Emissiestrijd in de luchtvaart gaat gewoon door

Picture taken on August 26, 2007 shows an airplane flying past the full moon as it prepares to land at the airport in Frankfurt/M., western Germany. A German court upheld on April 4, 2012 a ban on night flights at Frankfurt airport, Europe's third-busiest. The administrative court in Leipzig upheld a provisional ban, originally imposed by another court in October 2011, on all take-offs and landings between 11:00 pm and 5:00 am following complaints by local residents. AFP PHOTO / FRANK RUMPENHORST GERMANY OUT

Nu India ook al. Het Europese beleid om de emissies in de luchtvaart terug te dringen stuit internationaal op steeds meer weerstand. Na de VS, Rusland en China is India het vierde grote land dat zich openlijk uitspreekt tegen deelname aan het Europese beleid. De ‘coalition of the unwilling’, zoals ze inmiddels al worden genoemd, telt intussen ongeveer twintig landen.

India besloot niet alleen, net als China, om zijn luchtvaartmaatschappijen te verbieden zich aan de Europese wetgeving te houden. Minister van Milieu Jayanthi Natarajan zei deze week in New Delhi bovendien dat ze de (algemene) klimaatonderhandelingen zal frustreren als Europa niet terugkomt op zijn besluit:

‘I shall stick my neck out and say, for the environment ministry, yes the unilateral measure by the EU... is a deal breaker for the talks [...] I strongly believe that as far as climate change discussions are concerned, this is unacceptable.’

Zoals bekend had de Europese Unie genoeg van het gedraal om te komen tot internationale afspraken voor het terugdringen van luchtvaartemissies – alle landen zeggen dat te willen. Vandaar dat Europa sinds begin dit jaar emissiehandel voor de luchtvaart introduceerde. Om concurrentievervalsing te voorkomen, moeten alle in Europa landende en opstijgende vliegtuigen daaraan meedoen.

De luchtvaartsector schreeuwde moord en brand, ook al vallen de gevolgen voorlopig wel mee (het grootste deel van de emissierechten wordt gratis uitgedeeld) en ook al kunnen landen aan het emissiehandelssysteem ontkomen als ze kunnen aantonen dat ze in eigen land gelijkwaardige milieumaatregelen nemen.

Als je beseft dat een vliegretourtje Eindhoven-Londen nu goedkoper is dan een treinretourtje Eindhoven-Groningen, is duidelijk dat er iets niet klopt en dat er iets moet gebeuren. CO2-emissies in de luchtvaart groeien al jaren veel sneller dan de gemiddelde uitstoot in andere sectoren. Zie deze grafiek:

Daarnaast gaat de absolute groei in de sector onverminderd door, zoals blijkt uit deze prognose in een milieurapport van de internationale luchtvaartorganisatie ICAO (die club waar al jaren wordt gepraat over het terugdringen van de uitstoot):

Als je die twee bij elkaar optelt, zal zelfs in het gunstigste geval de uitstoot in de luchtvaart de komende decennia nog flink blijven stijgen:

Misschien heeft de Europese Unie in deze emissiestrijd dus het gelijk wel aan haar kant, maar toch lijkt het onwaarschijnlijk dat ze de internationale druk kan blijven weerstaan. Frankrijk begint al voorzichtig aan te dringen op concessies. En in de VS hebben luchtvaartmaatschappijen hun voornemen om een rechtszaak te beginnen al laten varen. De ophef in inmiddels zo groot, denken zij, dat de Amerikaanse regering er wel voor zal zorgen dat het allemaal toch niet doorgaat.

 

 

71 reacties op 'Emissiestrijd in de luchtvaart gaat gewoon door'

Dick Veldkamp

Het zou wel bijzonder droevig zijn als de domheid en de onredelijkheid het hier zouden winnen. Hopelijk houdt de EU toch zijn poot stijf!

Anton Bakker

Het is voor velen duidelijk geworden dat CO2 wereldwijd een inkomstenbron voor de overheden is, maar dat CO2 nagenoeg niets te maken heeft met de opwarming (afkoeling) van de aarde. Het is daarom bijzonder interessant om te zien hoe het Powerspel gespeeld wordt. Wat de EU doet is gewoon uitermate kinderachtig en dom om te denken dat hierdoor beweging komt in het terugdringen van CO2. De politiek is duidelijk aan het draaien, zoals de UK die het “groenste” land wilde zijn, maar daar nu probeert uit te komen. Meerdere landen waaronder de UK willen nu overgaan op atoomenergie en vragen nu bij de EU subsidie. Wat is AGW toch een totale disaster! De gewone mens en de kranten zijn er mee opgehouden om zich er druk om te maken.

H.N Geraedts

Dick Veldkamp [#1]

Rustig doorgaan met dat soort denken, totdat bv. Peking, Washington, Dehli en Ottawa [en de rest van de 26 landen die in maart j.l. in Moskou mee tekenden] met zijn allen zeggen: “jongens, drie dagen geen landingstoestemming voor Air France/KLM, Lufthansa en BA, just to see who has the bigger balls…” Want zo gaat dat uiteindelijk gebeuren, indien men in Brussel niet van het ideologische kruis terug kruipt.

Indien dit jou/jullie nog niet duidelijk is [van buitenaf is dit overduidelijk] is het zo dat de EU tot over de oren financieel, economisch en sociaal in het gier zit. Dan toch stug, eigenwijs, besserwisser, doorgaan met de rest van de wereld de les te lezen en daarmee een handelsoorlog aan te gaan, is op zijn minst gezegd hoogst onverstandig. Zoals wij in de engelstaligewereld wel zeggen: you don’t bite the hand that feeds you.

Men moet zich vooral afvragen waarom al deze landen de EU vertellen “to f.. off”. Zou het zo kunnen zijn dat de overheden van deze groep het IPCC man-made-CO2 CAGW vehaal hebben achterhaald en er steeds minder gehoor aan geven? Durban geeft ook e.a. aan.

hugo matthijssen

Dick

Er zijn internationale verdragen waarin is afgesproken dat er wereldwijd geen accijns op vliegtuigbrandstof wordt geheven.
Dat is gedaan om het luchtverkeer zo betrouwbaar mogelijk te houden net alleen qua kosten maar ook qua veiligheid.
De co2 heffing is vergelijkbaar met accijns op brandstof via de achterdeur.
Dat vervolgens 21 landen waaronder grote als de Verenigde Staten, Rusland, China, India etc. gaan protesteren is dan ook niet vreemd te noemen.
Dat heeft grote consequenties niet alleen voor Schiphol als overstap luchthaven. Deze bedrijvigheid kan voor een deel ook buiten europa plaats vinden.
Maar zeker ook voor onde europese vliegtuigbouwer. een aantal landen hebben al gedreigd om hun orders in te trekken.
De kans is groot dta je die dan ook voor goed kwijt bent.
Op dit moment is de vliegtuigbouw in rusland zover gevorderd dan zij onze kwaliteits normen halen zo niet verbeteren. Daarbij maken ze gebruik van dezelfde motoren als de westerse vliegtuigbouwers.
Dit soort eenzijdige acties zijn ronduit dom te noemen en zullen op de lange termijn nadelige effecten hebben op europa als betrouwbare handelspartner.

Quintijn Hoogenboom

@Anton Bakker: waar haalt u dat nu weer vandaan, dat CO2 niets te maken heeft met opwarming (afkoeling) van de aarde.

Maar zelfs als dat waar zou zijn, kan beperking van CO2-uitstoot helpen bij de noodzakelijke vermindering van ons fossiele-energieverbruik, een belangrijk deel van de overshoot (overbelasting) van de mens van de aarde.

Ejo Schrama

Ontzeg ze de toegang tot het Europese luchtruim, moet je zien hoe snel ze om zijn.

Sander van der Wal

Het kan natuurlijk ook heel goed zijn dat een retourtje Eindhoven-Groningen met de NS te duur is. De NS is een monopolist en kan makkelijk de maximale prijs vragen die de markt kan dragen. Verder schakelt de grootaandeelhouder, de Staat der Nederlanden, de concurrentie met het openbaar vervoer deels uit door én auto’s én autobrandstof heel zwaar te belasten.

De concurrentie in de luchtvaart is veel groter, en daardoor worden daar wel redelijke prijzen aangeboden. En ook nog eens meer manieren van reizen.

W vd Velden

Heel goed dat de EU probeert om de luchtvaartsector wat mee te laten betalen aan de kosten van klimaatverandering. Los van de schuldvraag is vervoer via de lucht een soort belastingparadijs en dat betekent dat we voor andere consumptie hoger belast worden. Want belastingopbrengsten zijn nu eenmaal nodig.
Als olie schaars wordt, dan betekent goedkope kerosine dat je voor de benzine een hogere prijs moet betalen, dan wanneer de belasting beter verdeeld werd. Dus nu subsidieren autorijders vliegers. Zolang de gasprijs aan de olieprijs is gekoppeld geldt dat ook voor het huishoudelijk energieverbruik.
De vijandige reacties in andere delen van de wereld, maken vooral duidelijk dat de bereidheid tot klimaatbeleid veel te gering is. Op deze basis kan de vrijhandel niet overeind blijven. De EU heeft er ook alle belang bij om weer meer dingen zelf te gaan produceren en dan wel milieuverantwoord.

Boels

Waarom is een treinretourtje naar Groningen duurder dan een retourvlucht Londen?

