Belangrijk: Voor het goed functioneren van nrc.nl maken wij gebruik van cookies (meer informatie).
Hiervoor hebben wij wel eerst je toestemming nodig. Klik op de groene knop als je hiermee akkoord gaat.

Bergen brood naar de stort

In de documentaire die laatst op de televisie was, zag je bijvoorbeeld hoeveel brood bakkerijen wegsmijten. Ze weten dat ze te veel brood bakken, maar de klant wil nu eenmaal een ruime keuze, die wil per se een waldkornbroodje met zonnebloempitten en beslist geen wit maanzaadbolletje – als het gevraagde er niet is gaat hij of zij wel naar een andere bakker. Zei een bakker.

Bakkerijen in supermarkten krijgen de opdracht om te zorgen dat de planken vol brood liggen tot half zeven, zei een Duitse supermarktbakker, want lege schappen moedigen de kooplust niet aan. Maar die schappen raken  nooit meer leeg om die tijd.

En zo gaat, om te beginnen, elke dag een hooggebergte aan (vers!) brood de vuilcontainer in.

En dat is maar het begin. Overal wordt te veel geproduceerd op grond van onze verwende eisen. Je zag een bananenplantage in Kameroen die zich rot produceerde maar toch veel weggooide: omdat de bananen een bepaalde lengte en model moeten hebben willen de Europese supermarkten ze gedogen. Te kleine of te kromme bananen gaan ‘terug’.

De kleine boeren in de buurt van de bananenplantage zagen hun land langzaam maar zeker opgeslokt worden door de bananen – het land is officieel van de regering die het kan verpachten aan wie zij wil. Bananen betalen meer dan kleine papayakwekers.

Bovendien wordt er oerwoud gekapt voor al die productie en oerwouden, we weten het, zijn de longen van de aarde.

En dan produceert al dat weggegooide voedsel ook nog eens een hoeveelheid methaangas waar je u tegen zegt. En het heeft ook allemaal energie gekost die nu verspild is.

Onze verwendheid die vroeger alleen moreel verkeerd was, heeft zo langzamerhand verwoestende proporties aangenomen. We kunnen het milieu nu al bijna redden door niets weg te gooien. En ook door kromme bananen en komkommers te kopen, door geen 25 soorten brood uitgestald te willen zien, door elke week tenminste één dag geen vlees te eten.

Laten we maar eens eenvoudig penne amatriciana maken. Dat is zo lekker, daar gooit niemand iets van weg. Mocht er wat overblijven dan is iedereen juist blij: een lekker hapje voor de volgende dag. Verder smaakt het herfstig en diep, dus even los van het milieugeweten: je eet het voor je plezier. Dat moet ook mogelijk blijven.

Penne amatriciana (voor 4 personen)

  • teentje knoflook
  • olijfolie
  • 4 flinke rode uien
  • 1 tl chilivlokken (gedroogde rode peper)
  • 100 g echt lekker ontbijtspek of pancetta
  • 2 blikken tomaten in blokjes
  • 350 g penne
  • 75 g pecorino of oude geitenkaas

Snij de uien in kwartringen.

Hak een teentje knoflook grof en bak het zachtjes in een geëmailleerde pan in de  olie. Schep het eruit als het lichtbruin geworden is, anders gaat het straks verbranden.

Bak de in stukken gesneden plakjes spek in de olie. Doe er na een paar minuten de uien bij en schep ze geregeld om tot ze zachter beginnen te worden. Voeg de chilivlokken toe. Doe het knoflook weer in de pan als je echt helemaal niets weg wilt gooien en de blikken tomaten. Bestrooi met wat zout en laat een halfuurtje sudderen met het deksel op de pan.

Kook de penne gaar. Hussel de uitgelekte pasta door de saus en laat eheel even staan. Schaaf wat oude geitenkaas of peccorino over het gerecht en eet snel op. Helemaal.

Geplaatst in:
Hoofdgerecht
Lees meer over:
chilivlokken
gedroogde rode peper
knoflook
ontbijtspek
oude geitenkaas
pancetta
pecorino
penne
rode ui
tomaat

28 reacties op 'Bergen brood naar de stort'

Maud

ha, dank! Dat eten we dus vanavond. En als dessert maak ik dan van het oude brood kleine wentelteefjes!

