Belangrijk: Voor het goed functioneren van nrc.nl maken wij gebruik van cookies (meer informatie).
Hiervoor hebben wij wel eerst je toestemming nodig. Klik op de groene knop als je hiermee akkoord gaat.

Hoe de Sint zich laat verwennen

Zes jaar wonen we nu in het huis tegenover de school. En dus is vandaag de zesde keer dat we Sint Nicolaas op ons dak mogen ontvangen. Wacht eens even, nee, er was een jaar waarin het op de ochtend van de sinterklaasviering zo hard stormde dat de goedheiligman het niet aandurfde. Stel je voor dat zijn mijter van z’n oude hoofd zou waaien. Of erger nog. De hoofdpiet die het ons kwam melden, schudde ontzet zijn hoofd.

Maar vanochtend klopt ons hart weer vol verwachting. Ook de jongste is inmiddels oud genoeg om niet voor dag en dauw naar de buren gestuurd te hoeven worden. Pep begrijpt best dat de Sint niet kan vliegen, maar dat hij keurig bij mensen zoals wij aanbelt, een kopje koffie drinkt om zijn botten te warmen, stukje gevulde speculaas erbij, en daarna drie trappen opklimt om door een veel te krap raampje het dak te betreden. En evengoed zal hij straks, om half negen, samen met zijn vriendjes vol ontzag terugzwaaien vanaf het schoolplein. Woejo, Sinterklaas staat op ons dak!

Zeef bloem, bakpoeder, speculaaskruiden, suiker en zout boven ruime kom. Maak een kuiltje in het midden en schenk hierin melk en citroensap. Strooi de boterblokjes erover en wrijf ze met koele handen door het meel. Kneed alles snel tot een samenhangend deeg en laat dit minimaal een uur rusten in de koelkast.

Kneed de citroenrasp en de helft van het ei door het amandelspijs. Verwarm de oven voor op 180 graden. Bekleed een bakplaat met bakpapier. Verdeel het speculaasdeeg in twee stukken. Bestuif deegroller en werkvlak met bloem en rol de helft van het deeg uit tot een lap van ongeveer 3 mm dikte.

Leg het voorzichtig op de bakplaat. Rol ook het amandelspijs uit (dit gaat het handigst tussen twee vellen bakpapier) en leg het zo netjes mogelijk op de speculaasbodem. Rol tenslotte de rest van het speculaasdeeg uit en dek hiermee het amandelspijs af.

Pak het deeg rondom in met een dubbelgevouwen laag aluminiumfolie, maar laat de bovenkant vrij – dit voorkomt dat het deeg uitloopt en de randen te hard worden.

Bestrijk de bovenkant van het deeg met de rest van het losgeklopte ei en versier met amandelen. Bak de koek in ongeveer 45 minuten gaar in het midden van de oven. Haal de speculaas uit de oven, verwijder voorzichtig de folierand en laat afkoelen voor je hem aansnijdt.

Amandelspeculaas

500 g bloem + extra om te bestuiven

2 tl bakpoeder

2 el speculaaskruiden

250 g bruine basterdsuiker

mespunt zout

4 el melk

2 el citroensap

250 g koude roomboter, in blokjes

450 g amandelspijs

1 tl citroenrasp

2 eidooiers, losgeklopt met 2 eetlepels melk

50 g witte amandelen

17 reacties op 'Hoe de Sint zich laat verwennen'

harm scherpbier

Wij buitenlandse nederlanders kunnen geen speculaaskruiden (speculation spices???) vinden in de winkel. Zou U de geheime mix van speculaaskruiden bij het recept kunnen bij-schrijven? Kaneel, kruidnagels, gember-poeder, etc. – en vooral in welke verhouding? Dank!

Hans.C.Huisman

Ha Janneke, mis een beetje waaruit speculaaskruiden dan wel bestaan. Groet, Hans.C.Huisman

Hans.C.Huisman

Nog even dit: mijn Sint gaf te kennen jou boek iets te prijzig vinden want anders had hij dat gegeven i.p.v. het andere kado wat ik nu al heb gekregen en waar ik best heel blij mee ben maar toch… Hans.C.Huisman

Janneke Vreugdenhil
jvreugdenhil

Maar natuurlijk. Dit is mijn recept voor speculaaskruiden: 8 theelepels gemalen kaneel, 2 theelepels gemalen kruidnagel, 2 theelepels gemalen koriander, 2 gemberpoeder, 1 theelepel gemalen nootmuskaat, ½ theelepel gemalen kardemom en 1 theelepel gemalen foelie. Bewaar de speculaaskruiden (net als alle andere specerijen) in een goed afgesloten potje op een donkere plek.

@Hans Ach, het boek is er nog wel even hoor. En misschien zit de Kerstman iets beter in de slappe was?

Janneke Vreugdenhil
jvreugdenhil

Kijk, hier komt de Sint: http://www.etenenzo.nl/blog/2011/12/woejo-sinterklaas-staat-op-ons-dak

Hans.C.Huisman

De Kerstman? Hope so! Hoort piment ook niet in het rijtje speculaaskruiden? Ik ruik het er altijd prominent bovenuit. H.C.Huisman