Sascha Tavere (Nymex Crude Futures $102.83)

@ Dick Veldkamp

Mevrouw Jayanthi Natarajan (India’s huidige minister for the Environment & Forrestry, en destijds Aviation) is niet dom, zeker niet. Natarajan huilt hete tranen om het natte lot van Bangladesh, maar zij heeft ook Congress partij luchtvaartvrienden. Zinspeel ik op corruptie? Jazeker.

“The Chennai high court on Friday issued a notice to Congress party spokesperson Jayanthi Natarajan, acting on an affidavit seeking direction to probe a Rs 300 crore scam involving her. Natarajan is a Congress Member of Parliament from Tamil Nadu.

The affidavit alleges that Natarajan facilitated a sizeable bank loan from Vijaya Bank [ Get Quote] by misusing her links with the Union government.

Natarajan is also under legal scrutiny for allegedly owning 688,300 square feet of newly constructed area, along with 40 per cent of a plot sprawling over 15.17 acres on the outskirts of Chennai.”

The income accrued from renting out this land is close to Rs 30 crore per annum, the petition added”

Zoals een Indian blogger opmerkte: “If all the scams of the last five years are added up, they are likely to rival and exceed the British colonial loot of India of about a trillion dollars.”

Mevrouw Natarajan zelf heeft de zaak getypeerd als een “trade war” en in navolging van China worden de wapens gehanteerd die daarbij horen. China heeft laten weten te twijfelen over de aankoop van de Airbus en François Fillon heeft zwakke knieen. Niets nieuws dus – corruptie en chantage, maar geen domheid … helaas.

Siegfried Bok

Wordt het langzamerhand geen soap?
Sinds mensenheugenis zijn er temperatuurschommelingen geweest zonder extreem gebruik van fossiele brandstoffen.
Daarnaast heeft de NASA onomstotelijk kunnen vaststellen dat ook op andere planeten nu ook een temperatuurstijging is. Krijgen wij daar straks ook de schuld van?
Decennia lang deed ik research naar aanleiding van een oude doctrine over cyclische processen, die naar zeggen allemaal identiek zijn “omdat zij allemaal uit één en dezelfde bron komen”: de Big Bang.
Daarnaast werd ons een definitie van “leven” nagelaten, die luidde “Alles wat beweegt heet leven”.
We leven nu in een tijd dat er steeds meer bekend wordt over ons uitdijend deel van de kosmos en het mysterieuze Zwarte Gat.
We weten inmiddels ook dat op dit moment in de kosmos uitgebreide recycling van sterrenstof plaats vindt, die leidt tot ster-nieuwvorming.
Is het daarnaast toevallig dat ook de zonnen-energie toeneemt?
Is het uitdijende deel van de kosmos zich misschien aan het wapenen tegen een dreigende ijstijd als zijnde een golf van ijzige koude komend uit het Zwarte Gat?
Is het toevallig dat wij nu ook aan het recyclen geslagen zijn? Wij noemen dat dan wel dat we anders stikken in ons vuil, maar zouden wij niet “totaal onbewust” in die cyclische processen meedoen om diezelfde reden?
Uiteindelijk zijn wij wel uit dit kosmisch stof “geboren” en volgen wij daarmee ook de wetmatigheden, die daarvoor gelden.
Ik ben de laatste die zal zeggen dat ik de waarheid in pacht heb, maar volgens mij is de dampkring van “Moeder Aarde” ook al een soort bescherming tegen zijn afkoeling en de evolutie zelf – die daaruit voortkwam – is ook een proces van progressieve energie-vrijmaking met als summum de “Lucifer-mens”, die momenteel naast een gigantische energie-productie ook nog eens speelt met bommen en granaten alsof het de normaalste zaak van de wereld is.
Zijn wij daarmee slechts een minuscuul deeltje om onze planeet in een bijna cirkelgang om de zon te laten draaien?
Gesteld dat dit zo is, dan zouden wij toch aan zelfvernietiging bezig zijn als we de CO2-uitstoot te gaan minimaliseren?
Dat zou tenslotte ook kunnen verklaren waarom wij – behalve steeds vuriger worden – ook nog eens een mensenplaag zijn geworden om de aarde zo lang mogelijk in die cirkelgang om de zon te laten draaien.
Op mijn website http://www.wetenschap-eindtijd heb ik hierover de nodige verhalen staan.
Gesteld dat dit alles

hugo matthijssen

Ejo 6

Dacht je nu echt dat Europa er nog toe doet?
Economisch gezien zakken we door het ijs.
Er wordt relatief gezien weinig geproduceerd we leunen op China en soortgelijke landen.
Op een diensten maatschappij kun je geen handel drijven.
Daarnaast trekken we een zeer grote broek en hebben commentaar op iedereen.
Als wij ons luchtruim sluiten gaan we heel simpel failliet.

Sascha Tavere (Nymex Crude Futures $102.83)

@ vd Veldn

De EU zal zeker weer meer dingen zelf (moeten) gaan produceren. Het omslagpunt tussen goedkope arbeid en vervoerkosten komt rap dichterbij. Uw analyse van de concurrentie vervalsing die accijns/btw vrijstelling voor de luchtvaart veroorzaakt voor andere vervoerders en ‘olie/gas’ gebruikers is uitstekend. De lijst kan makkelijk worden uitgebreid met petrochemische producten. Blijkbaar hebben margarine, hondenvoer, medicijnen, lijm, verf, plastics en dergelijke een geringe bling-bling waarde en veel minder aantrekkelijk dan een leuke “ïnpakkenenwegwezen” stedentrips. Ik maak me sterk dat zij gezamenlijk uiteindelijk wel veel, heel veel duurder worden door het subsidieren van kerosine voor vakantiereisjes.

Dick Veldkamp

#6 Ejo Schrama: toegang tot luchtruim ontzeggen?

Eens even doordenken wat dat zou betekenen: wie niet meedoet mag niet meer in de EU landen (of die vliegtuigen gaan aan de ketting wegens wanbetaling). Dat kan betekenen dat de ‘coalition of the unwilling’, hetzelfde gaat doen, waardoor alleen nog vliegverkeer mogelijk is naar landen die meedoen aan het systeem en neutrale landen.

Wat kan gebeuren is dat rechtstreekse vluchten niet meer doorgaan, maar dat zowel de EU als VS vliegen naar een overstap in een neutraal land. Ook zijn er grote mogelijkheden voor de luchtvaart van die landen, zeg Singapore Airlines of Icelandair.

Erg positief eigenlijk, eindelijk een einde aan al dat overbodige gevlieg! En eindelijk laat de EU zien dat het ons menens is met het kllimaatprobleem.

Ik zou hier volledig achter staan. En hoewel ik denk dat de EU het best zelf kan rooien zonder intercontinentaal vliegverkeer, vrees ik toch dat het niet zo ver zal komen. Jammer.

PS Het is natuurlijk hoog tijd dat dat belachelijke verdrag van Chicago (geen belasting op vliegverkeer) op de schop gaat.

Jos Hagelaars

De bijdrage van de luchtvaart aan de opwarming van de aarde beperkt zich niet alleen tot CO2. De uitstoot van waterdamp (condensatiesporen) hoog in de atmosfeer, wat leidt tot de vorming van ijle hoge wolken, geeft een grotere bijdrage. Zie:
http://www.dlr.de/pa/en/desktopdefault.aspx/tabid-2342/6725_read-29898/
http://elib.dlr.de/69600/1/nclimate1068.pdf
Bij het IPCC is er uiteraard eveneens wat over de luchtvaartsector te vinden:
http http://www.ipcc.ch/pdf/special-reports/spm/av-en.pdf
http://www.ipcc.ch/publications_and_data/ar4/wg1/en/ch2s2-6.html

De totale bijdrage van de luchtvaartsector aan de opwarming van de aarde is niet heel groot, een procent of 3-4, volgens het IPCC rapport uit 1999, maar dat neemt niet weg dat er in mijn ogen zeker wat aan gedaan mag worden, te beginnen met die condensatiesporen.

Erik de Haan

De luchtvaart is niet belastingvrij om de veiligheid te dienen. Het was gewoon een zeer goede lobby van o.a. Boeing die zagen aankomen dat na WOII er een markt open lag, die vooral niet gehinderd moest worden.

Zelfs los van de negatieve externe effecten die samenhangen met het milieubeslag van de luchtvaart is de vrijstelling altijd een zeer merkwaardig iets geweest. Had meer te maken met het probleem dat makkelijk ontwijkingsgedrag mogelijk is en dat landen het niet snel allemaal met elkaar eens zijn.

Voor de rest ben ik het met Sascha eens, bij India riekt het naar corruptie. Er zijn toch echt weinig arme bewoners van India die nu hun vliegreisje wordt ontnomen. Als je de prijs van een ticket kan betalen, kan er best wat meer bij, ter compensatie van de zeer negatieve effecten van vliegen (N.B. ik heb zelf ook regelmatig gevlogen, o.a. naar India).

Bob Brand

Beste Boels (#9)

“Waarom is een treinretourtje naar Groningen duurder dan een retourvlucht Londen?”

Doordat de retourvlucht Londen gesubsidieerd wordt door de belastingbetaler:

* het verdrag van Chicago verbiedt iedere vorm van belastingheffing (BTW, accijns) op kerosine (zoals deze en ook in India);

* de kerosine (fossiele brandstof) wordt weer geproduceerd met steun van de overheid (zie hier);

* de externe kosten als gevolg van luchtverkeer en emissies worden geheel afgewenteld op de overheid, die de gevolgen voor de gezondheid (geluidsoverlast, milieuvervuiling, rampenbestrijding) en de huidige en toekomstige schade door klimaatverandering vanuit de algemene middelen dient te bestrijden, d.w.z. deze kosten worden door de belastingbetalers van nu én van morgen opgebracht.

