Wetenschap mag Diederik Stapel dankbaar zijn voor wake-up call

Diederik Stapel

Binnenland

Vernietigend. Zo valt het eindrapport over de sociaal psycholoog Diederik Stapel te bestempelen. De commentatoren van de verschillende dagbladen schrijven dat de wetenschap een flinke klap heeft gekregen. Een overzicht van de commentaren.

Volgens het commentaar in NRC Handelsblad van vanmiddag deelt het rapport een harde klap aan de wetenschap uit.

Veel was al bekend. De coryfee die een machtspositie verwierf, junioronderzoekers manipuleerde en de hele beroepsgroep bedroog. Daar komt nu een dimensie bij. Van de héle beoefening van de sociale psychologie klopt weinig. Aan de deugdelijkheid van alle reviewprocedures kan worden getwijfeld. Aan het vakgebied “kleven aspecten die uit het oogpunt van wetenschappelijkheid en wetenschappelijke integriteit ongelukkig of zelfs onjuist” zijn. Dat komt dicht bij een afwijzing van een hele wetenschap.

Het vertrouwen in de integriteit van de wetenschap staat op het spel, aldus het NRC-commentaar.

Hoewel Levelt c.s. een helder, onverbloemd rapport schreven, schrikken zij terug voor conclusies. Met het neologisme ‘slodderwetenschap’ wordt verbloemd dat het hier behalve om onbekwaamheid feitelijk om corruptie gaat. (…) De sociale psychologie als wetenschap is een kaartenhuis, een toren van Babel, die zeer nodig moet worden gesaneerd. De conclusies zijn zó ernstig dat ze ook buiten dit vakgebied gehoord moeten worden. En de aanbevelingen zó eenvoudig dat ze eigenlijk gênant zijn. Als dit in de sociale psychologie kan, waarom dan ook niet elders? Het vertrouwen van de burger in de integriteit van de wetenschap staat op het spel.

Bekijk de verklaring die Stapel gisteren voorlas bij de NOS:

Trouw: dankbaar voor wake-up call

Volgens het commentaar in Trouw van vanochtend mogen collega-wetenschappers Diederik Stapel dankbaar zijn voor zijn wake-up call.

Zelden werd zo duidelijk het falen aangetoond van de controlerende taak van de wetenschap. (…) Wetenschappelijke misstappen lijken te ondervangen met collega-wetenschappers die elkaars werk scherp in de gaten houden. Op papier is dat goed geregeld. In de praktijk nog niet, in elk geval niet in de kring rond Stapel. Met al zijn pulpstudies heeft Stapel dat dan toch maar mooi aangetoond.

De krant wijst er op dat overal in de wetenschap er een grote druk is om te publiceren, in de jacht op vaste aanstellingen en onderzoeksbudgetten.

De verleiding ligt dan op de loer om hier en daar een bocht af te snijden, onderzoeksresultaten die niet in het plaatje passen weg te laten, en bij twijfel over een hoogleraar toch maar niet alarm te slaan.

Volkskrant: relevant voor alle takken wetenschap

Maarten Keulemans van de Volkskrant noemt de bevindingen van de commissie-Levelt relevant voor alle takken van wetenschap.

De zaak-Stapel - en zaken zoals die van Smart (frauderende voedingswetenschapper in de VS, red) - maken maar weer eens duidelijk dat er overal wetenschappers zijn die de boel bedriegen. Dat is pijnlijk, want het is juist de wetenschap die aanspraak wil maken op de puurste vorm van waarheid. Juist daarom is het onderzoek naar de Stapel-affaire zo belangrijk: niet eerder ging een commissie ertoe over om het hele wetenschappelijke oeuvre van een fraudeur door te lichten. Maar het corpus van wetenschappelijke kennis moet toch worden ontdaan van verzonnen psuedo-kennis, zoals de commissie zelf vindt.

Lees meer over:
commentaren
De Volkskrant
Diederik Stapel
NRC Handelsblad
Trouw

Volg nrc.nl op en , lees onze dagelijkse nieuwsbrief