*

Het grote gevaar van consensus :: nrc.nl

Het grote gevaar van consensus

Climate Research Unit van de universiteit van East Anglia (Foto AP)

Gisteren stuitte ik op een bericht op de website van The National Post. Daarin wordt een al weer iets ouder artikel (uit april van dit jaar) aangehaald over de werkwijze van het IPCC. ‘Consensus over klimaatverandering binnen het IPCC was vals’ (phoney) kopt de neoconservatieve krant. De bron van dit bericht is ‘een insider’ bij het IPCC. Zoiets wekt natuurlijk nieuwsgierigheid.

Het artikel komt van de beruchte  (in ieder geval in kringen van de National Post) Universiteit van East Anglia, die van ‘climategate’. Als ze daar kennelijk ook al vinden dat er sprake is ‘misleiding’ door het IPCC, hoe erg zal het dan wel niet zijn. De link naar het artikel staat er keurig bij, dus heb ik het er maar eens op nageslagen. Het klopt wat de National Post schrijft, maar er wordt wel erg veel weggelaten. Een paar citaten zijn uit hun verband gerukt en de context wordt weggelaten. En woorden als vals en misleiding ben ik niet tegengekomen.

De auteurs proberen in hun betoog vooral de risico’s van de werkwijze van het IPCC in kaart te brengen. Ze hebben oog voor de lastige positie van het IPCC, als brug tussen wetenschapper en beleidsmaker, tussen onzekerheid en stabiele basis voor beleid.  Nadelen én voordelen van het streven naar consensus worden beschreven. Er wordt een historisch perspectief aan toegevoegd en er wordt gekeken naar de culturele en sociologische verschillen in de manier waarop met de informatie van het IPCC wordt omgegaan.

Zo wijzen de auteurs er ook op dat het streven naar consensus kan leiden tot een onderschatting van klimaatverandering. Een voorbeeld: wetenschappers zijn het niet eens over de snelheid waarmee het ijs op Groenland smelt. Daardoor is de inschatting van de zeespiegelstijging, volgens sommigen, aan de voorzichtige kant.

Geplaatst in:

31 reacties op 'Het grote gevaar van consensus'

Willem-Jan van Zeist

Zoals ik het tot nu toe een beetje heb gevolgd, zijn veel van de IPCC-inschattingen achteraf hoger bijgesteld. Algemene kritiek richting IPCC kan dus best geuit worden omdat dat ze te conservatief zijn, waarschijnlijk om kritieken van ‘alarmisme’ uit te sluiten. Maar goed, wellicht is dat ‘the price to pay’ voor de – politiek gezien zo belangrijke – consensus.

Hier nog wel een aardig gerelateerd verhaal:
http://www.realclimate.org/index.php/archives/2010/03/ippc-sealevel-gate/

martin van etten

dit is typisch weer zo’n ‘discussie’ die van het ene naar het andere klimaatsceptische weblog zwabbert;

Michael Hulme en Martin Mahoney schrijven een gedegen analyse en de sceptici weten door selectief te citeren de schijn te wekken dat Hulme & Mahoney vinden dat het in het IPCC een zooitje is en dat deze instelling maar beter ter ziele kan gaan;

voor een weinig verheffend Nederlands voorbeeld kunt u terecht climategate.nl:

http://climategate.nl/2010/06/14/mike-hulme-ipcc-is-mening-paar-dozijn-wetenschappers/

Hans Labohm

Ik vind dat het commentaar van Hajo Smnit wat dieper graaft:

http://climategate.nl/2010/06/14/mike-hulme-ipcc-is-mening-paar-dozijn-wetenschappers/#more-4074

Ook zou ik willen verwijzen naar de analyses van Theo Wolters naar aanleiding van wat hij heeft opgestoken op de klimaatconferentie van het Heartland Instituut (waar geen enkele vertegenwoordiger van de Nederlandse reguliere media aanwezig was – te onbelangrijk?):

http://www.dagelijksestandaard.nl/2010/06/14/81737/

http://www.dagelijksestandaard.nl/2010/06/15/heartland-klimaatconferentie-%e2%80%93-wetenschap-versus-politiek/#more-81794

Paul Metz

Elke consensus is een compromis, een al dan niet gulden middenweg, waar aan beide kanten experts zich onvoldoende in terugvinden. Bij het IPCC manifesteren de gefrustreerden aan 1 zijde zich luid en duidelijk, terwijl die aan de andere zijde weinig publiciteit zoeken of krijgen.

