dat zijn partij in woede zou ontsteken als hij zijn voorkeur doorzette – de Democratische neocon Joe Lieberman – belde hij drie weken geleden, op zondagavond, voor het eerst in zijn leven met Palin, nadat hij haar begin dit jaar éénmaal had ontmoet. De woensdag daarop werden haar antecedenten onderzocht, en de dag daarna bood hij haar de baan aan, bleek uit diverse publicaties.

Graafwerk

De staat van opwinding die zich toen meester maakte van het conventiecentrum in Saint Paul, Minnesota, wordt hier frenzy genoemd – waanzin. Er was nu reden overál aan te twijfelen. „Wat weten we nog méér niet over Sarah Palin?”, zei George Stephanopoulos die avond op ABC News.

Maar al het graafwerk dat media vervolgens ontplooiden zou Sarah Palin alleen maar helpen.

In hun eigen kranten, bladen en websites – de Washington Times, National Review, Townhall.com, WorldNetDaily.com – lazen Republikeinse afgevaardigden heel andere dingen over Sarah Palin. Een vrouw die in Alaska had durven opstaan tegen de gecorrumpeerde praktijken van haar eigen partij. Een vrouw die haar hele leven al vecht tegen het recht op abortus, ook na verkrachting. Een vrouw die zich keert tegen federale financiering van stamcelonderzoek, en die sympathiek stond tegenover het plan creationisme (een theorie die de evolutieleer ontkent en de schepping toeschrijft aan een God) te doceren op openbare scholen.

Maar vooral lazen zij in haar levensbeschrijving terug wat voor born again christians de kern van het bestaan is: het draait er niet om hoe je ten val komt, het gaat erom hoe je, met hulp van God, weer opstaat.

Dat Sarah Palin al zwanger was toen zij in 1988 met haar man – visser en werkzaam in de oliewinning – in een achterafzaaltje in het huwelijk trad, was minder van belang dan het feit dat ze daarna een gezin met vijf kinderen stichtte. „Onze leiders hoeven niet perfect te zijn. Als ze maar met tegenslag om kunnen gaan”, zei Cindy Poynter uit Arkansas, die haar man, een afgevaardigde, op de conventie vergezelde.

En Cindy Poynter vond het prachtig dat Bristol Palin op haar eerste fout reageerde door een tweede – abortus – te vermijden. Net zoals Sarah Palin zelf afzag van abortus toen ze tijdens de zwangerschap vernam dat haar jongste kindje het syndroom van Down heeft. „Een ongelofelijk krachtig statement voor de bescherming van het leven”, juichte Poynter.

Linkse media

Dezelfde Poynter was een van de vele conventiegangers die zeker meende te weten dat de ‘linkse media’ Sarah Palin, de nieuwe lieveling van het Amerikaanse conservatisme, kapot wilden maken. Dus toen ze deze week een brandbrief ontving van Dennis Whitfield, onderdirecteur van de Conservatieve Unie, om geld te geven voor de McCain/Palin-campagne, was ze meteen bereid een cheque te schrijven. „Wij kunnen het niet laten gebeuren dat [Palin] wordt neergehaald en vernederd door de progressieve media die zich door niets meer tegen laten houden”, aldus Whitfield.

Vaste volgers van de campagne vragen zich intussen af wat er in John McCain is gevaren. Talrijke politieke relaties van de senator in Washington zijn verbaasd hoe hij de kandidatuur van Palin inbedt in een strategie die hij zijn hele leven lang heeft verafschuwd; een strategie waarin alles moet wijken voor de overwinning.

John McCains oorlogheroïek en zijn politiek zijn altijd in elkaar overgelopen. Als krijgsgevangene weigerde hij in de jaren zestig het aanbod op vrijlating uit de martelkamers van Hanoi omdat de Noord-Vietnamezen weigerden Amerikaanse lotgenoten, die langer vastzaten, in vrijheid te stellen. Zijn detentie duurde daardoor ruim vijf jaar, hij werd intensief gemarteld, en zijn gebroken armen en benen werden pas behandeld toen hij vrijkwam.

Het algemeen belang

McCains vader, admiraal van de marine, gaf kort tevoren opdracht het complex te bombarderen waar zijn zoon gevangen zat. De vader vond dat militair noodzakelijk.

Voor McCain is dit het voorval dat zijn politieke leven bepaalt: het algemeen belang moet altijd zwaarder wegen dan het eigenbelang. Het verklaart de onafhankelijke rol die hij ruim twintig jaar als senator uit Arizona inneemt. Hij staat vele malen tegen zijn partij op – wat verklaart waarom zoveel Republikeinen hem nooit in de armen zullen sluiten. Hij is een van de eerste Amerikanen die na de oorlog bereid is de diplomatieke relatie met Vietnam te herstellen. Hij steunt in de jaren negentig de strijd van Democraten tegen de tabaksindustrie, een belangrijke Republikeinse donor. Hij leidt in 2005 het onderzoek naar corrupte Republikeinse lobbyisten die nauw verweven zijn met het Witte Huis van George W. Bush.

In zijn campagnes neemt hij een zelfde principiële positie in. In 2000 verliest hij de strijd om de Republikeinse kandidatuur van Bush nadat hij door medewerkers van diens politiek strateeg Karl Rove is besmeurd. In advertenties suggereren zij dat zijn geadopteerde dochter uit Bangladesh een onecht kind is. McCain krijgt het advies zijn opponent met dezelfde tactieken aan te vallen; hij weigert.

