Belangrijk: Voor het goed functioneren van nrc.nl maken wij gebruik van cookies (meer informatie).
Hiervoor hebben wij wel eerst je toestemming nodig. Klik op de groene knop als je hiermee akkoord gaat.

Een moeilijke proeverij

Soms vraag je je af, maar ’t is natuurlijk een beetje een chagrijnige vraag, of je, als je verschillende groenten blind te proeven kreeg, zou weten wat je at. Ik dacht het toen ik een stukje supermarktwortel at – eigenlijk denk ik zoiets altijd als ik een stukje supermarktwortel eet. En ook bij een stukje supermarktpaprika, -lof, -andijvie, -botersla enz. Je proeft de knapperigheid en je proeft of het blad is of vast. Verder is er water en dan, jawel, een beetje wortelsmaak.

Eet je weer eens een echte wortel, eentje uit de grond om zo te zeggen (en dat is minder opendeurachtig dan het klinkt, want veel groenten worden op water geteeld) dan besef je ineens dat je vergeten was hoe wortel ook weer smaakte. Net zoals je vergeten kunt hoe tomaat smaakt als het geen Tasty Tom is, of hoe rijpe aardbeien, of rauwe ham die géén parma- of serranoham is – de enige twee soorten rauwe ham die nog wel lijken te bestaan.

In een land dat ik niet nader zal noemen maar waar ik net even was, het ligt vlak onder het bijna voormalige België, hebben ze heerlijke rauwe hammen. In België trouwens ook. Maar die komen hier nooit want die zijn niet in de mode, het moet ham met parma- of serranosmaak zijn.Zoals alle tomaten met smaak de zoetige Tasty Tom-smaak hebben gekregen – lekker hoor en ik ben dolblij dat de tasty-variant er is want de gangbare tomaat was uitgesproken on-tasty – maar er zijn ook hartigere tomaten, tomaten die vol smaken en rijp en vlezig, maar die niet zoet zijn. Dat vergeet je ook als je een poos niet een dergelijke tomaat hebt geproefd.

Maar het is waar: elk land krijgt het eten dat het verdient en wij hebben blijkbaar tamelijk smakeloos eten verdiend. Als het maar weinig kost. ‘Goedkoop’ en ‘snel’ zijn grotere aanbevelingen dan ‘smakelijk’. Blind geproefd zou je denk ik niet makkelijk onderscheid weten te maken tussen de gemiddelde ongerijpt vervoerde en in de supermarkt tot weinig wasdom gekomen nectarine, meloen of perzik, en als je pech hebt kan daar zelfs nog ongemerkt een stukje komkommer tussen gedaan worden.

Snik snik snik – moet dat nu zo? Kunt u als thuiskok nu niet een beetje positief zijn?

Jawel jawel. Ik heb van die worteltjes echt wel een leuke salade gemaakt. Er ging een dressing overheen met pompoenpittenolie, die is groenig en heel notig en geurig en verkrijgbaar bij olie- en azijnwinkels. Maar de dressing wordt ook goed met gewone notenolie (denk eraan dat die betrekkelijk snel ranzig wordt, dus een klein flesje kopen en het bij voorkeur in de ijskast bewaren).

Wortelsalade met  sinaasappel (voor 2 personen)

1 pond wortelen
sap van 1 sinaasappel
sap van ½ citroen
2 el notenolie of, indien verkrijgbaar, 1 el pompoenpittenolie en 1 el olijfolie
2 lente-uitjes
1 tl korianderzaad
1 tl kummelzaad
8 pecannoten, doormidden gebroken

Schrap de wortelen en snijd ze in stukjes van ongeveer een centimeter. Zet een pan water op, doe er zout bij als het kookt en kook daar de wortelen in tot ze gaar zijn, een minuut of tien. Laat ze uitlekken.

Vermeng het sinaasappelsap met het citroensap en de olie en voeg er royaal peper en wat zout aan toe. Giet de dressing over de worteltjes.
Snijd een lente-uitje fijn. Rooster de korianderzaadjes en de kummel. Schep de uitjes en de zaadjes over de salade. Garneer met wat gebroken pecannoten.

Geplaatst in:
Bijgerecht
salade
Lees meer over:
citroensap
korianderzaad
kummelzaad
lente-ui
notenolie
pecannoot
pompoenpitolie
sinaasappel
wortel

12 reacties op 'Een moeilijke proeverij'

C.L. Hammer

De wortelsalade met sinaasappel lijk mij een heerlijk recept. Ik ga het proberen.
Gelukkig heb ik de proeverijproblemen niet. Ik kweek mijn groenten en kruiden veelal zelf of koop groenten van mensen hier ter plaatse uit eigen tuin.

