Belangrijk: Voor het goed functioneren van nrc.nl maken wij gebruik van cookies (meer informatie).
Hiervoor hebben wij wel eerst je toestemming nodig. Klik op de groene knop als je hiermee akkoord gaat.

Van binnenuit verlicht

Ik zat me af te vragen of de appel wel genoeg bezongen is, in poëzie. Appelboompjes wel, bloeiende, in mei, maar de appel? Ging even op zoek en vond peren, in het gedicht ‘Elegie’ van Wilfred Smit, die ze ‘die klotekinderen der rijken’ noemt en schrijft over hoe ze hangen vlak voor ze vallen ,,als natte boddhisatva’s in de levensboom/ bij regen, van binnenuit verlicht,/ zelfzalig, al wat zwaarder/ om te zien – ”.

Waarom lees ik zo weinig Wilfred Smit? Zo’n sympathieke dichter, eind jaren zestig begin zeventig – je hoort nooit meer iemand over hem. Natte boddhisatva’s, wie verzint er zoiets raars. En ‘zelfzalig’, ook een verrukkelijk woord.

Ik las laatst over iemand die opbleef om precies op het juiste moment een peer te eten. Omdat peren altijd na moeten rijpen en dan maar even volmaakt zijn en dan weer melig worden. En ’t kan dus zijn dat dat topmoment net in de nacht valt en dan heb je het gemist. Maar hoe die iemand dat zo precies vaststelde? Zouden de peren hem bellen?

Het is wel waar dat peren op hun juiste moment onweerstaanbaar lekker zijn. Bijna te heerlijk om iets mee te doen. Behalve dan zo’n taartje van bladerdeeg mee maken, met appelen ook en geitenkaas en daar een heet siroopje overheen – mmm. Maar dat recept heb ik al eens opgeschreven. Ik herinner er dus alleen maar aan, het is echt iets voor deze tijd van het jaar.

Zelf een ideaal herfstmaaltje gemaakt trouwens, onlangs, dat ook geweldig makkelijk is. Het is soms heel leuk om wat aan het aanrecht te staan, maar er zijn ook dagen die omvliegen zonder dat je erachter bent gekomen wat je hebt uitgevoerd (óf je iets hebt uitgevoerd) en in zulke dagen passen geen uitvoerige kooksessies. Maar juist wel iets lekkers natuurlijk, om jezelf te troosten voor het zinloze ronddraven.

Het is het beste om te zorgen dat je altijd wat echt goede, biologische schouderkarbonades in de diepvries hebt liggen. Omdat er heel weinig gaat boven een schouderkarbonade van een niet al te mager varken – in schouderkarbonade zit zoveel smaak en ze zijn ook zo lekker zacht doordat ze doorregen zijn. Haas- en ribkarbonades hebben de bijna onbedwingbare neiging om droog te worden.

Als je die karbonades hebt, en appelen uiteraard, dan is het verder een eitje.

Stoofkarbonades met mosterdtijmsaus

  • 2 appelen
  • 4 ons aardappelen (ongeschild)
  • 1 ui
  • boter
  • 4 schouderkarbonades
  • 3 dl witte wijn
  • 1/8 l. slagroom
  • 3 takjes tijm
  • 1 el grove mosterd

Snijd de appelen in dikke partjes. Snijd de gewassen maar niet geschilde aardappelen in plakjes, snijd de ui doormidden en daarna in halve ringen. Vermeng de helft van de aardappelen, appel en ui met peper en zout en doe ze in een ingevette ovenschaal, verspreid er wat klontjes boter over.

Bak de karbonades even aan beide kanten bruin, bestrooi met peper en zout. Leg ze op de aardappelen enzovoort en leg daarbovenop de rest van de appel en de ui. Verwarm de wijn in de pan waarin net de karbonades zijn gebakken, schraap even over de bodem en giet het geheel in de ovenschaal. Zet 40 minuten in de oven op 175 graden.

Verwarm de room in een pannetje, doe er de tijmblaadjes, de mosterd en peper en zout bij en laat even inkoken. Giet over de karbonaadjes als ze uit de oven komen.

