Raad voor de Rechtspraak: politici bepalen niet of verdachte schuldig is
VVD-Kamerlid Fred Teeven tijdens het vragenuurtje in de Tweede Kamer gisteren. Foto ANP / Jerry Lampen
Het is niet aan politici om te bepalen of een verdachte schuldig is of niet. Dat benadrukt de Raad voor de Rechtspraak naar aanleiding van de uitspraken van staatssecretaris Fred Teeven, zo meldt de NOS. Die noemde de dood van een inbreker een "inbrekersrisico".
Volgens de Raad voor de Rechtspraak beïnvloeden uitspraken van politici niet de rechtspraak, maar ondermijnen ze wel de acceptatie van rechterlijke uitspraken in de samenleving. "Als politici uitspraken doen over de schuldvraag, wekt dit verwachtingen bij het grote publiek", zegt een woordvoerder aan de NOS.
Verweer moet proportioneel zijn
Noodweer moet volgens de Raad proportioneel zijn. Het verjagen van een inbreker hoeft niet direct te resulteren in het daadwerkelijk verrichten van een misdrijf. Die twee zaken zijn niet met elkaar te vergelijken, aldus de Raad.
Teeven deed zijn uitspraken na de dood van een inbreker in het Noord-Brabantse Diessen. De man raakte in een vechtpartij met de bewoners toen hij werd betrapt. De 37-jarige inbreker werd later door de politie bewusteloos aangetroffen en naar het ziekenhuis vervoerd, waar hij overleed aan zijn verwondingen. De bewoners die ook bij de inbraak gewond raakten, zijn verhoord door de politie.
'De politiek heeft de zaak al geseponeerd'
Volgens NRC's juridisch commentator Folkert Jensma loopt Teeven met zijn uitspraak vooruit op de uitspraak van het OM. Jensma:
"Staatssecretaris Teeven noemde de bewoners van dit huis in Diessen vanochtend slachtoffers. Daarmee zegt hij ook dat ze dus geen daders zijn. Hij lijkt daarmee een voorschot te nemen op de uitkomst van het onderzoek, terwijl het OM nog moet beslissen of het de bewoners zal vervolgen.
De staatssecretaris wekt in de publiciteit echter de indruk partij te kiezen. ‘De politiek’ heeft de zaak al geseponeerd, zo lijkt het. Toch houdt Teeven, een ervaren politicus en voormalig officier van justitie ook afstand, door te zeggen dat het „goed is dat wordt uitgezocht wat er is gebeurd”. Hij kan dus nog op zijn onofficiële ‘vrijspraak’ terugkomen."
PvdA: slachtoffers moeten zich wel degelijk verantwoorden
PvdA-Tweede Kamerlid Ahmed Marcouch vindt dat de slachtoffers zich wel degelijk moeten verantwoorden voor het gebruikte geweld. Marcouch is het met Teeven eens dat bewoners het recht hebben zichzelf te verdedigen, en dat daar soms geweld bij wordt gebruikt. Maar bewoners moeten zich daarvoor ook verantwoorden.
"Er is maar een autoriteit in het land die beslist of het geweld legitiem is geweest of niet, en dat is de rechter. Niet de staatssecretaris."
De PvdA'er vindt daarom dat niet de suggestie moet worden gewekt dat eigenrichting wordt toegestaan. Bestuurders moeten zich daarover 'heel erg zorgvuldig' uiten, stelt de oud-politieman. Verder noemt hij het een 'lijdensweg' voor de slachtoffers, die nadat bij hen is ingebroken zich ook nog moeten verantwoorden voor de rechter. Heel vervelend, maar dat hoort wel bij een rechtsstaat, aldus Marcouch.
Marcouch is niet van plan om Teeven nog ter verantwoording te roepen. De PvdA en VVD onderhandelen momenteel over de vorming van een kabinet.
SP: uitspraak is onbegrijpelijk
De SP noemt de uitspraak van Teeven 'onbegrijpelijk'. De bewindsman pleit hiermee voor eigenrichting en er is sprake van een oproep tot geweld, stelt SP-Kamerlid Nine Kooiman op Twitter.
NineKooiman Nine Kooiman Snap dit niet, Teeven pleit voor eigenrichting naar inbrekers. Hiermee pleit hij voor enorme risico's. Ook voor slachtoffers. Onbegrijpelijk 26 september
Onder leiding van Teeven zijn politie en justitie gestopt met het direct oppakken van belaagden die een overvaller of inbreker ernstig verwonden of doden. Als achteraf uit onderzoek blijkt dat er buitensporig geweld is gebruikt, kunnen ze alsnog worden opgepakt.