Barbara Havenith

Een column uit mijn harte Mevrouw de Vos. Wij waren afgelopen zomer weer in Macedonië. De keuken is een mix van Mediterraan en Balkan. Wat een feest elke keer weer. De markt is nog een echte boerenmarkt, boeren brengen wat die ochtend of de avond ervoor geoogst is, wat rijp is. Veel verschillende soorten tomaten, de ene onooglijker dan de andere maar lékker. Dan weet je weer wat de bedoeling is achter het concept tomaat. Dat geldt natuurlijk ook voor de komkommers, de 15 verschillende soorten paprika’s, uien, aubergines, courgettes, okra’s. Ook het vlees van de slager smaakt naar echt vlees, het is geleverd door kleine boeren met gelukkige koeien en varkens. Na een maand ben je gewend, o wat is het verschil groot een keer weer terug in Nederland! Schopska salade (blokjes komkommer, blokjes tomaat, geraspte schapenkaas -fèta – olijfolie en platte peterselie. Zelf met de van daar geïmporteerde schapenkaas en olie smaakt het hier naar 6 x niks. Zelfs niet met tomaten en komkommers uit de natuurvoedingswinkel.
Waarom wil het in Nederland toch maar niet lukken ?

lia duinker

wij telen op Texel zo’n 20 hectare wortels, voor de versmarkt. dat betekent dat we de wortels in mei zaaien, in de late herfst onderdekken met stro en plastic om ze vorstvrij in de grond te bewaren, en vanaf februari rooien we de wortels.
vandaag gerooid, morgen in de koeling bij de supermarkt. verser kan bijna niet. het zijn mooie, knaloranje wortels, die heerlijk ruiken en heel lekker smaken.als het mee zit krijgen we 15 cent per kilo voor dit overheerlijke verse product.het kost zo’n twaalfduizend euro per hectare om ze te telen.
(hoezo als het maar weinig kost) daarvoor hebben we wel alle risico’s: droogte, of juist teveel water, ziekten en plagen, en tegenwoordig de ganzen die ook graag wortels lusten. desondanks vinden wij dat we een eerlijk, smakelijk product leveren,
ik zou zeggen kom eens langs op Texel, dan mag u ze proeven.

jozee

Nu U het toch over worteltjes heeft, schiet me een vraag over pompoenen binnen : hoe kun je ook weer weten of ze in orde zijn ? Moeten ze juist zwaar zijn, of licht?
En, hopelijk ook een recept eens?

rob anderlandt

de enige oplossing voor de smaak ellende is een eigen groententuin.De smaak van groenten en fruit wordt bepaald door de grond waar op geteeld wordt.

printemps

Cara Vosje, Parma rauwe ham, samens met S. Daniele is toch wel echt DE beste rauwe ham die er is. In Italie natuurlijk. Daarom is het ook tamelijk dom om hoe dan ook van alles “van over de grens” te willen eten of drinken. Sommige producten “reizen” nu eenmaal niet graag en rauwe ham en bijvoorbeeld witte Frascati wijn zijn een paar voorbeelden. Blijf maar bij de boerekool met worst. Die is toch ook heerlijk?

Peter Bottelier

Amen in het kwadraat! Johannes van Dam zei eens dat Nederlanders nergens banger voor lijken te zijn dan voor … smaak!
Over worteltjes gesproken, de pompoen die ik kocht bij de Makro is/was erg lekker.

pek van andel

Diligente Marjoleine,
Zal ik weer eens vele, vele boleten om je bol te eten langsbrengen?
tt,
Pek

Daan

In de jaren zeventig werkte ik in een psychiatrisch ziekenhuis en als je ‘late dienst’ had, at je mee met de clienten (noem ze vooral geen patienten).
Aan de op papier staande menu’s kon je later lezen wat je gegeten had, het was niet te proeven, spinazie, andijvie, kool, het zag er allemaal hetzelfde uit en de smaak was ook hetzelfde.
Toch denk ik nog met plezier terug aan die tijd.
In het week-end kookten we met de clienten, volgens de clienten was ik de beste kok als het om kip ging.
We zetten de kip om drie uur op en drie uur later viel het vlees van het bot. Dan vonden ze de kip lekker.

anne uuldersma

Snik. Ik laat het er inmiddels bij eentje;-)
Het is mi ook dat er juist bij wortelen, tomaten, om van komkommer maar niet te spreken, er een verschil te proeven is.
Ik ben er wel om uitgelachen. Onzin, complete nonsens enz gezegd. Kan mij niets schelen, laat maar lekker lachen. Ik lach breeduit als ik lekkere worteltjes eet.
Heerlijk recept. Maar wil ik lekkere worteltjes dan zal ik geduld moeten opbrengen tot morgenochtend. Dat lukt wel.

