Belangrijk: Voor het goed functioneren van nrc.nl maken wij gebruik van cookies (meer informatie).
Hiervoor hebben wij wel eerst je toestemming nodig. Klik op de groene knop als je hiermee akkoord gaat.

Geen geld, geen Zwitsers

In Nederland zijn meer Zwitserse horloges in omloop dan flessen Zwitserse wijn. Drie jaar geleden werd hier nog slechts vijfduizend liter naartoe verscheept. Belangrijkste reden: de Zwitsers vinden hun eigen wijn zo lekker dat ze het bijna allemaal zelf opdrinken. En die hoeveelheid is behoorlijk. Per capita drinkt de Zwitser bijna twee keer meer dan de Nederlander: 41,5 liter per jaar.

Nu is de lokale drankzucht niet de enige reden waarom er nauwelijks geëxporteerd wordt. Veel gehoorde klacht uit de wijnbranche is dat Zwitserse wijn niet kan concurreren op de wereldwijnmarkt. Te duur, vooral vanwege de arbeidsintensieve productiemethoden.

Ook de belangrijkste aangeplante druivenrassen spreken niet tot de verbeelding. Waar de wereldwijde wijndrinker zich vooral laaft aan cabernet sauvignon, syrah, chardonnay en sauvignon blanc moeten de Zwitserse wijnbouwers het vooral hebben van pinot noir en gamay voor rood en chasselas (daar fendant geheten)  en Müller-Thurgau voor wit.

Om de wijnindustrie toch enigszins op de mondiale wijnkaart te krijgen, is de Zwitserse regering zelfs overgegaan tot het rooien van chasselas-wijngaarden, met ruim 5200 hectare de onbetwiste nummer één druif (nummer twee Müller-Thurgau: 650 hectare) ten faveure van de veel bekendere sauvignon blanc en chardonnay.

Misschien moeten we daar begrip voor hebben. Op zijn best levert fendant een sympathieke, ongecompliceerde, frisse wijn op. Maar dat zal niet direct tot gedrang aan de kassa’s leiden.

De notitie van Hugh Johnson in zijn Wijngids 2012 dat het ‘de ideale wijn is voor Zwitserse kaasgerechten zoals fondue of raclette’ zal daar evenmin aan bijdragen.

Laatst kreeg ik ook een cornalin te proeven, een curieuze, autochtone druif. ‘De oudste van Zwitserland’, zo meldde het persbericht. Maar of deze tot veel nieuwe fans zal leiden, valt eveneens te betwijfelen.

Wat rood betreft drink ik graag pinot noir van Gantenbein. Een nadeel: ook het bezit van een Zwitserse bankrekening strekt tot aanbeveling. Een flesje doet rond de tachtig euro. Als u het tenminste wordt gegund. Gantenbein werkt louter met inschrijvingen.

Veel ruimer voorradig is een pinot noir 2010 die onder de naam Swiss Valley op mijn proeftafel belandde. Nota bene te koop bij Mitra voor de sympathieke prijs van € 8,99 en op en top pinot. Gul kersenfruit, rijpe pruim, lichte notigheid, een frisse sappigheid en een mild mollig mondgevoel.

Associaties met een Duitse Spätburgunder dienen zich aan. Maar hier en daar klinkt toch ook een Frans accent door. Kortom, echt Zwitsers.

Meer Zwitserse wijnen zijn te koop bij Wine World Holland, een heuse Zwitserland-specialist.

Geplaatst in:
Alpenwijn
Pinot Noir

6 reacties op 'Geen geld, geen Zwitsers'

jaco tavenier

Een kleine correctie op de overigens zeer informatieve en in plezierige stijl geschreven wekelijkse wijncolumns van de heer Hamersma. Hij schrijft dat de Zwitserse wijnbouwers het vooral moeten hebben van pinot noir en gamay voor rood en chasselas (daar fendant geheten) en Müller-Thurgau voor wit. Dat van die Fendant klopt volgens mijn vier jarige ervaring in Zwitserland alleen voorzover het witte wijn betreft uit Valais of Wallis.
Want alleen daar noemt men de Chasselasdruif ‘Fendant’ in het Zwitserse (overwegend Franstalige) kanton. Maar in de andere Franstalige kantons langs het Meer van Genève (Geneve, Vaud en Neufchâtel) heet Chasselas gewoon Chasselas. Kijk maar op de flessen. Ik heb vier jaar het genoegen gehad ze te proeven en moet Hamersma nazeggen “veel van wat er wordt verbouwd doet het goed in de lokale kaasfondue en het begeleiden ervan”. Maar er zijn enkele uitschieters vooral die verbouwd worden rond Mont sur Rolle ( bij Lausanne) die zijn beduidend beter. Misschien nog eens bij een volgende gelegenheid door de heer Hamersma te proeven want Zwitserland blijft een interessant wijnland met mooie pareltjes.

Jaco Tavenier

John Frencken

Op zijn minst is hier sprake van enige onvolledige informatie. Zelf zijn wij al heel lang woonachtig in Zwitserland, hebben zelf toch redelijke kennis van het verschil tussen drinkbare en goede wijn en weten ook waar wat te koop is.
Het gebied Bündner Herrschaft bijvoobeeld, ruwweg gelegen tussen Chur en Liechtenstein, kent een productie van wijnen van een zeer hoge kwaliteit. Ook de hoeveelheden zijn indrukwekkend, maar vooral de vrijwel unieke smaaksensaties die een flink aantal van die wijnen leveren zijn meer dan beduidend! De Fläscher Riesling Sylvaner bijvoorbeeld van het huis Peter Hermann is een absoluut unikaat te noemen, zo ook de Terra Noir van dat zelfde huis. Maar in dit bij U blijkbaar onbekende maar toch in verhouding grote gebied,zijn simpelweg veel wijnen te vinden die het predikaat bijzonder goed meer dan verdienen. En dat dient te worden beschreven!

