Belangrijk: Voor het goed functioneren van nrc.nl maken wij gebruik van cookies (meer informatie).
Hiervoor hebben wij wel eerst je toestemming nodig. Klik op de groene knop als je hiermee akkoord gaat.

Voormalig presidentskandidaat McGovern op 90-jarige leeftijd overleden

Voormalig presidentskandidaat voor de Democraten in 1972 op een foto van 22 januari vorig jaar. Hij is vandaag op 90-jarige leeftijd overleden. Foto Reuters / Cliff Owen

Foto Reuters / Cliff Owen

Buitenland

George McGovern, voormalige senator die het voor de Democraten vruchteloos opnam tegen Richard Nixon bij de presidentsverkiezingen in 1972, is op negentigjarige leeftijd overleden. Dat heeft zijn familie gezegd.

McGovern stierf in een hospice in Sioux Falls, in Zuid Dakota. Daar werd hij naartoe gebracht voor “verschillende medische aandoeningen”, als gevolg van zijn leeftijd, die in de loop van de maanden erger zijn geworden, zegt een familielid.

Tijdens de Tweede Wereldoorlog was McGovern piloot bij de Amerikaanse luchtmacht en werd daarvoor onderscheiden. Hij verklaarde dat hij de oorlog had leren haten toen hij eraan deelnam. McGovern werd voor het eerst gekozen als Congreslid in 1956. In 1960 verloor hij de verkiezingen voor de Senaat. President John F. Kennedy benoemde hem toen tot directeur van het Voedsel voor Vrede programma. Van 1963 tot 1981 zat McGovern in de Senaat van Zuid Dakota.

Hoewel McGovern volgens de BBC destijds een leidende stem was binnen de liberale vleugel van de Democraten, is het hem twee keer niet gelukt om tot presidentskandidaat te worden gekozen. Na de moord op koploper Kennedy stelde hij zich kandidaat en in 1984 deed hij nogmaals een gooi.

Pijnlijkste nederlaag ooit presidentsverkiezingen

In 1972 lukte het McGovern wel presidentskandidaat te worden. Hij profileerde zich door zich expliciet uit te spreken tegen de oorlog in Vietnam, maar hij leed daarop de meest pijnlijke nederlaag van de geschiedenis. Hij kreeg slechts 37,5 procent van de stemmen en won alleen in District of Columbia (Washington) en Massachusetts. Toch was een stem op McGovern later een pronkstuk, zo schrijft Reuters:

Later, toen Nixon zijn presidentschap moest opgeven door de Watergate-affaire, verschenen overal bumperstickers met de teksten “Don’t blame me, I’m from Massachusetts” en “Don’t blame me, I voted for McGovern.”

McGovern zei na de verkiezingen over zijn nederlaag heen te zijn, maar toen een andere verslagen Democratische presidentskandidaat, Walter Mondale, hem in 1984 vroeg hoe lang het duurt voordat je een enorm verkiezingsverlies hebt verwerkt, antwoordde hij: “Ik zal het je laten weten als het zover is.”

Foto van 24 januari 1961. President John F Kennedy praat met George McGovern, destijds speciale presidentiële assistent, op het Witte Huis. Foto AP

Foto van 24 januari 1961. President John F Kennedy praat met George McGovern, destijds speciale presidentiële assistent, op het Witte Huis. Foto AP

Meer dan politiek werk

McGovern is in Nederland vooral bekend van zijn deelname aan de presidentsverkiezingen, maar zijn werk reikt verder dan politiek. George McGovern is geboren op 19 juni 1922 in Avon, Zuid Dakota, als de zoon van een methodistische predikant. Als vriendelijke en zachtaardige academicus uit Zuid Dakota – hij was professor geschiedenis en politieke wetenschappen op de Datokta Wesleyan Universiteit – paste McGovern niet goed tussen andere leiders van de anti-oorlogbeweging tussen de jaren ’60 en ’70, schrijft Reuters.

Na zijn politieke carrière hield McGovern zich fanatiek bezig met globale voedselproblemen. Hij schreef verschillende boeken, waaronder een autobiografie. Zijn laatste boek, What it means to be a Democrat, kwam vorig jaar uit. Hij bleef regelmatig op de televisie verschijnen en commentaren schrijven. Volgens hem was er vaak een gebrek aan een echt debat in de politiek.

In 2000 kreeg hij van toenmalig president Bill Clinton de Presidentiële Medaille voor de Vrijheid uitgreikt, Amerika’s hoogste civiele onderscheiding.

Lees meer over:
Congres
Democraten
George McGovern
presidentsverkiezingen
Republikeinen
Richard Nixon
Senaat
Vernigde Staten
Zuid Dakota