Vergeet niet dat het CO2 dat nu in de atmosfeer gebracht wordt, voor honderden jaren bijdraagt aan klimaatverandering die schade en kosten qua aanpassing met zich brengt. Het is niet meer dan normaal dat de “vervuiler hiervoor betaalt“. Aandeelhouders die genieten van de winst die luchtvaartmaatschappijen en kerosine-producenten opbrengen, zouden óók alle bijbehorende kosten voor hun rekening moeten nemen ipv deze via de schatkist op de belastingbetalers af te wentelen.

In dat geval krijgt een ticket een reëele prijs, die de werkelijke kosten weerspiegelt. Reizigers kunnen dan een afweging maken of de vliegreis dat werkelijk waard is, en elders in de maatschappij hoeft men niet meer het belastinggeld op te brengen voor deze (externe en interne) kosten.

Het hier door de EU voorgestelde ermissierechtensysteem omzeilt het verdrag van Chicago, maar beter zou zijn indien álle landen meedoen aan dat ysteem – geen problemen met concurrentievervalsing meer.

Boels

Hoeveel microKelvin levert het op als het (lucht)vervoer wordt platgelegd?

Anton Bakker

Quintijn, #5, ik heb het woordje nagenoeg toegevoegd om weer te geven dat CO2 een beetje de temperatuur verhoogd, maar het moge zo langzamerhand duidelijk zijn dat er geen postieve feedback is en dat daardoor CO2 in het niet valt.
Vermindering van CO2 is de issue niet meer, alleen komen er veel inkomsten uit de AGW-waanzin, dus moet er gezegd blijven worden dat de CO2 verminderd moet worden.
Alles in de lucht en op zee is belastingvrij, dus het lijkt mij logisch dat daar niet zo maar aan getoornd kan worden. Aan de vele reacties hier blijkt dat de meerderheid het met elkaar eens is dat de EU erg dom bezig is!!

Boels

@Bob Brand #17:
Dank voor de toelichting.

Een nettobelastingbetaler en consument draait voor alles op.
Het lijkt mij kostbaar rondpompen van pecunia als het indirect betaald wordt (via subsidies) in plaats van direct via heffingen.
Dat moet echter wel gehandhaafd blijven omdat je anders de dubbele inkomensnivellering te niet doet (vliegen wordt anders alleen betaalbaar voor rijken en congresgangers).

Hugo matthijssen

Jos 15
hoe wil je vliegen zonder condensatiesporen?
Bij verbranding van 1 liter kerosine of benzine komt ongeveer 1 liter water vrij die als waterdamp de motor verlaat.

Erik 16
Vliegveiligheid heeft alles te maken met voldoende reserves.
Op het moment dat ik als piloot afreken op een Duits veld komt er een kist binnen met nog voor 10 minuten brandstofreserve omdat de vliegtuigbenzine in Duitsland goedkoper is als in Nederland. Hij na een groot risico en is daarop zeker aangesproken.
Dat is niet gebruikelijk en zeker geen goed vliegerschap maar komt wel voor.

Sascha Tavere (Nymex Crude Futures $102.83)

@ Anton Bakker

“… dat CO2 een beetje de temperatuur verhoogt …”

Global average temperature anomaly: 0.7 graden om precies te zijn Dit is een hoogst misleidende weergave die leidt tot twijfelachtige conclusies. In Nederland is de opwarming +1.5 en in de Arctic 4 á 5 graden.

Zou de opwarming zich concentreren rond de evenaar dan zou gemoedelijkheid over ‘het beeltje opwarming’ van dit toch al warme gebied, ook niet te rechtvaardigen, maar door zijn concentratie in het noordpoolgebied is er aanleiding tot ‘alarm’. U weet wel… noordpool, ijs, warmte, smelt. Smeltwater en donkere oppervlakten die meer warmte absorberen … meer smelt.

Nu zitten wij nog steeds in een la Nina en een low-powered suncycle. De temperatuur zou moeten DALEN en zou dat ook doen zonder CO2 tegenwerking. (zie Paul’s blog “Opwarming blokkeert een nieuwe ijstijd”)

“Recent solar 11-year cycles are associated empirically with changes in global surface temperature of 0.1 Celsius,” said Judith Lean, a solar physicist with the US Naval Research Laboratory “[this] “cancelled part of the greenhouse gas warming of the period 2000-08, causing the net global surface temperature to remain approximately flat.” en verleidt u tot de conclusie dat er niets aan de hand is met meer CO2 de lucht in. Oh nee? De overtollige CO2 blijft hangen en wat als de volgende el Nino er een is a la 1998 is en suncycle 25 van het lustige type?

Het is echt niet moeilijk om het te begrijpen.

Sascha Tavere (Nymex Crude Futures $102.83)

nachttemperaturen.

@ Jos

Was het niet zo dat na 9/11 en sluting van het US luchtruim, de dagtermperaturen stegen en de nachttemperaturen daalden, hoofdzakelijk door de afwezigheid van contrails?

[dit zal klimaatonnozelaars uiteraard aanleiding geven te roepen: "Zie je wel, niets aan de hand want de gemiddelden zijn hetzelfde." Zoals er niets aan de hand is omdat de gemiddelde temp. anomaly 'slechts' 0.7 is. Lindzen 13 maart, Westminster: " ... carbon dioxide will increase the temperature but not by very much ...", maar wel hoofdzakelijk in het N-Poolgebied. Moraal: "gemiddelden" zijn misleidend, zij het noodzakelijk en Lindzen confabuleert.]

Ik kan me niet herinneren hoelang er na 9/11 niet gevlogen werd maar het effect moet min of meer “instantaneous” zijn. Interessant, ook in relatie tot agrologen die vertellen dat rijstopbrengsten verminderen door de hogere nachttemperaturen.

Bart Mak

Mooie soap! Rekenen, rekenen, rekenen. De toeslag is niet duurder dan een kopje koffie op de luchthaven is het leukste excuus wat ik gehoord heb.
Waar die landen en vele burgers waaronder ikzelf zo langzamerhand genoeg van krijgen is het volgende: wat heeft deze belasting (heffing) fysiek voor effect op de CO2 uitstoot. Volgens mij geen ene moer. De vliegtuigen veranderen niet, het aantal vluchten verandert niet. De European Single Sky verandert tot nu toe niet waardoor er iedere dag omgevlogen moet worden om politieke redenen in gecontroleerd lucht ruim. Dat laatste zou wel degelijk een verbetering in CO2 uitstoot kunnen opleveren trouwens. “Maar ja, de politiek wil niet meewerken….”
Men is nu razend benieuwd waar dat geld (aantoonbaar!) naar toe gaat wat we voor dat nobele doel moeten neertellen. Heb ik nog niet gezien in al die persberichten. Gokje; het verdwijnt in de grote ambtelijke financiële smeltkroes. Deze heffing heeft geen geloofwaardigheid.

Jos Hagelaars

@Hugo #21

Het verminderen van de condensatiesporen is mogelijk, door technische wijzigingen, zoals het motorontwerp of het verminderen van aerosol deeltjes die als condensatiekernen werken. Operationeel zouden er eveneens mogelijkheden zijn, zoals het wijzigen van vlieghoogtes. Helaas is aan de wetten van thermodynamica weinig te veranderen.
Voor een review zie: http://elib.dlr.de/53224/1/gier-08.pdf

Met mijn uitspraak “te beginnen met die condensatiesporen”, bedoelde ik niet dat er niets aan de CO2 uitstoot gedaan moet worden. Het verminderen van condensatiesporen heeft een direct effect en is, tenminste volgens Burkhardt et al, de grootste vis, het verminderen van CO2 is noodzakelijk vanwege de lange verblijftijd in de atmosfeer.

@Sascha #23

Zie: http://www.bbc.co.uk/blogs/climatechange/2009/05/911_contrails_study_challenged.html
Ik denk dat de slotzin van het BBC-artikel de problematiek van het meten van de dag-nacht temperatuurverschillen rond 9/11 goed samenvat.

Mooi woord ‘klimaatonnozelaars’. Lindzen is echter niet onnozel, maar een bewuste ontkenner en draait zijn hand niet om voor een vorm van bedrog, eveneens geëtaleerd in Westminster:
http://www.realclimate.org/index.php/archives/2012/03/misrepresentation-from-lindzen/

Hugo matthijssen

Jos 15

Cirrus bewolking, waaronder vliegtuigstrepen, zijn zeer koude wolken die voornamelijk bestaan uit ijskristallen.
De broeikaswerking wordt door het IPCC sterk benadrukt.

Wat vaak wordt vergeten is echter het feit dat met name de ijskristallen in de cirrostratus ook een sterke reflecterende werking hebben voor ultraviolet.
Het zonlicht wordt door deze bewolking dan ook voor een deel direct terug gestraald naar de ruimte waardoor er uiteindelijk minder licht de grond bereikt.
Daardoor zal er een dempende werking op de opwarming plaats vinden.
De vraag is dan ook wat het meest effect heeft op de temperatuur ontwikkeling op grondniveau.