In 2004 wordt het Vietnam-verleden van John Kerry, dat jaar tegenstander van Bush, in diskrediet gebracht door een pressiegroep die relaties met Bush en Rove heeft. McCain gispt de pressiegroep, de Swift Boat Veterans of Truth, en neemt het op voor Kerry.

En voorjaar 2007, als Bush extra troepen naar Irak stuurt om de oorlog – hoe impopulair die ook is – daar te continueren, steunt hij de president. Een half jaar later is zijn presidentscampagne failliet, en moet hij opnieuw beginnen. Zonder spijt. „Ik verlies liever een campagne dan een oorlog”, zegt hij.

Rove-tactieken

Die John McCain verraste afgelopen zomer al toen hij Steve Schmidt aan het hoofd van zijn campagne plaatste, een leerling van Rove die het in 2000 nog tegen McCain opnam. En toen Palin haar eerste problemen met de media ondervond, benoemde hij de man die in 2000 de aanvallen op hem leidde tot topadviseur van Palin. Zo trad een grote groep Bush- en Rove-getrouwen tot de staf van McCain toe, en kenners van McCain suggereren dat dit de enige verklaring is voor de onkarakteristieke keuze die McCain met Palin maakte.

Het bleek toen vorige week, op de conventie in Minnesota, per ongeluk een microfoon open bleef staan in de pauze van een televisieprogramma. Aan tafel zaten Peggy Noonan en Mike Murphy; Noonan was de media-adviseur van president Reagan, en Murphy, een naaste vriend van McCain, was McCains topstrateeg in de verloren campagne van 2000. Ze bespraken dat Palin bij lange niet de kwalificaties heeft voor de baan; dat ze alleen was gekozen uit tactische overwegingen. Murphy: „Weet je wat het ergste is? De grootsheid van John McCain is dat hij geen cynicus is. En [deze keuze] is cynisch.”

Maar de keuze is tot nu toe buitengewoon succesvol. Door de Palinmania wordt Obama de laatste weken buiten beeld geduwd, ook omdat McCain en – vooral – Palin zijn claim op change zo overtuigend overnemen dat de kiezer niet langer denkt dat Obama hiermee het meeste succes zal hebben. Bovendien moest Obama toezien dat McCain en Palin hem deze week voor het eerst sinds de start van de race passeerden in de opiniepeilingen. Het vooruitzicht van president Palin is kortom allang geen theorie meer: John McCain is 72, en onderging de afgelopen jaren vier operaties wegens huidkanker.

Feministen

Vooral angstaanjagend voor Obama is dat Palin, ondanks haar conservatisme, ook grote aantrekkingskracht uitoefent op progressieve feministen. Palin vertelt graag hoe ze tijdens het kolven haar BlackBerry bijhoudt. En Newsweek fotografeerde haar ooit op een voetpad in Anchorage – baby en Red Bull in de ene hand, een pak beleidsnota’s in de andere, en haar zevenjarige dochter met een hoepeltje achter haar aan.

Maar Palin heeft ook een verwarrende invloed op het emancipatiedebat, signaleerde deze week Ruth Marcus, een toonaangevende politieke redacteur van de Washington Post die soms schrijft over de dilemma’s van haar leven als werkende moeder. De reacties op Sarah Palin doen haar aan een Picasso denken: alles zit op de verkeerde plek. Huisvrouwen zijn enthousiast over Palins mogelijke verhuizing naar het Witte Huis, werkende moeders vragen zich af hoe zij in godsnaam in staat is het vicepresidentschap te combineren met de opvoeding van vijf kinderen.

Dromen van Palin

De hoofdredacteur van het trendgevoelige tijdschrift Slate bekende deze week dat hij al dagen droomt van Palin. Hij merkte dat hij lang de enige niet is – hij begon er deze week een rubriek mee. En Camilla Paglia noemde Palin in Salon de belangrijkste vernieuwer van het feminisme sinds Madonna. Palin kan mannelijk en vrouwelijk zijn, traditioneel en modern. „Ondanks haar conservatisme geloof ik dat Palin een explosie van een nieuw soort krachtig feminisme vertegenwoordigt.”

Uiteraard is onhelder of de Palinmania zal beklijven. De afgelopen dagen verscheen weer een groot aantal artikelen die twijfel oproepen of Palin de politieke vernieuwer is die zij zegt te zijn. Ze liet miljoenenschulden achter als burgemeester, ze ontsloeg een reeks medewerkers om privéredenen, ze huurde lobbyisten in die ze nu zegt te verachten. En ze haalde honderden miljoenen subsidies binnen hoewel ze nu suggereert dat ze die altijd heeft afgewezen. In haar eerste televisie-interview, afgelopen donderdag, maakte zij geen grote fouten, maar had zichtbaar moeite met vragen over buitenlandse politiek.

Running mate

En sinds 1960, toen Jack Kennedy Lyndon Johnson als running mate had, is het niet meer gebeurd dat een vicepresidentskandidaat de verkiezingsuitslag beïnvloedde. De afgelopen vijftig jaar maakten weifelende Amerikanen hun keuze op grond van presidentsdebatten – en daar doet Palin niet aan mee.

Maar er zijn volop aanwijzingen dat Sarah Palin geen normale vicepresidentskandidaat is. Zij is nu al populairder dan McCain, die zijn spectaculaire stijging in de opiniepeilingen voor het grootste deel aan haar te danken heeft.

In dat opzicht was het een veeg teken dat het volgepakte veld afgelopen woensdag al leeg begon te lopen toen McCain net aan het woord was. De vertrekkers waren hier alleen voor Palin. „Die oude man ken ik nou wel”, zei de 87-jarige Rosemarie Buckley.