Hans Paijmans

@Hans Labohm 3: “dieper graven” heeft in jouw wereld duidelijk een andere betekenis dan in de mijne. Een auteur die zich onmiddellijk bedient van termen als ‘miskleunen’, ‘wangedrocht’ en ‘hersendood’ scoort wat mij betreft hoog op de emotionele schaal, maar doet me toch enigszins twijfelen aan zijn onbevangenheid en objectieve opstelling.

Afgezien daarvan, net is bekend geworden dat mei 2010 de warmste maand ‘ooit’ was. Nu weet ik niet wat de scope van ‘ooit’ hier is, en je mag wat mij betreft twijfelen aan de integriteit van het NOAA, maar ik vraag me toch af hoe dat past in jouw favoriete stelling van een wereldwijde temperatuurdaling.

Vriendelijke groeten,

Paai

Hans Paijmans

@Paul Metz 4: er zijn meer betekenissen voor het woord ‘consensus’. Naast de door jou gegeven definitie van een compromis zou ik de definitie van ‘grootste gemene deler van de opvattingen’ willen voorstellen.

Dat is wat mij betreft geen haarkloverij. Een compromis veronderstelt een actieve uitwisseling van standpunten en het bijstellen daarvan aan beide kanten. Mijn opvatting van het woord consensus is dat het ook een aanduiding kan zijn van de modale mening ‘in het wild’.

Wat ik graag zou willen weten is wat die modale mening van de klimaatwetenschappers is voordat de media over ze heen zijn gevallen en ze hun wetenschappelijke conclusies hebben moeten aanpassen aan de politieke druk.

Paai

Willem-Jan van Zeist

@ 2 & 3, is het niet schitterend dat bij een artikel over consensus twee mensen naar hetzelfde blog verwijzen, maar vanuit een geheel ander perspectief?

Overigens heeft Hulme reeds gereageerd op misinterpretaties van zijn artikel op veel blogs: http://mikehulme.org/wp-content/uploads/2010/01/Correcting-reports-of-the-PiPG-paper.pdf (met dank aan een reageerder op climategate.nl)

En trouwens (@ Hans) is het Heartland Institute inderdaad vanuit een wetenschappelijk perspectief onbelangrijk, en niet de moeite waard voor de ‘reguliere media’ om journalisten naar toe te sturen.

Berry

Ben het eens met #1. IPPC is te conservatief. De feiten (zie bijvoorbeeld hieronder, en bijvoorbeeld het hoge tempo waarmee het Arctische ijs op dit moment aan het verdwijnen is) zullen de onnozele ontkenningshype van de afgelopen jaren vanzelf doen verstommen….

‘Global highlights’ uit analyse van de afgelopen maand van de ‘National Oceanic and Atmospheric Administration; National Climatic Data Center’:

# The combined global land and ocean average surface temperature for May 2010 was 0.69°C (1.24°F) above the 20th century average of 14.8°C (58.6°F). This is the warmest such value on record since 1880.
# For March–May 2010, the combined global land and ocean surface temperature was 14.4°C (58.0°F) — the warmest March-May on record. This value is 0.73°C (1.31°F) above the 20th century average.
# The combined global land and ocean average surface temperature for January–May 2010 was the warmest on record. The year-to-date period was 0.68°C (1.22°F) warmer than the 20th century average….

etc. etc.

Bart Verheggen

Mike Hulme reageert op de spin die in blogs en klimaat”skeptische” kranten als the post aan zijn woorden wordt gegeven:

http://mikehulme.org/wp-content/uploads/2010/01/Correcting-reports-of-the-PiPG-paper.pdf

“The IPCC consensus does not mean – clearly cannot possibly mean – that every scientist involved in the IPCC process agrees with every single statement in the IPCC!”

En de volgende quote is ook relevant om het begrip wetenschappelijke consensus te duiden:

Every scientific theory either rises to the level of consensus or else it is abandoned. Every single one. Consensus implicates a consilience of evidence and a preponderance of evidence for the best explanation. Consensus is how science works, and it is the difference between truth as we know it and poorly supported speculation we don’t.