S.F. van Hest

@Hans. C. Huisman

Er is een heel handige zgn. site op ‘internet’, Google geheten,om zaken te zoeken en te vinden.
Typt men bijvoorbeeld ‘speculaaskruiden’ in, dan vindt men daarvoor tientallen recepten, en ook de informatie dat ze eigenlijk ‘koekkruiden’ worden genoemd, en dat het eigenlijk geen kruiden maar gemengde specerijen betreft.
Net als kerrie en erwtensoep zijn daar vele recepten voor.
Zoeke men op de woorden ‘speculaaskruiden’ (of ‘koekkruiden’) en ‘piment’ dan worden de recepten gevonden waarin ook piment voorkomt.
Piment mag, maar hoeft niet per se, iets dat ook geldt voor korianderzaad. Ook kan bij gebruik van nootmuskaat de foelie vervallen en omgekeerd, of men gebruike ze beide, zoals in Janneke’s recept bovenstaand.
Zelf men ik er nog anijszaad en gedroogde oranjeschil doorheen.
(Sinaasappel –citroen, mandarijn– dun schillen met de dunschiller, in kleine bokjes snijden, op keukenpapier enkele dagen op een warme droge plek laten drogen, evt. bewaren in een goed afgesloten potje.
Bij gebruik stukstoten in de vijzel waarin men het specerijenmengsel toch al maakt. Of op het allerlaatst verse, met een zester verkregen schil aan het mengsel of beslag toevoegen, dat kan ook.)

S.F. van Hest

@Hans. C. Huisman

“In kleine bokjes schieten”, eh, “blokjes snijden”. :roll:

Over dat boek nog: bij Bol –en elders– wordt het ook tweedehands aangeboden, voor nog geen 15 euro…

Hannie van Blitterswijk

Ik gebruik 5 theelepels gemalen kaneel, 2 theelepels gemalen kruidnagel, 1 theelepel gemalen kardamon, 1 theelepel versgeraspte nootmuskaaat, 1 theelepel fijngestampt anijszaad en 1 theelepel versgemalen peper.

Hans.C.Huisman

Zesteur?

I.Eijkman-Meddens

NRC met recept 5 december 16.30 in de bus. Dan nog speculaasjes bakken, moet er niet aan denken. Volgende keer graag recept paar dagen eerder. (Dit recept bewaar ik voor volgende jaar).

Karien

Op mijn website kamelenvoer.blogspot.com staat mijn speculaaskruidenrecept. Variëren kan en mag!

Een zesteur is een speciaal mesje waar je citrus schilletjes (zest) mee trekt.

S.F. van Hest

@Hans.C.Huisman

Zester, zesteur, schillentrekker: ook hier had die website van Google –zó handig!– binnen enkele seconden uitleg en beeld gegeven, waaruit had gebleken dat het om hetzelfde gaat.
(De formulering “verse, met een zester verkregen schil” was natuurlijk ook reeds een indicatie in die richting, zoals bijvoorbeeld ‘dunschiller’, ‘pureepers’, ovenschotel of ‘koekkruiden’ ook al een tipje van de sluier voor wat betreft hun functionaliteit oplichten…

@Karien: dank je, mede namens meneer Hans punt C. dan maar.
Voortaan ga ik niet meer reageren op “wat is harissa?”, “hoe lang kook je een kwartelei?” of “hoeveel is ‘one cup’?” en dergelijke: naast (minimaal) Wannee en hopelijk wat eigen verstand heeft men immers ook internet, blijkens het feit dat er hier wordt gereageerd.

Voor de goede orde: ik zie er totaal geen been in uit te weiden over teen-of-tander, wanneer ik er wat over weet èn dit te pas komt, hetgeen de vaste bezoekers van Thuiskok inmiddels weten.
Maar wie klaarblijkelijk nooit kookt of er over leest danwel nadenkt, of degene die slechts reageert met “400 gram gist op een kilo bloem is zeker een foutje?” of “waar koop je bülgur?” gaat toch niks met dat recept of die informatie doen.

Al te goed is buurmans gek!

(Wat een leuk, lief, lekker blog heb je trouwens. Met gezellige en mooie foto’s ook.)

N.S. van Hest

@S.F. van Hest Ik deel deze mening volledig! Vraag me bij sommige lezersvragen ook af waarom deze mensen de column Thuiskok lezen én dan vervolgens reageren met een vraag waarop iedere thuiskok het antwoord weet of zelf kan vinden!

anne uuldersma

De andere kant kan zijn: waarom zou je een beginnende thuiskok, jong of ouder niet even ter wille willen zijn.
Al kook ik dan alle dagen, voor mij,gelukkig maar valt er nog steeds bij-af of opnieuw te leren.Want, bv bij lang geleden gekookt:jee, hoe ging dat ook alweer.
En als je perse heel graag van één van de schrijvende thuiskoks iets wilt maken en zij hebben de ingredienten niet beschreven, dan kan je zoeken op internet tot je een ons weegt, maar dan verkrijg je het mooi niet tevoorschijn.
Dan maar beter gevraagd of de receptenschrijver het alsnog wil beantwoorden, dacht ik dan zo.

S.F. van Hest

@ anne uuldersma

Er is ook zoiets als ‘vragen naar de bekende weg’: dat is waar ik het over heb.
Of één woord met daarachter een vraagteken.

In de krant van zaterdag beantwoordt Marjoleine de Vos ook vragen van lezers. Dat zijn echter vrij specifieke, specialistische vragen.

Vragen waarop het andwoord ook makkelijk elders te vinden is –zie mijn eerdere voorbeelden– wekken op mij de indruk dat de steller òf niet werkelijk geïnteresseerd is, òf gewoon te beduveld om het zelf even op te zoeken.

In beide gevallen kan dat soms enige irritatie opleveren, zeker gezien het feit dat er –ook– wat inhoudelijk en kook- of eettechnisch interessantere zaken voorbij komen in deze rubriek.

En soms ook niet onbelangrijk: c’est le ton qui fait la musique

Ik pleit echter geenszins voor het ‘verbieden’ van vragen, ik hoop dat dat wel duidelijk was.

anne uuldersma

Nee,dat was mij niet helemaal duidelijk.