Claudio Cantadore

Ik neem aan dat de hoeveelheid pasta voor 4 personoen tussen 320 en 400 g ligt; voor onervaren koks altijd maten en gewichten! Normaal wordt dit gerecht met bucatini pasta gemaakt. De 2 blikken tomaten (inhoud?) zorgen ervoor dat de boel in tomaat drijft. Normaal wordt guanciale (vette spek van de wangen van het varken) en geen pancetta of ontbijtspek gebruikt.
Heeft de autrice het werkelijk gemaakt, vraag ik mij af?

ans

Ah Claudio doe niet zo flauw zeg. Overigens snap ik je eerste regel niet. Er staat toch in het recept dat het voor 4 personen is en dat men 350 gram penne moet nemen, dat is toch gewicht?
En het standaardblik tomaten kennen we toch allemaal?
Guanciale is hier moeilijk te verkrijgen, en waarom zou men het zich gemakkelijk maken?
Mogen we wel oude geitenkaas gebruiken of moet het noodzakelijkerwijs peccorino zijn?
Ik proef dit gerecht al als ik het recept lees en ga het in ieder geval maken.

Lisa

De hoeveelheid tomaten lijkt me erg groot. Ik maak dit gerecht wel eens, in de zomer met verse tomaten en in de winter met 1 blik gepelde tomaten dat ik in stukjes snijd (blik van 400-500 gram).

Bart van der Kolk

Tja, ‘oud brood’, niet dus, ik hoop maar dat de voedselbanken goede contactten hebben met bakkers en grootgrutters…
Maar Penne Amatriciana is echt fantastisch eten als je echt honger hebt. Ik vervang de chilivlokken door echte rode peper (AH of van de turk), fijngesneden en direct met de knoflook meegebakken (neem meestal 3-4 tenen!!)en bak in een andere pan ongeveer een pond Romatomaten(pomodori) met een fijngehakte ui in wat olijfolie. IPV de blikjes tomaat, ik houd niet zo van blikjes. Bij de peper en knoflook doe ik het fijngesneden spek (vet rookspek van de slager) en laat het langzaam uitbakken.
Tot slot alles bij elkaar doen en serveren met pecorino en veel rucolasalade met balsamicoazijn en goede olijfolie. Top eten!

Willem

Vier flinke uien op 350 gram penne ? Dit klopt echt niet, maximaal 1 ui is al meer dan genoeg.

Hannes Minkema

De meeste Italianen die ik ken, kunnen lezen. Die zien bijvoorbeeld de gewichten en aantallen die de autrice van het recept vermeldt.

Bovendien weten Italianen heel goed dat recepten sterk kunnen variëren naar streek en dat wat in midden-Italië ‘normaal’ is, dat elders niet hoeft te zijn. In Zuid-Italië gebruikt men bijvoorbeeld ook rigatoni voor de all’amatricianasaus. En wat doen de inwoners van Amatrice (de bakermat van deze saus) zelf? “Gli abitanti di Amatrice condiscono con questo sugo esclusivamente gli *spaghetti*; per questa ricetta hanno anche richiesto nel 2004 l’Indicazione Geografica Tipica alla Comunità Europea”.

Bovendien zijn de meeste Italianen die ik ken hoffelijk in de omgang en hebben niet de boersheid en de achterdocht die calvinistische Hollanders kenmerken.

Is Claudio werkelijk wel Italiaan, vraag ik mij af?

rob

Ik houd van recepten die niet kloppen. Het is de beste manier om goed te leren koken.

Heleen

Mevr. De Vos houdt nogal van overdrijven, ik word daar zolangzamerhand een beetje moe van. Liever recepten met minder quasi-sociaal geneuzel. Onverkocht brood wordt door de bakkers meestal beschikbaar gesteld aan bijvoorbeeld een manege, kinderboerderij, of ander adres waar het toch nog voor de dieren gebruikt wordt. En dat wij mensen over-verwende consumenten zijn, is toch meer een kwestie van de hand in eigen boezem steken dan het de bakkers te verwijten. Alle producenten worstelen met het probleem te voldoen aan de (te) hooggespannen verwachtingen van de verwende consument. Voor de goed orde: ik ben consument, geen bakker o.i.d.

Hako

In Duitse supermarkten ligt brood van de vorige dag voor de halve prijs en wordt ook verkocht, in Nedelland nooit gezien, daar verkoopt men desnoods oud brood voor de volle prijs

Veronica Cramer

Penne Amatriciana.
Ik ben vertrouwd met het recept maar gebruik echt maar 1 blik tomaten anders wordt het me te waterig.
Over die bergen brood, die naar de stort gaan.
Bij mijn supermarkt, waar brood wordt gebakken, moet je op zaterdag zeker voor 6 PM zijn anders is ,eerstens, het stokbrood op. Alle soorten brood van de vorige dag gaan op schappen bij de ingang van de super tegen halve prijs.
Heeft U wel eens gehoord van broodpap, warme
broodpudding en wentelteeftjes? Smaakt allemaal lekker. Ook kunt U er paneermeel van maken. Je hoeft niet te wachten tot er schimmel op het brood staat, om het weg te gooien.
Zolang het nog lekker ruikt, meteen iets mee doen.