Dick Veldkamp

#24 Bart Mak

Het doel is minder uitstoot, en daarna moeten alle sectoren bijdragen. Er zal ook minder gevlogen moeten worden.

Het mooiste is als iedere ton CO2 voor iedereen geld kost, want dan krijg je automatisch minder uitstoot, en de grootste reductie in sectoren die het meest overbodig CO2 uitstoten.

Wat betreft de luchtvaart: het zou al een stuk helpen als men net als iedereen de gewone belastingen zou moeten betalen. Dat zou bijv. de internationale trein veel concurrerender maken (= vermindering uitstoot). De huidige CO2-heffing stelt natuurlijk niets voor, maar dat heeft alles te maken met de machtige luchtvaartlobby en bange, kortzichtige politici.

Maar het is een begin.

jasper faber

@Bob Brand #17:
Kleine correctie. De Chicago Convention (CC) verbiedt belasting op kerosine NIET, al wordt dit wel vaak gesuggereerd. De CC verbiedt slechts het heffen van belasting op brandstof die aan boord is van het vliegtuig op het moment dat het landt. Veel landen hebben wel wederzijds afgesproken in hun Bilateral Air Service Agreements dat ze geen belasting zullen heffen op brandstof die verkocht wordt aan luchtvaartmaatschappijen.

@Bert Mak.
In tegenstelling tot wat jij suggereert, is er geen Europese belasting en komt het milieu-effect niet (alleen) van een verbetering van de efficientie van vliegtuigen. Dat laatste is erg kostbaar en dan zou de belasting veel hoger moeten worden. Doordat luchtvaart echter is ondergebracht in het emissiehandelssysteem, kan het emissierechten kopen in andere sectoren. Op die manier financiert de luchtvaart emissiereducties in bijvoorbeeld de industrie, waar ze goedkoper zijn, en hoeft de luchtvaart zelf weinig emissies te reduceren. Dat is een kosteneffectieve manier om emissiedoelen te halen. Dat blijkt ook wel uit het feit dat het slechts enkele euro’s per vlucht zal kosten.

Siegfried Bok

Het blijft voor mij onvoorstelbaar hoe men zo’n punt lijkt te maken van onze mateloze fossiele brandstof hype als oorzaak van een global warming die de aardse natuur zou doen vernietigen.
Voor mij is het veel realistischer om de discussie te verplaatsen naar de mensenplaag, die nog steeds groeiende is.
Natuurlijk is het lachwekkend te denken dat een extra heffing op de uitstoot van fossiele brandstoffen iets zal bijdragen aan een vermindering van die uitstoot.
Het draagt hooguit iets bij om – nu het crisis is – de staatskas te spekken en daarmee onze welvaart nog zo lang mogelijk zien te behouden.
Het ziet er voor mij net zo lachwekkend uit als de middelen die de politiek ons aandraagt om die mondiale crisis te proberen te bezweren door mensen op te jagen tot 67 te laten werken en dat terwijl de jeugdwerkeloosheid alleen maar stijgt en de lagere inkomens er alleen maar op achteruit gaan en de rijken steeds rijker worden.
Ik ben al lang niet meer de enige die deze crisis vergelijkt met kanker, maar dit werd mij in begin 80-er jaren wel noodlottig als arts/specialist en kanker-researcher. Ik tastte toen de luxe van een kankercel te zijn aan en kon het medisch kartel verlaten.
Iedereen kent de volkswijsheid “Door schade en schande wijs” en deze veroordeling deed mij zoeken naar de reden van deze opgelegde straf.
Nu – zo’n 30 jaar later – is voor mij meer dan duidelijk dat ons technologisch kunnen op veler terrein – waaronder ook de geneeskunde valt – ons noodlottig zal worden.
Nog bizarder is het dat wij de vijand “ziekte” proberen te lijf te gaan met middelen die in alles gelijk staan met onze middelen om de vijand – die wij terrorist noemen – te lijf gaan: het mutilerend mes [geweer], bacteriologische en chemische middelen en tenslotte radiotherapie en/of kernenergie.
Het ene om te genezen en het andere om te doden?
Ook niemand staat erbij stil dat al die gekunstelde medische ingrepen ook een ernstig effect hebben op ons nageslacht.
We noemen dit alles onze verworvenheden, die we voor geen prijs willen missen.
Sterker nog! We zijn er volledig aan verslaafd geworden en gaan hooguit voor meer en beter.
De groeiende armoede in grote delen van de wereld -die veelal door ons gebruikt worden voor goedkope arbeidskrachten – deert ons geen zier.
Theoretisch is er maar één daadwerkelijke oplossing voor ons mondiale probleem en dat is “oorlog klaart de lucht”.
Maar helaas was dat vroeger wel een optie, maar met het uitvinden van de kernenergie en de atoombom hebben wij wel de nagel aan onze doodskist gevonden en aan die die heet “alle levensvormen” op aarde.
Sorry het spijt me, maar ik vind het uiterst vreemd om nu te gaan discussiëren over een emissiestrijd in de luchtvaart.

Sascha Tavere (Nymex Crude Futures $102.63)

@ Hugo Matthijssen

“De broeikaswerking wordt door het IPCC sterk benadrukt.” Kunt u de bron geven?

“Daardoor zal er een dempende werking op de opwarming plaats vinden.” Kunt u een bron geven met bijbehorende W/m2?

Ejo Schrama

@dick : Dit gebeurt natuurlijk niet, maar de EU zou wel laten zien dat het groen denken ook groen doen wordt.

Anton Bakker

Sascha, #22, niet lang geleden heb ik je een site gegeven gespecialiseerd in kou en sneeuw, met complimenten van jou. Je leest misschien alleen wat in de media staat, maar hier is een van de vele artikelen over de Noordpool, http://notrickszone.com/wp-content/uploads/2012/04/Sea-Ice_2.gif , waar je kan zien dat er sinds vele jaren niet zo veel ijs ligt. De Noordpool is bezig met een come-back sinds 2007. Geen opwarming dus.
Verder moet ik je teleurstellen dat je hoopt dat de temperatuur weer omhoog gaat met een heftige cyclus 25. Op de zon is cyclus 25 al te “zien” en zal heel erg rustig worden, nog veel rustiger dan nummer 24. Het zal dus kouder worden de volgende 20 jaar. Vergeet de invloed van CO2, het is de zon!

peter klein

‘Als je beseft dat een vliegretourtje Eindhoven-Londen nu goedkoper is dan een treinretourtje Eindhoven-Groningen, is duidelijk dat er iets niet klopt en dat er iets moet gebeuren.

Ik weet zeker dat een lijnvlucht Eindhoven-Londen, veel duurder is dan het genoemde treinretourtje. En dat is toch waarmee een treinrit te vergelijken is, met een lijnvlucht.

En voor wat betreft de co2 uitstoot: Is helemaal niet erg. Want wéér is aangetoond, ondanks de andere bedoeling van de wetenschapper, en ondanks de andere bedoeling van het ‘wetenschapsblad’ Nature, dat co2 uitstoot opwarming vólgt, en niet andersom. Zie http://www.telegraph.co.uk/comment/columnists/christopherbooker/9204223/In-the-eyes-of-Nature-warming-cant-be-natural.html

Bob Brand

Beste Jasper Faber (#28)

Dank voor de correctie. Het wordt wel vaak als argument naar voren gebracht, dat de Chicago Convention belasting op brandstof geheel zou verbieden (bijv. in de discussies over de “American Clean Energy and Security Act”):

http://globalwarming.house.gov/files/LTTR/ACES/IntlAirTransportAsscn.pdf

Men stelt daar dat ‘carbon cap and trade’ een de-facto fuel tax inhoudt, waarbij verwezen wordt naar een uitspraak van het Europsee hof uit 1999. Uiteraard is dit document geschreven vanuit de optiek van de IATA. Als tegenargument kan gelden dat het nú wel degelijk mogelijk is om iets aan de emissies te doen zonder dat dit één-op-één vertaald wordt naar ‘fuel tax’ (biobrandstoffen, innovatie, operationele maatregelen). Het gelijkstellen van emissies aan brandstof lijkt me een doodlopende weg, nu er ook alternatieven (en tzt bijv. ethanol) beschikbaar komen.

hans paijmans

Anton Bakker 32: ik weet niet precies wat je probeert te bewijzen met een getrunceerd plaatje zonder labels voor X en Y, en van een onduidelijke website, maar als je wat te mekkeren hebt over bijvoorbeeld http://www.arctic.noaa.gov/detect/ice-seaice.shtml dan hoor ik dat graag van je.

Paai

jenne

Volgens onze overheid wordt het fossiele brandstofverbruik van de NS ook gesponsord (electriciteit moet toch ook ergens vandaan komen, en bovendien zijn er ook nog diesellocmotieven).

Kortom, treinkaartjes zijn ‘te goedkoop’ …

http://dare.ubvu.vu.nl/bitstream/1871/10427/1/f18.pdf

8. Passing on the cost of railway infrastructure

8.1.1 Description and type of subsidy

Since 2000 a fee has been charged for the use of railway infrastructure. This fee is payable to the manager of the railway network (Railinfrabeheer). However, the fee only covers (part of) the management and maintenance costs and not the capital costs. Capital
costs are (still) paid entirely by the State. This is a form of public supply below the cost price (subsidy type 4 in Table 2.1). The point of application is the input side of intermediary activities (type 3 in Figure 2.2).

8.1.2 Directly stimulated activity

As a result of this subsidy it is cheaper to use rail infrastructure than if the investment costs were fully passed on. The subsidy stimulates passenger and freight transport by train.

