Krijgt mislukte evacuatie Libië vanavond in Kamerdebat gevolgen?
Minister Rosenthal, premier Rutte en minister Hillen lichtten in een persconferentie de Nederlandse deelname aan militaire acties in Libië toe. Foto Roel Rozenburg / NRC
Vanavond leggen de ministers Hillen (Defensie) en Rosenthal (Buitenlandse Zaken) in een Kamerdebat verantwoording af over de gemaakte fouten in de voorbereiding van de mislukte evacuatie in het Libische Sirte. Wat zijn de politieke gevolgen voor dit ministersduo?
Hillen, de veelgeplaagde minister, zal het vertrouwen van een meerderheid in de Kamer moeten winnen. Dat de ministers vanavond op moeten draven en tot in detail ondervraagd zullen worden over elk facet van de gebeurtenissen, heeft te maken met de ministeriële verantwoordelijkheid, zegt NRC-redacteur Mark Kranenburg.
“Die zegt dat bewindspersonen verantwoordelijk zijn voor alles wat er op hun departement gebeurt en daarop aanspreekbaar zijn.
Daarnaast is er de tot de ministeriële verantwoordelijkheid behorende informatieplicht. Heeft het kabinet de Kamer volledig en juist geïnformeerd? Is nu, na twee brieven van het kabinet, het complete en werkelijke verhaal over de mislukte evacuatie verteld?”
Tegenwoordig worden ministers al snel opgeroepen tot aftreden, maar wanneer is dit aan de orde?
“Hierover zijn de afgelopen decennia talloze staatsrechtelijke beschouwingen gehouden, want een automatisme is het zeker niet. Veelal is het een kwestie van politiek opportunisme: kunnen danwel willen we ons het vertrek van een minister veroorloven?” [...] De parlementaire geschiedenis van Nederland kent weinig van deze zweepslagen. Bewindslieden worden vanwege hun verantwoordelijkheid slechts bij hoge uitzondering tot aftreden gedwongen of besloten daar zelf toe. Belofte tot beterschap blijkt in de meeste gevallen voldoende.
Het is aan de Tweede Kamer vanavond om te beoordelen of het gedrag van de politici politieke gevolgen moet krijgen. Ook premier Rutte (VVD) en vicepremier Maxime Verhagen (CDA) zijn bij het debat aanwezig. Zij vormden samen met Hillen en Rosenthal de ‘Ministeriële Kerngroep Speciale Operaties’, die een uur voor de operatie begon, toestemming gaf.
Volg het Kamerdebat over de mislukte evacuatie in Libië vanaf 18.00 uur via het liveblog op nrc.nl.
