Vier vragen over Afghanistan

Gepubliceerd: 4 november 2009 10:54 | Gewijzigd: 4 november 2009 13:18

Door onze redacteur Peter Teffer

Hamid Karzai blijft president van Afghanistan. Vier vragen over de situatie nadat Karzai is uitgeroepen tot winnaar van de verkiezingen.
Hamid Karzai blijft president van Afghanistan.   Foto AP
Hamid Karzai blijft president van Afghanistan.
Foto AP

1. Waarom gaat de tweede ronde van de Afghaanse presidentsverkiezingen niet door?

Bij de eerste ronde van de presidentsverkiezingen in Afghanistan, op 20 augustus, kreeg Hamid Karzai geen meerderheid van de stemmen. Althans, geen meerderheid van de geldige stemmen. Na klachten over stembusfraude oordeelde de onafhankelijke verkiezingscommissie dat honderdduizenden stemmen ongeldig waren, waardoor Karzai onder de 50 procent uit kwam. In de grondwet staat dat als geen van de kandidaten een absolute meerderheid behaalt, er een tweede ronde nodig is tussen de nummers één en twee.

De uitdager van Karzai, oud-minister van Buitenlandse Zaken Abdullah, had er echter geen vertrouwen in dat de tweede ronde, gepland voor 7 november, wél eerlijk zou verlopen. Op zondag 1 november maakte Abdullah bekend dat hij zich terugtrok uit de race.

De vraag werd toen: moet Afghanistan wel een tweede ronde houden met slechts één kandidaat? De organisatie ervan gaf namelijk flinke zorgen, vooral over de veiligheid en over een herhaling van de fraude. De Talibaan hadden, net als bij de eerste ronde, aangekondigd de stembusgang te verstoren. De Verenigde Staten en andere westerse landen voelden er niets voor om de levens van hun militairen en van VN-personeel in de waagschaal te stellen voor een verkiezingsronde die in feite niets meer zou voorstellen.

2. Waarom trok Abdullah zich terug?

Abdullah maakte nooit veel kans om de verkiezingen van Karzai te winnen. Abdullah, met een Pashtun als vader en Tadzjiek als moeder, wordt algemeen gezien als een Tadzjiek. Afghanistan stemt meerendeels langs etnische lijnen; de Pahstun waartoe Karzai behoort, maken het grootste deel van de bevolking uit.

Abdullah maakte bekend dat zijn beslissing om zich terug te trekken „in het belang van het land” is genomen. Zijn prestige is gegroeid. Zelf heeft Abdullah steeds volgehouden niet opnieuw minister te willen worden nadat Karzai hem drie jaar geleden uit zijn regering had verwijderd.

3. Wat gebeurt er nu?

Nu Hamid Karzai officieel gekozen is, is hij begonnen een kabinet samen te stellen. De internationale gemeenschap probeert Karzai ervan te overtuigen een coalitie te vormen met zijn voormalige tegenstander Abdullah. Tot dusver hebben gesprekken achter de schermen nog niets opgeleverd.

De regering heeft hoe dan ook enorm veel werk te verrichten. Het land wordt geteisterd door aanslagen door de Talibaan, die telkens weer laten zien dat de Afghaanse regering haar bevolking niet kan beschermen. Ook corruptie is een groot probleem. In zijn eerste toespraak na zijn herbenoeming tot president erkende Karzai dat „Afghanistan is bezoedeld door corruptie in het overheidsbestuur”. Hij kondigde een campagne aan „om de regering te reinigen van corruptie” zonder concrete maatregelen te noemen.

4. Wat is de rol van de Verenigde Staten?

Hoewel het frauduleuze verloop van de verkiezingen een smet is op het blazoen van de internationale gemeenschap en de Verenigde Staten in het bijzonder, is er nu een nieuw gekozen president met wie de VS de komende jaren zaken gaan doen.

Al maanden wordt een besluit verwacht over een eventuele troepenuitbreiding in Afghanistan, bovenop de 4.000 extra militairen die sinds maart naar Afghanistan zijn gestuurd. Generaal McChrystal heeft om circa 40.000 extra manschappen in het komend jaar gevraagd. Volgens McChrystal is het de hoogste tijd dat er in Afghanistan een echte counterinsurgency-strategie wordt toegepast, die gericht is op het beschermen van de bevolking.

Obama heeft in maart al aangekondigd dat een regionale benadering van de oorlog belangrijk is, waarbij aangenomen wordt dat het geweld in Afghanistan niet bedwongen kan worden zonder ook de problemen in het westen van buurland Pakistan aan te pakken. Talibaanstrijders en andere militanten kunnen gemakkelijk de grens tussen Afghanistan en Pakistan oversteken en houden zich onder meer schuil in de tribale gebieden van Pakistan.

Afghanistan

Landenprofiel

Bevolkingsaantal, levensverwachting, religie, et cetera.

Overzicht

Hoe verder met Afghanistan? Vier vragen en antwoorden.

Chronologie

De belangrijkste gebeurtenissen sinds de onafhankelijkheid.

zoeken

in

NRC internetmagazine: Op reis door Afghanistan