8.1.3 Environmental effects

The environmental effects of rail transport that are relevant for this study are primarily emissions of CO2, SO2 and NOx, CO and VOC. These are emissions from the generation of electricity and from diesel-electric trains.

Paul Metz

China stelt gewoon zelf een kleine heffing in, klaar is Kees. http://www.pointcarbon.com/news/1.1832453

Anton Bakker

Paai, #35, ik bedoelde voor Sascha http://notrickszone.com/2012/04/15/dramatic-sea-ice-increase-why-so-many-dramatic-drops-but-never-dramatic-rises/ . Ik zat te kijken naar de grafiek en nam dus de verkeerde URL. Sinds 2007 zit er een duidelijke overgang in naar een koudere Noordpool. Het kan verkeren.

Jos Hagelaars

@Peter Klein #33

“Want wéér is aangetoond, ondanks de andere bedoeling van de wetenschapper, en ondanks de andere bedoeling van het ‘wetenschapsblad’ Nature, dat co2 uitstoot opwarming vólgt, en niet andersom.”

Het blijft mij bevreemden dat iemand meer waarde hecht aan zo’n krantensamenvatting van het geraaskal van WUWT over een wetenschappelijk artikel dan aan de bevindingen van de wetenschappers zelf. Het zou goed zijn als je het originele artikel van Shakun et al zou lezen, je kunt het hier vinden:
http://sciences.blogs.liberation.fr/files/shakun-et-al.pdf
Je draait overduidelijk de zaken om, Shakun et al heeft het een en ander over de ijstijden aangetoond en, daar men dat bij WUWT niet waar wil hebben, probeert men er, zoals gewoonlijk, een enorme hoeveelheid mist over te verspreiden.

Shakun et al laat zien dat bij het einde van de vorige ijstijd, zo’n 18.000 jaar geleden, allereerst een kleine temperatuurstijging optrad op het Zuidelijk Halfrond. Door deze temperatuurstijging kwam er CO2 vrij uit de Zuidelijke Oceaan waardoor de CO2 concentratie in de atmosfeer opliep. Vervolgens liep door de bekende opwarmende effecten van CO2 de temperatuur tevens op het Noordelijk Halfrond verder op. Dit proces bleef doorgaan totdat het gehele systeem circa 11.000 jaar geleden in een nieuw evenwicht terecht was gekomen.
De initiële trigger voor het einde van de laatste ijstijd is gelegen in de wijzigingen in de omloopbaan van de aarde en de stand van de aardas, de Milankovitch cycli, waardoor in de zomer het Noordelijk Halfrond steeds meer warmte kreeg en er gedurende die zomer steeds meer ijs smolt.
Voor een zeer goede samenvatting van het artikel zie:
http://www.skepticalscience.com/skakun-co2-temp-lag.html

Shakun et al hebben de kennis betreffende het einde van de laatste ijstijd verder vergroot. De boodschap die je er eveneens uit kunt halen is dat een stijging van de CO2 concentratie van 180 ppm naar 280 ppm voldoende is geweest om de ijstijd te beëindigen en de temperatuur met ongeveer 4 °C te verhogen. Die stijging van de CO2 concentratie met 100 ppm vond toen plaats in circa 7000 jaar, wij mensen hebben dezelfde prestatie verricht in 100 jaar.

Sascha Tavere (Nymex Crude Futures $104.28)

@ Anton Bakker

De schrijver van ‘notrickszone’, de heer Gosselin, is een mechanical engineer en de schrijver van het eerdere blog waarna u verwees, ‘iceagenow.info’ Robert Felix is een architect. Ik heb geen idee wat u bedoelt met: “je leest misschien alleen wat in de media staat …” maar wat in de media staat wordt in ieder geval nog beoordeeld door een hoofdredacteur terwijl in de blogs die u aanbeveelt iedere incompetente querulant kan spuien wat hem belieft.

Laat ik u nu twee links geven naar de professionals (atmospheric physicists, paleoclimatologist. cryologists etc):

2011, Americal Meteorological Society:
Mean annual rate of ice mass loss Greenland: 200-300 Gt
Mean annual rate of ice mass loss Antarctica: 70-210

http://www.ncdc.noaa.gov/sotc/global-snow/2011/13
According to the NSIDC, the minimum Arctic ice extent during 2011 occurred on September 9th, and was the second smallest on record at 4.33 million square km. The smallest ice extents on record have occurred during the past five years (2007-2011), with the smallest extent on record occurring in 2007. The average September sea ice extent was also the second smallest on record — 34.5 percent below the 1979-2000 average. During September, both the Northern Sea Route and the Northwest Passage were ice free for only the second time in recorded history; the other occurrence was in 2010.

Het staat u natuurlijk vrij om de klimaat geloofwaardigheid van Gosselin, Felix, hun secretaressen of kantinedames hoger in te schatten dan die van de AMS of NOAA maar het lijkt mij niet onredelijk om u te vragen welke redenen u hieroor heeft.

Jos Hagelaars

Anton #38

Zoals gewoonlijk laat je je weer bedotten. De grafiek van onlytrickszone is maar een gedeelte van het geheel, de originele grafiek kun je hier vinden:
http://arctic.atmos.uiuc.edu/cryosphere/IMAGES/global.daily.ice.area.withtrend.jpg
Een wat uitgebreidere statistische beschrijving hier:
http://tamino.wordpress.com/2012/03/04/how-fake-skeptics-fool-themselves-part-2/

Bob Brand

Jos Hagelaars geeft in #39 een perfecte samenvatting van het artikel van Shakun et al. 2012 – en vergist u zich niet, dat artikel is een doorbraak.

Het laat op empirische gronden zien dat de globale (!) opwarming aan het einde van het laatste glaciaal wel degelijk *volgt* op de stijging van CO2. Antarctica warmde echter als eerste op, gevolgd door het zuidelijk halfrond en daarna pas het noordelijk halfrond.

Deze grafiek vat het keurig samen:

http://www.olcf.ornl.gov/wp-content/uploads/2012/04/Figure-2_with_model.jpg

De wereldwijde proxies (groene curve, 80 verschillende proxies) ijlen ca. 800 á 1000 jaar na op de temperatuurstijging op Antarctica en de toename van CO2. Die 800 á 1000 jaar is de ‘overturning time’ van het oceanwater: het duurt ca. 1000 jaar voordat al het water ‘de atmosfeer gezien heeft’.

Uiteraard zijn lui als Anthony Watts en Gosselin zich helemaal een rotje geschrokken van deze publicatie – en proberen op alle mogelijke manieren mist en verwarring te verspreiden. Saillant detail is dat dit onderzoek helemaal NIET bedoeld is om “de rol van CO2 aan te tonen”. Shakun en collega’s hebben maar één interesse: exact achterhalen hoe het einde van glacialen in z’n werk gaat.

Anton Bakker

Sascha, #40, je schrijft dat 2007 tot nu toe de laagste ijsmassa had en dat 2007 het allerlaagste was. Dan klopt het toch dat het sinds 2007 weer wat kouder wordt!!??

Anton Bakker

Jos, #39, ik heb alles gelezen over Shakun. Het lijkt er op dat de klimaatwetenschappers erg weinig benul hebben van statistiek. Dat was al lang duidelijk met Mann, maar Shakun maakt er helemaal een potje van. Natuurlijk wil hij proberen te bewijzen dat CO2 800-1000 jaar voorloopt op de temperatuur. Mann probeerde te bewijzen dat er geen MWP en LIA was. Er zijn vele gaten in te schieten in het verhaal van Shakun. Jij vindt de WUWT-site knudde, maar dat komt omdat jij gebiased bent. Het heeft geen zin om hier verder op in te gaan.

Hugo matthijssen

Sacha

De bron is simpel
ga voor een spiegel staan en je wordt als er licht is gereflecteerd.
Wil je soms ook de bron weten weten waaruit blijkt dat water verdampt bij 100 graden onder condities van de standaard atm.

Jos Hagelaars

@Anton #44

“…ik heb alles gelezen over Shakun”
Vast en zeker het artikel zelf niet.

“Het lijkt er op dat de klimaatwetenschappers erg weinig benul hebben van statistiek.”
Waar baseer je dat op?

“Natuurlijk wil hij proberen te bewijzen dat CO2 800-1000 jaar voorloopt op de temperatuur.”
Onzin, men probeert te achterhalen en te verklaren wat er destijds heeft plaatsgevonden. Uit het artikel blijkt verder duidelijk dat de initiële opwarming begon op het Zuidelijk Halfrond, dat de CO2 daar achteraanhobbelde en daarachter volgde weer de temperatuur op het Noordelijk Halfrond. Keurig met metingen en onzekerheidsgrenzen.

“Jij vindt de WUWT-site knudde, maar dat komt omdat jij gebiased bent.”
Ja en dat heeft niets met bias te maken, maar met het niveau van de verhaaltjes die je daar kunt vinden. Toen ik een paar jaar geleden zonder enige voorkennis van de gehele klimaatdiscussie bij WUWT terechtkwam, merkte ik al gelijk aan de toon en de manier van redeneren dat er zeker geen objectief verhaal verteld werd.
Lees nou een keer in je leven eens het originele artikel. Net als bij de halve weergave van de Cryosphere-Today grafiek op OnlyTricksZone ga je nooit bij het origineel kennis opsnuiven, maar altijd bij de halve en verwrongen weergave op die blogjes van je, die je steevast op voorhand als waar ziet.
Het is hetzelfde als naar een halve en zeer slechte kopie van een Rembrandt schilderij kijken en daaruit concluderen dat Rembrandt niet kon schilderen.

