1. Waarom wordt Pakistan betrokken bij de oorlog in Afghanistan?
De nieuwe Amerikaanse strategie (sinds Barack Obama president is) is gebaseerd op het idee dat het geweld in Afghanistan niet los gezien kan worden van de situatie in de tribale gebieden van Pakistan. Obama eist van Pakistan dat het harder optreedt tegen de extremisten die zich in Pakistan schuilhouden. Hij trekt voor vijf jaar 1,5 miljard dollar per jaar aan hulpprojecten in Pakistan uit. Half oktober heeft Obama die wet getekend, die overigens omstreden is in Pakistan. Critici in dat land vrezen dat de VS met de deal meer te zeggen krijgen in Pakistan.
In de tribale gebieden in het westen van Pakistan houden Al-Qaeda- en andere strijders zich op. De grens tussen Afghanistan en Pakistan, de betwiste Durand-lijn, stamt uit de koloniale tijd en is enkele kilometers niemandsland breed. De gebieden zijn semi-autonoom en de Pakistaanse overheid is er nauwelijks aanwezig. Opstandelingen kunnen gemakkelijk de grens over.
2. Geeft Pakistan gehoor aan de oproep van Obama?
Eind april opende het Pakistaanse leger de aanval op de Talibaan in Lager Dir, een regio die grenst aan de Swat-vallei. Daarna stootte het leger door naar de Bunervallei en de Swat-vallei zelf. De Pakistaanse regering wil laten zien dat ze werk maakt van het bestrijden van de opstandelingen.
Nadat Pakistan de Swat-vallei had 'bevrijd' van moslimextremisten, kondigde het in juni een offensief aan in de tribale regio Zuid-Waziristan, in het noordwesten van het land, aan de grens met Afghanistan. In de aanloop daar naartoe hebben de VS en Pakistan het aantal raketaanvallen op het gebied opgevoerd. Daarbij is begin augustus Baitullah Mehsud, leider van de Pakistaanse Talibaan, omgekomen. Hij is opgevolgd door Hakimullah Mehsud.
Na een vernederende terreuraanval op het hoofdkwartier van het Pakistaanse leger, 10 en 11 oktober, begon het Pakistaanse leger op zaterdag 17 oktober het langverwachte grondoffensief in Zuid-Waziristan.
3, Hoe verloopt het grondoffensief in Zuid-Waziristan?
Dat is lastig te zeggen. Buitenlandse journalisten mogen het gebied niet in en er zijn maar weinig Pakistaanse verslaggevers. Het Pakistaanse leger zegt dat het de stad Kotkai heeft ingenomen. Zowel het Pakistaanse leger als de Talibaan hebben in verklaringen doden gemeld bij de andere kant, maar dat is niet te bevestigen. Wat wel te zeggen is, is dat een overwinning voor het leger erg lastig te behalen zal zijn. Zuid-Waziristan is een bergachtig gebied van ongeveer 6.620 vierkante kilometer, dat enorm ontoegankelijk is.
Het leger is met ongeveer 28.000 soldaten de regio ingetrokken. Geschat wordt dat er rond de 10.000 strijders in het gebied zitten. Volgens analisten is het goed mogelijk dat de meeste van die strijders zich kunnen verstoppen en met guerrilla-tactieken het leger schade toebrengen. Bij een eerder offensief in 2004 leed het leger zware verliezen.
4. Wat is de rol van het Amerikaanse leger in Pakistan?
Robots op het slagveld
Lees ook een column
van Juurd Eijsvoogel over de drones.
De Amerikanen hebben voor zover bekend geen soldaten in Pakistan. Wel voert het Amerikaanse leger geregeld aanvallen uit op Noord- en Zuid-Waziristan met onbemande vliegtuigen. De VS hebben sinds begin 2008 tientallen aanvallen met onbemande vliegtuigen uitgevoerd, waarbij volgens Pakistaanse bronnen honderden Talibaanstrijders en andere extremisten zijn gedood. Deze zogeheten drones zijn omstreden omdat ze ook burgerslachtoffers maken. Ook vinden critici in Pakistan dat de Amerikaanse luchtaanvallen de soevereintiteit van Pakistan schaden.
Voor het offensief in Zuid-Waziristan ondersteunen de VS het Pakistaanse leger met materiaal als nachtvizieren.
Afghanistan en Pakistan in kaart
Bekijk een aanklikbare
kaart van de regio voor meer informatie.

AEX: 341,95 