Ton Wichers

Can’t adore Claudio. Vaak slaak ik bij dit soort uitsluitend negatieve reacties de verzuchting: mensen, NIEMAND DWINGT U om deze rubriek te lezen, laat staan precies volgens het gegeven recept te koken. Opbouwende kritiek is altijd goed, maar leuker is het om ervaringen over koken en eten uit te wisselen, zoals gelukkig meestal het geval is. Het ingrediënt terpentijn kunnen we daarbij heel goed missen. Maar nu we het er toch over hebben: is er misschien een fijn recept met zuurpruimen, vraag ik mij af?

Thomas Rus

Dit is nu typisch zo’n gerecht waarbij het belangrijk is om zo dicht mogelijk bij het origineel te blijven. Het wordt niet zonder reden al eeuwenlang op die wijze gegeten. Het traditionele recept is inderdaad met guanciale en niet met pancetta, maar ik neem aan dat dat moeilijk in Nederland te vinden is. Knoflook hoort er echter niet in. Over uien zijn de meningen verdeeld (maar zeker geen twee grote!). En spaghetti (of bucatini), geen ‘korte’ pasta. Ook zou ik het gerecht meteen opdienen, niet ‘heel even laten staan’. Oh ja, pecorino, geen oude geitenkaas!

Charles van Brussel

Bizar hoe zo’n receptje ook al weer tot scheldpartijen kan leiden – bedankt meneer Minkema.
Ondertussen heeft Claudio op veel punten natuurlijk gewoon gelijk. Zeg ‘amatriciana’ en iedere kenner van de Italiaanse keuken zal zeggen ‘bucatini’, net zoals ‘vongole’ bij ‘linguine’ hoort.

Vier “flinke” uien voor 4 personen is inderdaad veel te veel en het zelfde geldt voor de twee blikken tomaten. Overigens is het veel beter om passata te gebruiken dan stukken tomaat.

Ten slotte kan je twijfelen over de toevoeging van knoflook (maar dat kan inderdaad per regio verschillen). De spek en ui eerst in witte wijn te laten sudderen alvorens de tomaten toe te voegen is daarentegen een “must”.

antje dirks

op de foto lijken het volgens mij gehakt pakketjes ?
wat de verwachting wekte dat het een soort borrelhapjes waren, wat na uitleg van het recept voor mij een gewone penne / past schotel bleek te zijn .
beetje verkeerde verwachting van mij misschien.

josé

En die blikken, gooi je die geopend of ongeopend in de pan?

antje dirks

ton wichers,

als je dit nog leest, gooi ze de zuurpruimen in de pan vooral met pit (kun je je kiezen eens schoon kauwen) verder een portie gewone suiker flink roeren goed als meditatie… oppassen dat het spul niet bruin aan brand en als het flink is ingedikt laten afkoelen , wie weet is dit een recept voor zuurpruimen met zuurpruimen of gewoon lekkere jam ?

als grap bedoeld.

Daan

Wij hebben het net gegeten. Recept precies opgevolgd (alleen vier kleine uitjes, omdat er niet meer in huis was), wel twee blikken tomaat gebruikt. Wat rucola erbij en nog wat schapenkaas die we hadden liggen. Het was heerlijk en precies goed! Bedankt!

Marjoleine de Vos

Geachte allen, Ik gooi de blikken altijd ongeopend in de saus. Verder kook ik nooit wat ik opschrijf.Die documentaire op de televisie heb ik zelf verzonnen om chagrijnig te kunnen doen.
Neem me niet kwalijk, maar soms vraag ik me wel eens af wat de bedoeling is van de mensen die zo zuur doen en net doen of er maar één manier is om een gerecht te maken. Ik heb dit voor 2 gemaakt met 1 blik tomaten en 2 uien en het was bijzonder lekker. Als iemand het anders wil doen – prima.
De opgewekten ben ik dankbaar. En ik geloof wel dat José een grapje maakte over die blikken.