Sascha Tavere (Nymex Crude Futures $104.21)

@ Anton Bakker

Vandaag is het een stuk kouder dan 18 maart j.l. Toch heb ik het gevoel dat het zomer gaat worden. Dat is zo de trend na een winter … Klimaatskkelaars hebben blijkbaar vaak moeite met het woord “trend”.

Sascha Tavere (Nymex Crude Futures $102.85) .21)

@ Anton Bakker

Vandaag is het een stuk kouder dan 18 maart j.l. Toch heb ik het gevoel dat het zomer gaat worden. Dat is zo de trend na een winter … Heeft u moeite met het woord “trend”.

Sascha Tavere (Nymex Crude Futures $102.85) .21)

@ Hugo Matthijssen

Als u iemand wilt ”afserveren’ dan staat u precisie ten dienste. (Ik kan humor in uw geval niet aanbevelen)

peter klein

En toch waren er, bij minder co2, periodes warmer dan nu
http://www.geocraft.com/WVFossils/last_400k_yrs.html

Anton Bakker

Jos, #46, je beschrijft het zelf al, dat het in het Zuidelijk Halfrond begon en naar het Noorden trok. Shakun gebruikte alleen de metingen van CO2 van de Zuidpool en daardoor krijg je natuurlijk geen goede uitslagen en lijkt het dat CO2 leidend is. Zoals jij denkt dat de sceptici het helemaal mis hebben, denk ik dat de alarmistische wetenschappers coute que coute proberen te bewijzen dat alles wordt veroorzaakt door CO2. Daar worden ze voor betaald en het IPCC toont duidelijk dat alleen de alarmistische artikelen gekozen worden. Een groot gepolitiseerd gebeuren, waardoor de waarheid niet naar voren komt. De laatste tijd zijn er zo veel (peer-reviewed) artikelen verschenen, waardoor geinteresseerden zoals ik denken dat het kaarsje langzamerhand uit gaat voor de alarmisten. Niets klopt, geen voorspelling komt uit, alles wat krom is wordt geprobeerd recht te praten, een en al “oplichterij”.
Het beste bewijs vind ik altijd dat het om de 1000 jaar een warmtetop heeft en dat het in het verleden warmer was dan nu. Dat valt niet goed te praten, alleen door de MWP weg te moffelen, zoals Mann gedaan heeft. En jij blijft het allemaal verdedigen. Een keer moet je tot inzicht komen dat het niet klopt wat ons wordt voorgeschoteld.

Hugo matthijssen

Sacha
Mijn opmerking is niet humoristisch bedoeld.
Waar we het over hebben is de werking van uitlaatgassen van vliegtuigen op mogelijke opwarming.

Inleiding

Zon straalt licht naar de aarde.
De aarde zet dit licht op grondniveau om in warmte.
Dat kun je experimenteel goed vaststellen als je op een zonnige dag een spiegel van 1 m2 op de grond legt en een plaat basalt van 1m2.
De spiegel zal het licht direct terugkaatsten in lumen er wordt geen energie opgenomen of straling omgezet terwijl de basaltplaat het licht opneemt en dit licht omzet in infra rood. Dit door het basalt geabsorbeerde licht zet de basaltmoleculen in beweging waarna de plaat warm wordt en infrarood gaat uitstralen.
Dit is energie die te meten is in W/m2

Zou je een poosje wachten zodat de plaat basalt warm wordt dan zal daar de lucht opwarmen en gaan stijgen. ( convectie) De stijgende lucht zorgt voor een onderdruk en zuigt lucht aan uit zijn omgeving ook over de glasplaat heen.
Tegen de avond is de basaltplaat maximaal opgewarmd en bij helder weer zal hij in de nacht de warmte weer uitstralen. Dit kun je voorkomen door de plaat te isoleren b.v. met een deken.
Deze plaat zal dan aan het eind van de nacht warmer zijn als een plaat zonder deken.

Werking van stratiforme bewolking.
Op laag niveau bestaat die voornamelijk uit een dikke laag waterdamp die als een deken ‘s nachts de uitstraling kan tegen gaan..
Dat is ook de oorzaak van het feit dat met laaghangende bewolking de kans op nachtvorst veel kleiner is.
De bewolking houdt de infraroodstraling van beneden naar boven tegen met name in de nacht heeft dat een grote invloed.
Aan de andere kant heeft deze bewolking aan de bovenkant een reflecterende werking.
Van onder af gezien lijkt hij grijs en als je er boven vliegt is er sprake van en lichte witte oppervlakte. Waarin je de zon ziet weerkaatsen

Werking bij onbewolkt weer.
Is er weinig vocht dan geen wolken en is de uitstraling maximaal.
Dat is goed zichtbaar in woestijnen met weinig vocht waar ‘s nachts de temperatuur tot ver onder 0 kan dalen. ( dit is echter niet alleen een gevolg van de uitstraling maar ook een gevolg van het feit dat zand weinig warmte kan bufferen)

Samenvattend
Er komt zonlicht binnen op aarde die op de grond wordt omgezet in warmte.
Zonder wolken straalt deze warmte uit en zou een broeikasgas als co2 dit deels kunnen vasthouden
Lage stratiforme bewolking ( waterdamp) weerkaatst licht terug naar de ruimte en kaatst infraroodstraling terug naar de aarde.
Daarnaast hebben we convectie warme lucht die in grote hoeveelheden naar boven wordt getransporteerd o.a. Op de evenaar waardoor ook de passaatwinden ontstaan. Deze opstijgende lucht brengt ook een grote hoeveelheid fijne stofdeeltjes in de lucht die als vrieskernen kunnen dienen.

Op het niveau van de condensstrepen zul je dan ook alleen ijskristallen waarnemen bij een temperatuur van – 50 graden celcius

Terug naar de condensstrepen.
Deze condensstrepen bestaan uit een vrij dunne laag ijskristallen met een heel andere werking als de wolken op lager niveau. Deze strepen zijn dan ook te klasseren als smalle stroken cirrostratus die zich gelijdelijk over een gebied zal verspreiden.
De temperatuur is ongeveer min 50 graden zodat alle water is bevroren.

De vrieskernen zijn al aanwezig op deze hoogte ( ook in cumulusbewolking met name CB en kun je die veel tegen komen)
De ijskristallen reflecteren veel beter dan de waterdamp op laag niveau en laten door de geringe samenhang het licht ook makkelijker door vandaar het witte uiterlijk ook aan de onderzijde.

Er wordt vrijwel geen zonlicht in deze cendensstrepen opgenomen. Dan zou er namelijk meetbare warmte moeten worden geproduceerd in de grotere cirrostratusbewolking als er in deze wolk door omzetting van licht naar infraroodstraling warmte zou vrijkomen.
Er zou dan een z.g hotspot moeten ontstaan in de buurt van deze cirrostratusbewolking.

Samenvattend:
Straalstrepen zijn te beschouwen als strepen van cirrostratusbewolking die het zonlicht weerkaatst en deels doorlaat en vrijwel geen warmte opneemt.

Sascha Tavere (Nymex Crude Futures $103.04)

@ Hugo Matthijssen

In #26 zegt u: “De broeikaswerking [van contrails] wordt door het IPCC sterk benadrukt.” Ik vroeg u een verwijz9ing naar de IPCC bron voor deze samenvatting omdat ik tot nu toe niets ben tegengekomen wat op uw samenvatting lijkt. Missscien heb ik er overheen gelezen.

Daardoor zal er een dempende werking op de opwarming plaats vinden. In #52 vat u samen: “Straalstrepen zijn te beschouwen als strepen van cirrostratusbewolking die het zonlicht weerkaatst en deels doorlaat en vrijwel geen warmte opneemt.” Deels weerkaatst en deels doorlaat? Mijn vraagt naar W/m2 lijkt mij daarom niet ten onrechte.

De feed-back van cirrus en cirrostratus en alles tussen stratus en cumulonimbus wordt in grote lijnen door de meeste atmospherikers beaamt (zij het niet door Lindzen) maar cijfers zijn schaars en conclusies m.i. voorbarig. Kunnen we het in ieder geval over cijfer schaarste eens zijn?

Hans Custers

@ Hugo en Sacha,

Er zijn van die onderwerpen die je ongelofelijk ingewikkeld kunt maken, maar die in de kern heel simpel zijn. Volgens mij is de invloed van bewolking op de temperatuur zo’n onderwerp.

De hele simpele basis: wolken reflecteren straling, waarbij het de gemiddelde wolk een biet is waar die straling precies vandaan komt. Nou zal het vast zo zijn dat de ene frequentie er net iets beter doorheen komt dan de andere, en de hoek van inval speelt natuurlijk een rol en zo is er wel meer te verzinnen. Dat neemt niet weg dat de hele simpele benadering een hele goede indruk geeft van wat er aan de hand is: als er meer straling binnenkomt dan eruit gaat heeft bewolking een afkoelend effect, gebeurt het omgekeerde dan is het effect ook omgekeerd. Ofwel: de invloed van bewolking is sterk afhankelijk van tijd en plaats. Terzijde: dit maakt meteen duidelijk waarom de invloed van bewolking zo moeilijk kwantitatief te bepalen is: je moet niet alleen weten of de bewolking toe- of afneemt, maar ook nog een indruk hebben van waar en wanneer (tijd van de dag of periode in het jaar) dat gebeurt.