Geplaatst in:
Hoofdgerecht
Lees meer over:
aardappel
appel
boter
grove mosterd
schouderkarbonade
slagroom
tijm
ui
witte wijn

9 reacties op 'Van binnenuit verlicht'

Ina Schermer-Vermeer

Misschien leuk voor Marjoleine om te weten:
In het 1ste nr. van jaargang 2009 van VakTaal (tijdschrift v.d. Landelijke Vereniging van Neerlandici) staat een bespreking van een gedicht van Wilfred Smit (p. 17-8).
En binnen afzienbare tijd verschijnt er van de hand van Wouter Voskuilen en mijzelf een boekje over een aantal varianten bij een gedicht van Wilfred Smit.
We houden je op de hoogte!
Ina Schermer

ineke wekker-heitbrink

Beste Marjoleine, wat een leuk artikeltje en wat een heerlijk maaltje, die stoofkarbonaadjes met appeltjes etc.! Zojuist heb ik al zitten smullen! Deze week doe ik mee aan een serie concerten van het Noord Nederlands orkest en -koor en daarom volg ik een strak regime om ‘s avonds fit te zijn.Iedere dag ‘s ochtends actief, tussen de middag warm eten, koken voor twee dagen, daarna een dutje, boekje lezen en in concertkleding naar de bus! ‘s Avonds zingen en genieten van het Requiem van Dopper, een (Groningse) componist uit begin vorige eeuw die is herontdekt. Vandaag had ik meteen zin om je recept van gisterenavond te maken. Heeeeerlijk! Ook zonder zout, want dat mag ik niet hebben. Veel succes met je creatieve recepten met een literair tintje. Ik geniet er dagelijks van! Hartelijke groet, Ineke Wekker, Groningen

Joyce

Ik heb het gerecht gemaakt volgens het recept, maar de aardappelplakjes bleven ongaar?

Waar kan dat aan liggen?

raymond

Mevrouw de Vos, het valt mij op dat zodra de herfst daar is er in bijna alle recepten room ,zure room, quark ander zuivel wordt toegevoegd. Eigenlijk bijna altijd, dus ook in andere jaargetijden, komt dat scheutje om de hoek kijken. Deze familie is allergies tegen( van,voor of door)zuivel, eieren en noten. Ja, het is waar, U hoort mijn zware zucht. Wat de room betreft, heeft U een alternatief voorradig? Bij voorbaat dank.

Hans F.

Bij ons waren de de plakjes aardappel ook nog niet gaar. De karbonades wel. Ik heb de schotel nog een kwartiertje in de oven gezet. Stokbrood om in de rest van de saus te dopen is ook erg lekker erbij.

Lili Tab

Echt heerlijk, we hebben dit recept vanavond uitgeprobeerd.
Er blijven nog wat schouderkarbonades over voor de erwtensoep die we morgen gaan maken.
De oventemperatuur moet hoger, hoe dun de aardappelschijfjes en uienreepjes ook waren (gewaarschuwd door eerder reacties) , ze werden net niet gaar genoeg op 175 graden. Zou wel gebeurd zijn op 190 of 200 graden. De andere ingrediënten kunnen ook makkelijk tegen een hogere temperatuur.
En het verhaal eromheen, elke dag weer, bewonderen wij zeer.

Kees van der Have

Hele goede smaakcombinatie. Wij hebben de aardappelen eerst 10min.voorgekookt en de oven op 190 met hete lucht. Verukkelijk met een sauvignon/ semillion. Misschien gaat het nog beter in een gietijzeren pan met deksel en dan laatste kwartier zonder deksel?

Arie Mol

Is 3 deciliter witte wijn niet wat veel. Alles was wel gaar na een kwartiertje extra tijd maar ik hield zo’n enorme plas vocht over. Misschien meer verdamping in een gietijzeren pan op het gas? Graag advies.

Riki van Vendeloo

Het was wat scharrelen, omdat ik een paar ingrediënten niet in huis had. Dus : onderweg een appeltje van een boom gehaald en twee peren van de boom in de tuin, die hingen daar toch te niksen. Nadat ik het vlees had aangebraden ook nog een paar blaadjes salie knapperig gebakken en erdoorheen gedaan.
Het probleem was de room. Achter uit de kast kwam gelukkig een blikje cocosmelk. Dit heb ik ingekookt en dat was echt een vondst. Ook prettig voor die mensen die echte room niet kunnen of willen gebruiken, zoals Raymond hierboven. Marjoleine, ik geniet dagelijks van je rubriek en probeer bijna alles uit. Dit recept was een blijvertje !