Jadwiga de Bock Majewska

voor Mevrouw Marjoleine de Vos, dank U hartelijk voor wijze,inspirerende toelichting over wereld-voedsel ,het is nodig ons herinneren,in Nederland is ook arme bevolking die uit supermarkt containers voedsel zoekt na sluiting-tijd, en smakkelijke recept, en kleurrijke reacties van geachte lezers, dit maakt alles heerlijk smaken en genieten

jetje van der hoek

Nou Bart van der Kolk kan ECHT koken!!
Het is wel erg jammer dat de leading chef nu niet eens de moeite neemt een zorgvuldig recept door te geven –
en blikken tomaat???? Nu? Ik heb nu pas net alle tomaten geoogst uit mijn tuin, omdat het nachtvorst dreigt te worden vannacht (met volle maan). Dus gebruik al je half rijpe, deels groene, leleijke en aangetaste tomaten voor dit recept en geniet van de laatste smaak van de zon en de zomer!!
Goede olijfolie nemen – vanaf eind november ophalen in Toscane, 7 euro voor 5 liter extra virgine, dus een Easyjetje naar Rome haal je er zo uit….

teteje jetje toetje van de bakker….

anne uuldersma

Positief dacht ik zo.
De bakker, een dorp verderop verkoopt al jaren het brood vd dag de volgende dag voor de helft van het geld. Soms hebben zij zelfs geitenbrood. Dat is dan brood van nog later en voor geiten beter. Krijg ik met een vertederend kleinkind aan de hand dat zo mee.
Casa luna begin vd week. Luisteraars konden bellen nav dhr.T.Timmermans Food en Biobased Research,UV- Wageningen.
Een vd reageerders, een mevrouw van het L.des Heils vertelde dat er inmiddels meerdere Supermarkten aan hun de Overtijds-datumprodukten gaven. Zij dit weer verdeelden en of hun kok er heel smakelijke maaltijden van maakte voor de minder bedeelde of ontspoorde mens.

Bart van der Kolk

Beste Marjoleine de Vos,

Ik kan me uw reactie goed voorstellen: al dat gezever over 1 ui meer, 3 blikken tomaten (ongeopend?) minder, laat staan of het wang-, buikspek of hangbuikzwijntjesspek moest zijn etc. Laat ik u dan nog maar even verbazen met een compliment: dat dit zo’n leuke rubriek is! Iedere dag weer een ander recept! En soms leuke variaties er op via de ‘fanmail’…..
De zuurpruimen(‘pruimen uit het zuur’?) laten we gewoon buiten beschouwing, toch?
Laat de redactie-inkrimping niet ten koste gaan van deze dagelijkse rubriek!

antje dirks

toch zie ik dat de gehakt pakketjes zijn vervangen door een penne schotel, zie foto ?

wel leuk denk ik dan commentaar heeft toch zin…
gr. antje

Marijke Terpstra

Heerlijk hoor, vooral doorgaan met de smakelijke verhalen.

Guusta van Gent

Gisteren gemaakt, bijna zoals in het recept: 1 blik tomaten en 3 verse die in de groentela lagen te verpieteren, evenals een verdroogde chili die op de bodem lag.

Het was verrukkuluk! Dank Marjoleine en laat die betwetende azijnpissers hierboven er maar in zakken!

En dat gezeur over dat brood: je zag in die docu dat dat bij tonnen op de vuilstort terecht kwam. Daar mag Marjoleine toch wel naar refereren? Gelukkig dat er plaatselijk wel goede oplossingen worden gevonden.

C>N

Het is toch niet normaal,als de bakkers eten overhouden ,dat ze het dan naar de voedselbanken brengen(of deze opbellen),of aan zwervers of de bejaarden in de bejaardentehuizen geven !!!!!!!!!!!
Dit is gewoonweg schandalig en vreselijke egoistisch!

Michael Kuhn

Beste Marjoleine de Vos,

ik weet niet welke documentaire er werd uitgezonden die U op tv hebt gezien, maar de film “We feed the world” toont exact hetzelfde: in een miljoenenstad als Wenen wordt dagelijks evenveel brood weggegooid/verbrandt als een stad van 250.000 inwoners dagelijks nodig heeft. Iets, waarvan ik inderdaad misselijk wordt. Misschien dat in het ene of andere dorpje nog zijn oud brood naar een geitenboer brengt maar in de stad – zeker in de supermarkt – gaat het zeker naar de verbrandingsoven…
Voor de rest: de rubriek is heerlijk – en wie alles beter meent te weten (spek zus of zo is de enig mogelijke, witte wijn is een must etc. etc.) heeft van koken geen snars begrepen en bijzonder weinig inspiratie – die ik altijd uit de recepten haal om daarna zelf aan de slag te gaan…