Drie bezwaren tegen de langstudeerboete
Studenten van de vakbonden ISO en LSVb tijdens een overleg in februari met staatssecretaris Halbe Zijlstra in de 'Studentenkamer'. Foto NRC / Roel Rozenburg
Volgende week behandelt de Tweede Kamer het wetsvoorstel van staatssecretaris Zijlstra (Onderwijs, VVD) om studenten te beboeten die te lang uitlopen met hun studie. ‘Onrechtmatig’, zo bleek vandaag uit een juridische analyse gemaakt door advocatenkantoor Stibbe, in opdracht van studentenorganisaties ISO, LSVb en LKvV. Wat zijn de bezwaren?
NRC-onderwijsredacteur Bart Funnekotter sprak met Stibbe-advocaat en Leids hoogleraar staats- en bestuursrecht Tom Barkhuysen. Hij noemt drie bezwaren.
“Ten eerste wordt het recht op onderwijs geschonden. Nederland heeft zich in een internationaal verdrag gecommitteerd aan invoering van kostenloos hoger onderwijs. Daar druist deze wet tegenin.” De rechter in Nederland oordeelt niet graag over de mate waarin wetgeving in overeenstemming is met dergelijke sociaal-economische verdragsverplichtingen, zegt Barkhuysen. “Hier is dus een rol voor het parlement weggelegd.”
De rechter zal zich in ieder geval wel kunnen uitspreken over twee andere bezwaren. Dat de boete ook wordt ingevoerd voor zittende studenten, is in strijd met het ook in verdragen opgenomen rechtszekerheidsbeginsel, zegt Barkhuysen. “De verdediging van het kabinet op dit punt overtuigt niet. Je mag maatregelen enkel met terugwerkende kracht invoeren, als de mogelijkheid tot belastingontduiking bestaat.”
Het feit dat alle studies over één kam geschoren worden, ongeacht hoe zwaar ze zijn, is ook een reden om naar de rechter te gaan, aldus Barkhuysen. “Hier wil het kabinet ongelijke gevallen gelijk behandelen. Dat mag niet.”
Meer dan een jaar studievertraging betekent in de wet 3.000 euro meer collegegeld in plaats van het reguliere bedrag van 1700 euro. Als de Kamer de wet ongewijzigd aanneemt, stappen de studenten naar de rechter.