Harold Hamersma

Dag John,

Dank voor je bericht. Mij hoor je niet beweren dat de kwaliteit niet goed is. Integendeel zelfs. Maar Zwitserse wijn wordt maar zo mondjesmaat geexporteerd….

Hugo van Apeldoorn

Helaas is de meeste Zwitserse witte wijn inderdaad chasselas en helaas wordt dit vervangen door de saaie grote namen. De goede witte wijn komt uit Wallis en is van druivenrassen zoals Petit Arvine, Heida, Armigne en andere soorten die inheems zijn. Zeker van de eerste is Hugh Johnson de mening dat men die direct moet kopen als men een fles vindt. Gelukkig voor diegene die in CH wonen wordt dit lekkers zeker bijna niet geexporteerd.

Harold Hamersma

Zie je wel, daar heb je het al. We moeten het maar met Toblerone doen.

Dhr. Winnie Weintré

Beste Harold en collega reageerders, Over wijn zoveel meningen als er wijnen zijn, maar ik ga toch proberen iets van mijn kijk op de waarheid over te brengen. Huisregel voor reageerders is dat er geen commerciële bedoelingen in de reactie worden verweven, maar ik moet me toch even voorstellen. Ik ben ‘hobby’ importeur van ca 60 wijnen uit 10 verschillende kantons, van even zovele producenten, waaronder de winnaars van de Grand Prix du Vins Suisse van de afgelopen 5 jaar. Om iedere zweem van commerciële bedoelingen weg te nemen: zeer gewaardeerde collega’s als Valentines Finest en Wine from the Alps hebben baanbrekend werk verricht, zowel in Zwitserland als in Nederland. Zelf doe ik dat onder de naam Andere Wereld Wijnen. Snel weer vergeten, want mijn boodschap is dat Zwitserland heel veel, heel goede wijn maakt, nog steeds mondjesmaat maar steeds meer exporteert en absoluut niet moet meegaan met de in het artikel genoemde mondiale wijnkaart!

Het is inderdaad lastig om Zwitserse wijn te importeren. Naast het feit dat het geen EG land is en je dus met meer regelingen in aanraking komt, willen die Zwitsers ook maar mondjesmaat hun wijn kwijt. Bidden en smeken, bij sommige meerdere malen langs geweest om vertrouwen te winnen en dan mag je een paar doosjes kopen. Een Zwitserse wijnproducent loopt een paar keer per jaar de markt op en is zijn wijn kwijt. Waarom exporteren? Commercieel is de wijn dan ook niet interessant. Een Zwitserse producent die toch al niet wil exporteren, gaat zeker geen korting geven voor de handel naar Nederland. Praten als Brugman, een paar keer langs voor net genoeg korting om in Nederland na BTW en accijns al op Zwitserse consumentenprijs te zitten. Maar het lukt steeds beter al is de weg nog lang om met Zwitserse wijn je brood te verdienen. Het blijft hobby werk.

Zwitserland & Druivenrassen. Er zijn circa 90 druivenrassen die regelmatig gebruikt worden. Een aantal van mijn leveranciers hebben een proefveldje met enkele honderden druivenrassen. Pinot Noir (Blauburgunder) wordt vooral gebruikt voor rood, maar ook om wit te produceren (Federweiss) en ook wordt er rosé van gemaakt. De Chasselas is de huiswijn van Zwitserland. Wat een onzalige gedachte om de Zwitsers hun huiswijn te ontnemen. Zwitsers hebben geen reden nodig om Chasselas te drinken, het is een vaak hele goede, frisse wijn die prettig drinkt en bij veel meer dan alleen de kaasfondue. Zowel Chasselas als zeker de Pinot Noir worden door geheel Zwitserland gebruikt voor de wijnproductie. Van Bern tot Ticino en van Genève tot Graubunden.

Zwitserse wijn is er echtervooral voor de avontuurlijke wijndrinkers. Een Diolinoir, Cornalin (wat jammer dat je kennelijk een verkeerde hebt gekregen, want het is echt fantastisch!), Heida, Petit Arvin, Humagne Rouge (bij wild), maar trouwens ook fantastische Syrah van Ticino, Wallis, vaud,…. Maar net zo avontuurlijk is het om van verschillende kantons de Pinot Noir te proeven. De reserva uit Malans, de Spätlese (mooi stuk vlees erbij, pastagerechten en – geloof het of niet, maar ook fantastisch bij de Indiase keuken) uit Schaffhausen, uit Wallis, etc. Allemaal anders.

Ik hoop van ganser harte dat Zwitserland niet gaat meedoen aan de mondiale wijnkaart. Voor de economie hebben ze het niet nodig, voor verbetering van de kwaliteit van de wijnen nog minder. Laat die Zwitsers lekker hun van inheemse rassen gemaakte wijn drinken en laat de avontuurlijke Nederlandse wijndrinker daarvan mee genieten. Zoals een leverancier aangaf: “Wir sind ein Insel”. Vanuit wijn oogpunt hoop ik dat ze dat nog lang blijven.