grace de thouars

Beste Marjoleine Vos,

Altijd geniet ik van je stukjes en natuurlijk je recepten die de aanleiding ervoor zijn of omgekeerd.
Daarbij kloppen je recepten (die ik heb geprobeerd), qua smaak en structuur. t kan niet mislukken. Heel knap.
Soms voeren je stukjes me mee naar tijden waarin koken heel gewoon was;
waar elke zichzelf respecterende slager – natuurlijk – goed vlees had, de toevoeging ‘biologisch’ nog geen aanbeveling was,
en je voor een bosje basilicum op zaterdag bij Feduzzi (toen nog achter Weteringschans) in de rij stond.
Een tijd waarin zomaar vegetarisch at, per ongeluk, in die zin, niet met nadruk, maar omdat je trek had in een kaastaart (restjes) met een groene salade erbij en klaar.
Eten en koken was zo gewoon, zo lekker, zo leuk. Je deed maar wat. Heerlijk. En nog belangrijker:
Het onvermogen van de minder geïnspireerde thuiskoks was toen niet, zoals nu, verheven tot norm.

Koken en inkopen met zorg, aandacht, plezier of een beetje nieuwsgierigheid is toch echt: faux pas!
Te tijdrovend, ingewikkeld, niet handig, komt niet uit. Zeker niet door-de-weeks.
Koken voor vrienden in het weekend kan wel. Ja en dan met die Parma- of Serranoham en natuurlijk naar de Marqt.
Lekker gemakkelijk alles in één keer.

Wat kan ik grinniken om je verhandeling over Parma- of Serranoham.
En huil ik met je mee bij je oproep aan de thuiskok, om ietsje meer smaak en interesse.
Want daarom mail ik je. Die thuiskok, die moet aangesproken worden en uit de supermarkt worden getrokken.
De thuiskok, die heeft het te druk met op TV naar tv-koks kijken.
Daarom mijn oproep aan jou. Koken, echt eten wordt verdrukt.
Ik ervaar het aan den lijve.

Ik ontwikkel en verzorg gastlessen voor het Voortgezet Onderwijs, met name VMBO (daar heb je fornuizen).
Mijn aanpak is: appelleren aan gezond verstand. Zorg, aandacht en liefde voor alles wat je doet.
Anyway. Kijk om mijn website als t je uitkomt.
Allemaal prachtige gastlessen, gegeven door stoere, gedreven, leuke studenten.

Ik heb ook een serie kooklessen en ga daarbij uit van het ingrediënt: ui, ei, kruiden, kool en aardappel.
De kookles begint met een filmpje ‘ wereldgerechten van Knorr’ dat kent iedereen.
Niet belerend, gewoon leuk en vertel erbij wat de omzet van dit product in 2009 is. Prima.
Daarna geschiedenis en productinformatie enz. Gaan we koken. Altijd feest.
Goed om te zien, hoe aanvankelijk de weerstand voor eten omslaat, door doen en proeven, in interesse.
Natuurlijk is niet elke leerling enthousiast, maar ze hebben wel allemaal goed gewerkt.

Op elke school zou kookles gegeven moeten worden, omdat de thuiskok niet meer actief is.
Het is alleen heel bedroevend dat ik moet uitleggen dat ‘de ui’ de basis van veel gerechten is en niet vies; aan leerkrachten!!!!!
Bij de kookles helpen studenten Voeding en Dietiek, waarvan er twee 3ejaars zijn.
Gedreven mensen, maar ze kunnen niet koken, weten heel weinig van eten en ik vraag me dan af wat ze bij die opleiding doen!
Mijn oudste dochter studeert en woont in de stad, heel gezellig met een aantal meiden op een etage.
Ook daar hetzelfde verhaal. Er wordt niet gekookt. Ja door mijn dochter, die weet niet beter.

Er zit zoveel liefde, vanzelfsprekendheid voor eten, voeding in je stukjes en recepten, dat mis ik in ons ‘dagelijks voedsel’ en die hele tam-tam er om heen.
Onderzoeks- en informatie instanties hebben voeding (met de beste bedoelingen) tot protocollen gedeformeerd, met als gevolg, dat niemand meer normaal eet.
Ja en daar wordt je dik, ongezond en ongelukkig van.

Mensen zoals jij (en ik), mensen met liefde voor eten zouden meer van zich moeten laten horen, zich moeten bundelen.
Ik weet ook niet hoe hoor. Of hoe dit vorm te geven. Misschien ook wel volkomen onzinnig, wat ik nu bedenk.
Maar er moet een tegenwicht komen voor de Voedingscommercie, -industrie (inclusief Voedingscentrum) die enorme grip hebben op de consument, de thuiskok.
Zolang die consument, de thuiskok, niet verandert, wordt er ook niet gekookt.
(Denk ik).

Vriendelijke groeten en
succes met al je ‘heerlijke stukjes’,
Grace de Thouars

grace de thouars

Oh, misschien iets te uitgebreide reactie voor zo’n blog.
Zal t niet meer doen.
grtjs grace