Terug naar de condensstrepen. Het lijkt me duidelijk dat je moet weten of deze juist op een bepaald moment van de dag of in een bepaalde periode van het jaar ontstaan om iets te kunnen zeggen over de invloed op het klimaat. Ik heb geen idee wat daar over bekend is. Ik heb de indruk – voor wat dat waard is – dat de meer hardnekkige condensstrepen vaak laat in de middag en vroeg in de avond voorkomen. Mocht die indruk kloppen, dan lijkt een opwarmend effect me waarschijnlijk.

Jos Hagelaars

@Hugo Matthijssen #52

Wat een verhaal!
Cirrus wolken en de condensatiesporen van vliegtuigen absorberen inderdaad weinig zonlicht, maar wel degelijk IR warmtestraling afkomstig van de aarde. Kortweg gezegd meer IR absorptie dan zonlicht reflectie en bij lage bewolking is het precies andersom.
Zie bijv.: http://en.wikipedia.org/wiki/Cirrus_cloud#Effects_on_climate

De verwijzing die ik in #15 heb gegeven spreekt van een radiatieve forcering door de condensatiesporen van 38 mW/m2 in 2002 tegen 28 mW/m2 voor alle CO2 die de luchtvaart totaal heeft uitgestoten tot 2005:
http://www.dlr.de/pa/en/desktopdefault.aspx/tabid-2342/6725_read-29898/

@Anton #51

“Shakun gebruikte alleen de metingen van CO2 van de Zuidpool en daardoor krijg je natuurlijk geen goede uitslagen”
Onzin, CO2 is een zogenaamd well-mixed greenhouse gas, wat betekent dat de concentratie van het gas zeer uniform verdeeld is over de aarde.

Aan je reactie merk ik dat je het originele artikel van Shakun nog steeds niet gelezen hebt en op de vraag waarom jij denkt dat klimaatwetenschappers geen benul hebben van statistiek ga je niet in.
De rest van je ongefundeerde en ondoordachte schrijfsels laat ik aan mij voorbijgaan, dat zou je na onze vele discussies toch moeten weten.

Hugo matthijssen

Sacha

Als door een dunne wolk ijskristallen zonlicht wordt teruggekaatst en de rest wordt doorgelaten blijft er geen energie achter en is W/m2 van heen enkele betekenis

Inleiding:
Met name de natuurkunde heeft zijn wortels in de empirische wetenschap ( waarnemingen, metingen, beschrijven en proeven doen in de praktijk)

Dat betekent in eerste instantie een accurate beschrijving van de processen zoals die zich voordoen in o.a. De atmosfeer en hun onderlinge samenhang.

Heb je dat goed door dan kun je b.v. het weer voorspellen voor een veilige vlucht uitvoering.
Heb je het nog beter door dan kun je modellen maken en voorzichtig kijken of die modellen een praktische waarde hebben.
De klimaatalarmisten hebben vele modellen gemaakt maar de praktijk bleek weerbarstig.
Een van de voorspellingen van de klimaatalarmisten was b.v. een hotspot op het niveau van de evenaar onder de tropopauze daar is niets van gebleken.
Vervolgens blijken ook van veel voorspelde opwarming vrijwel niets terug te vinden.
De voorspellingen over het versterkende effect van waterdamp was ook een hypothese die niet uit blijkt te komen.
Veel lucht in de atm bevat nooit de maximale hoeveelheid waterdamp.
Als je dus lucht met een vochtigheidsgraad van b.v. 70% nog iets opwarmt komt er niet meer vocht in de lucht.
Etc.

Wat feed back betreft:
Je schrijft het volgende

De feed-back van cirrus en cirrostratus en alles tussen stratus en cumulonimbus wordt in grote lijnen door de meeste atmospherikers beaamt (zij het niet door Lindzen) maar cijfers zijn schaars en conclusies m.i. voorbarig. Kunnen we het in ieder geval over cijfer schaarste eens zijn?

Enkele begrippen:
Een stratus bewolking is een niet te dikke horizontale wolkenlaag die met name in een stabiele atm blijft hangen en ook veel voorkomt in warmte fronten.
Hangen ze laag en zijn ze over verzadigd dan veroorzaken ze motregen en/of mist.
Zij vormen de deken die de infra rood uitstraling remmen maar deze wolkensoort geeft aan de bovenkant een duidelijk reflecterende werking.
De vraag is welk effect de meeste invloed heeft.

Ik heb het al gehad over cirrostratus dit is een zeer hoog voorkomende dunne stratusbewolking die voornamelijk bestaat uit ijskristallen.
De effecten daarvan op zonlicht heb ik al aangegeven.

De Cb is een van de grootste hier voorkomende wolkensoorten waarbinnen als gevolg van de natadiabatische werking de lucht in de wolk per 100 meter met niet meer dan 0,5 graad afkoelt.
De lucht buiten deze wolk koelt af met gemiddeld 1 graad per 100 meter zodat het verschil in temperatuur binnen de wolk en daarbuiten met het stijgen steeds hoger kan worden.
Deze wolkensoort kan doorklimmen tot boven de tropopauze en zolang er voldoende vocht wordt toegevoerd deze tempertuursverschillen in stand houdt en actief blijft.
In de praktijk krijg je dan binnen deze wolken sterk stijgende luchtstromen waardoor grote hoeveelheden warmte door het met de lucht meestijgende waterdamp ( het komt er voornamelijk als hagel en zware regenval uit deze wolken.) en de luchtstromen die warmte transporteren van grondniveau tot boven de tropopauze.

Het zal duidelijk zijn det de verschillende wolkensoorten een totaal ander effect hebben op de atm en de temperatuur.
Het beamen van de meeste atmospherikers doet daar niets aan af het gaat om empirische wetenschap en geen beamen van enkelen.

Sacha
misschien kun je beter eens met beide benen op de grond gaan staan in plaats van met je hoofd in de data van elkaar na pratende onderzoekers die niet verder komen als hun computermodellen

Anton Bakker

Jos, ik lees de reacties op WUWT of andere sites en probeer dat aan jou uit te leggen. Hier het vervolg, http://wattsupwiththat.com/2012/04/18/more-fatal-flaws-in-the-shakun-et-al-nature-paper-claiming-that-co2-preceded-late-glacial-warming-part-2/#more-61592 . Ik geloof deze soort studies niet meer en met mij vele anderen denk ik.

Jos Hagelaars

@Anton #57

Het is in de wetenschap gebruikelijk om fouten in een artikel via de wetenschappelijke literatuur van repliek te dienen. Je zult Watts en Easterbrook daar nooit vinden, als je kritisch naar hun commentaar kijkt blijft er namelijk nooit iets van over.
Een voorbeeld: je WUWT verhaal van Easterbrook maakt een groot punt van de het tijdstip van het Younger Dryas op het Zuidelijk Halfrond (trouwens voornamelijk een NH fenomeen) en refereert daarbij aan dateringsmethoden via het isotoop 10Be. In het allereerste commentaar op WUWT van Svalgaard kun je lezen dat de meetfout met 10Be ongeveer ±1000 jaar is, daar gaat het hele verhaal dus al mank. Shakun et al gaat trouwens helemaal niet over de precieze definitie van het Younger Dryas.
Wellicht ben je het al vergeten, maar die Easterbrook is dezelfde als die geweldige temperatuurvoorspelling waar jij mee aan kwam zetten, zie:
http://www.nrc.nl/klimaat/2012/01/10/opwarming-blokkeert-een-nieuwe-ijstijd/#comment-6302

WUWT heeft inmiddels ongeveer 10 posts gewijd aan Shakun, ik krijg sterk de indruk dat de heren klimaatloochenaars zich sterk bedreigd voelen door één artikel. Misschien moet je ze eens vragen hoe zij zonder de invloed van CO2 de temperatuurseffecten van de ijstijden naar interglacialen denken te kunnen verklaren. Kun jij het daarna mij uitleggen en dan kun je meteen even je andere uitspraken over Shakun et al uitleggen, die je angstvallig probeert te ontduiken.

Trouwens, nog altijd niet het originele artikel gelezen?

Sascha Tavere (Nymex Crude Futures $102.90)

In den beginne zei Matthijssen: “De broeikaswerking [van contrails] wordt door het IPCC STERK [mijn caps] benadruk.” Ik vroeg naar de bron en na lappen en lappen irrelevante Hugo tekst … geen antwoord. Jos bracht licht in de duisternis: “CIC exert a radiative forcing of 38 mW/m2 .” (DRL Inst. Atmos. Phys.) Dank Jos.

IPCC 1997 achtte luchtvaart 3.5% verantwoordelijk voor het totaal van anthropo radiative forcing en merkt op dat “the impact of aircraft on regional climate could be important” (maar nog niet in detail onderzocht) en er wordt gesproken over technische aapassingen die contrail vorming verminderd heeft, hoewel door toename van gevlogen miles overall, die winst grotedeels te niet is gedaan. ARA4 merkt op dat het aandeel luchtvaart is ” reasonably well represented by the global average radiative forcing.”

1. Ik merk negers een ‘Sterke’ benadruking van contrails door het IPCC.

2. In #21 vraagt Matthijssen Jos: “hoe wil je vliegen zonder condensatiesporen? Bij verbranding van 1 liter kerosine of benzine komt ongeveer 1 liter water vrij die als waterdamp de motor verlaat.” Wellicht ziet Matthissen geen oplossingen maar sommige vliegtuigontwerpers blijkbaar wel.

3. Er wordt niet gesproken over negative feedback van CIC’s (contrail induced cirrus)

Matthijssen blijkt bereid is om niet alleen uitspraken van het – door hem – verfoeide IPCC te gebruiken maar flink aan te dikken als het in zijn straatje te pas komt. Dit houdt in dat ieder half-citaat zonder bronvermelding zijnerzijds, verdacht is. Isn’t it the way of denial.

Overigens Matthijssen, als ik bij u meteorologie had gestudeerd dan was ik gezakt voor mijn Autralische private pilot’s certificate (45 jaar geleden) en mijn Nederlandse vaarbewijs II (20 jaar geleden) en zou ik heel vaak de voetjes niet van terra firma hebben kunnen krijgen waar u ze zo graag ziet.

Sascha Tavere (Nymex Crude Futures $104.15)

@ Anton Bakker

Audience question: “… more temperature -> more co2 -> more temperature? …” (4’30″)

Murry Salby: “For reasons that I am not going to go into with this audience, there has to be a negative-feed back that bridles this positive feed-back and holds things in check.”

Oh yeah? Do tell us more professor Salby! He didn’t. There just “has to be”.

Daarna trekt Salby de accuratesse van de ‘ice core’ readings in twijfel … proxies waar hij eerder op bouwde. Bovendien gaat hij er vanuit dat 10% van de 2.4 ppm CO2 toename p.a. anthropogeen. Dit zou juist zij als de emmissie ongeveer 2 gigaton zou zijn … helaas is het 32Gt.

Sommige dingen geloof ook gewoon niet meer, maar ik kan de reden benoemen.

Hugo matthijssen

Sacha

Het begrip sterk of zwak is subjectief en een onderdeel van het eigen waarden en normen patroon
Jij kunt iets sterk vinden wat een ander zwak vindt. Mijn kleinzoon van 2,5 zei vandaag dat hij sterk was. Toch vraag je naar data en blijkt Jos gelukkig licht in de duisternis te brengen goed zo.

Ook geeft je het volgende aan.
 In #21 vraagt Matthijssen Jos: “hoe wil je vliegen zonder condensatiesporen? Bij verbranding van 1 liter kerosine of benzine komt ongeveer 1 liter water vrij die als waterdamp de motor verlaat.” Wellicht ziet Matthijssen geen oplossingen maar sommige vliegtuigontwerpers blijkbaar wel.
Moderne vliegtuigmotoren bouwen is een dermate gespecialiseerde tak van sport dat vliegtuigontwerpers alleen de vereiste specificaties vaststellen waarna meestal meerdere motoren producenten dit verder uitwerken.
Toch mooi dat de basis voor de aandrijving van een vliegtuig de energiedrager kerosine is die met behulp van een motor middels verbranding warmte levert en daarmee de energie om een vliegtuig voort te bewegen.
Nu bestaat kerosine voornamelijk uit een verbinding van koolstof en waterstof.
Bij verbranding lever de koolstof met 2 delen zuurstof CO2 en energie en de waterstof met 2 delen zuurstof H2O. Dit zijn dan ook de stoffen die voornamelijk door elke motor worden uitgestoten. Naast enkele kleinere hoeveelheden andere stoffen zoals co etc.
Dit is basiskennis chemie. Met geen enkele verbetering van een motorontwerp kun je daar verandering in brengen.
Mogelijk zou je nog enige efficiencyverbeteringen kunnen aanbrengen met betere materialen, minder gewicht etc. Gezien echter de doorontwikkeling van de straalmotoren vanaf de 2e wereldoorlog kun je er van uitgaan dat met verbeterde ontwerpen op dit moment niet echt veel meer te halen is maar gaat wat dat betreft de vooruitgang nog met zeer kleine stapjes. Ook met verbeteren van de efficiency zal nog iedere verbrande liter kerosine een liter water opleveren.

Vervolgens kom je met de volgende tekst.
Overigens Matthijssen, als ik bij u meteorologie had gestudeerd dan was ik gezakt voor mijn Autralische private pilot’s certificate (45 jaar geleden) en mijn Nederlandse vaarbewijs II (20 jaar geleden) en zou ik heel vaak de voetjes niet van terra firma hebben kunnen krijgen waar u ze zo graag ziet.
Van harte toch merk ik daar gezien je reacties niet veel van.

Sascha Tavere (Nymex Crude Futures $103.88)

@ Hugo Matthijssen

“Ook met verbeteren van de efficiency zal nog iedere verbrande liter kerosine een liter water opleveren.” Zeker maar dit wil niet zeggen dat, zeg 80% van een 747′s 120.000 liter op 40.000 ft. gespuid moeten worden. Het zijn economische ‘wetten’ – niet technische – die dit eisen.

Hugo matthijssen

Sacha

Dan zul je dit vrijgekomen water moeten condenseren en opslaan in het vliegtuig. Daarbij zal het vliegtuig steeds zwaarder worden omdat de zuurstofmoleculen die bij de verbranding worden opgenomen uit de lucht onderdeel van het water zullen worden.
Wat een onzin.

Sascha Tavere (Nymex Crude Futures $103.88)

@ Hugo Matthijssen

Ach, bent u niet de geheel geprogrammeerde spreekbuis: 40.000 ft moét en het heeft natuurlijk niets met geld te maken. En waterdamp is ‘natuurlijk’ … en het is volstrekt ‘normaal’ (= uw bent er aan gewend) om de 12 KM boven ons hoofd als de afvalbak te gebruiken die voor 3.5% verantwoordelijk is voor warming. Maar natuurlijk!

(Overigens wordt in China – om andere redenen – gewerkt aan waterstof/zuurstof splitser zonder metaal katalysator maar met een koolstofnitride-polymeer.)

Alles wat u niet kent,bestaat niet.

Sascha Tavere (Nymex Crude Futures $103.88)

@ Matthijssen

Herstel laatste zin 1e para …. waarin de contrails voor 3.5% verantwoordelijk zijn …

Heeft u ooit opgemerkt dat Luchtmacht broeders alleen contrails achterlaten als het er niet toe doet?

hugo matthijssen

Sacha
De luchtmacht gaat lager vliegen. brandstof is voor hun geen probleem. Als een 747 dat zou doen kost dat 2x zo veel brandstof door de hogere luchtweerstand op deze lagere hoogte.
Wat wil je nu eigenlijk bewijzen?

Sascha Tavere (Nymex Crude Futures $102.36)

@ Matthijssen

Ik herhaal #21: Het zijn economische ‘wetten’ – niet technische – die de contrails veroorzaken die een deel van de cirrus veroorzaakt die verantwoordelijk is voor 3.25% warming.

(Zoals ieder afval probleem waar de vervuiler niet gedwongen wordt te betalen en geen enkele prikkel heeft de vervuiling aan te pakken. Ook een eenvoudig economisch concept.)

hugomatthijssen

Sacha

door verbranding van waterstof krijg je water en energie.
Wil je water weer splitsen in waterstof en zuurstof dan zul je weer minimaal net zoveel energie moeten toevoegen.
Dit kun je doen met electrolyse Dat kost dan wel weer elektriciteit.

Voor de luchtvaart is dit dan ook gewoon onzin
(Overigens wordt in China – om andere redenen – gewerkt aan waterstof/zuurstof splitser zonder metaal katalysator maar met een koolstofnitride-polymeer.)
Ga eens wat basiskennis opdoen misschien help dat

Sascha Tavere (Nymex Crude Futures $103.26)

@ Hugo Mathijssen

Uw vertrouwen dat de luchtvaart geavanceerd kan worden door MTS basis kennis is aandoenlijk.

US Air Force Weather Agency:
“Statistical contrail forecasting, then, is the easiest way for this problem to start being dealt with. Returning to the fact that only 10% to 20% of the country’s airspace is conducive to forming contrails at any given time, that leaves at least eighty percent available for use, and that is not even accounting for the third dimension of altitude to be used in avoidance.”

Schumann, U. “In Situ Observations of Particles in Jet Aircraft Exhausts and Contrails for Different Sulfur-Containing Fuels.” Journal of Geographical Research. 1996, Vol. 101, Issue D3.:
” The high sulfur engine, representing most jet engines on modern commercial aircraft, produced a contrail that lasted through a larger range of temperatures and formed faster out of the engine. The low sulfur engine did the opposite. “Aircraft generate an invisible aerosol trail which enhances the background level of condensation nuclei, in particular regions with dense air traffic at northern latitudes and near the tropopause”. This condensation nuclei is the tiny matter that gives water vapor the ability to form. The International Civil Aviation Organization is in favor of making polluting, obsolete aircraft uninsurable.”

Kijkt u ook eens naar stealth aircraft.

Hier laat ik het bij want uw knop “abstraherend vermogen” staat permanent op ‘off’.

Hugo matthijssen

Sinds wanneer is water afval.

hugo matthijssen

Sacha
Zoals vaak heb je weer wat gevonden om gelijk te hebben en jezelf te bewijzen.
Een 747 vergelijken met stealth vliegtuigen die zelfs voor een gemiddeld land onbetaalbaar zijn is grote onzin.

Geen enkele realiteitszin maar weer grote onzin.

Is gelijk hebben echt zo belangrijk voor je?

Volg nrc.nl op en , lees onze dagelijkse nieuwsbrief