- anonymous (“ali baba”) Via Ill-considered

Op mijn blog beschrijf ik hoe we weten dat er een breed gedragen wetenschappelijke consensus is, en belangrijker, wat daarvan de relevantie is:

http://ourchangingclimate.wordpress.com/2008/06/14/how-do-we-know-theres-a-consensus-and-why-does-it-matter/

Sander van der Wal

De consensus-discussie is interessant omdat beide partijen zich regelmatig beroepen op het aantal wetenschappers die een bepaalde consensus bereikt hebben. Wat echter nog interessanter is is in hoeverre nieuwere waarnemingen bestaande pro- en contra-AGW theorieen falsificeren. En daar hoor je helaas heel erg weinig over.

Hans Paijmans

@sander 10: een veel gehoorde kreet bij de zogenaamde sceptici is dat ‘duizenden wetenschappers’ het met de GW theorie oneens zijn. Vallen daar ook gepromoveerde niet-klimaatwetenschappers onder? Is een studie economie in dit verband genoeg om een wetenschapper te zijn? Of is iedereen met een masters aan een Amerikaanse universiteit al een wetenschapper? Zo kom je wel aan duizenden of zelfs tienduizenden wetenschappers met een mening ergens over…

M. van Delft

Bart, dank voor de link naar Hulme. Van een verademende nuance. Helaas gaat die te vaak verloren.

Is het in dat kader een idee dat het IPCC zich voortaan beperkt tot het overtuigend weerleggen van de onzin van sceptici?

Dat lijkt me belangrijker dan een volgend rapport, dat weer 2,5% nauwkeuriger en 20% alarmerender is, waarna de samenleving (aangespoord door sceptici) in een welles-nietes discussie verzandt en de politiek het vervolgens op electorale gronden als een non-issue afdoet.

Leeft het idee nog om een soort wiki voor IPCC wetenschappers op te richten?

En voor de heren (dames) sceptici hier: ik wil de discussie niet kapen, kappen, censureren, niet arrogant zijn etc, maar eindelijk eens ophouden met het eindeloos kopiëren van en vervolgens weer reageren op de volgende onzin op een of ander blog. Let’s grow up.

peter klein

http://www.telegraaf.nl/buitenland/6979332/__Geld_voor__grote_groene_muur__in_Afrika__.html?p=6,1

95 miljoen dollar voor het oprichten van een haag tegen het oprukken van de sahara

En zet dat eens af, tegen de voornemens van Kopenhagen om 1000 miljard per jaar uit te geven, 45000 miljard dollar tot 2050, tegen “klimaatverandering”…

Ik heb zo “het gevoel” dat de verhoudingen zoek zijn.
Zeker als ze daarnaast ook nog eens een wereldregering willen oprichten. Zie respectievelijk de punten 11 en 8 op pagina 3 van dit stuk voor regeringsconsultaties, van de VN

http://climategate.nl/wp-content/uploads/2010/02/022510_greeneconomy.pdf

Bart Verheggen

Sander, goed punt. Omdat klimaatverandering een slow motion show is, hebben nieuwere waarnemingen slechts een belangrijk effect op de totaliteit vd wetenschap over langere tijdsschalen. De internet-discussie is veel te veel een snelle ping-pong match om zich met die slow motion veranderingen in inzicht bezig te houden. Uit de wetenschappelijke literatuur blijkt dat de opwarming door BKG in feite voorspeld was en sindsdien bevestigd is door waarnemingen en meer inzicht, en daarmee een steeds bredere wetenschappelijke basis heeft gekregen, waardoor de wetenschappelijke consensus langzaam is ontstaan en gegroeid.

Zie ook http://www.aip.org/history/climate/index.html

Jaap Verhoeven

John Christy: “When climate scientists are placed in the limelight because this issue can generate compelling disaster scenarios, we simply don’t want to say, “We just don’t know.””

Donald Rumsfeld: “There are known knowns. These are things we know that we know. There are known unknowns. That is to say, there are things that we now know we don’t know. But there are also unknown unknowns. These are things we do not know we don’t know.”

Rumsfeld als amateur-beleidsfilosoof schetst het probleem voor beleidsmakers, en door zijn handelen gaf hij daar indertijd zijn eigen antwoord op: iedereen die het niet eens was met zijn visie op de Irak-oorlog werd op een zijspoor gezet.

Klimaatwetenschappers kunnen zich niet ontworstelen aan beleidseffecten van types a la Rumsfeld: de geldstroom die mogelijk is gemaakt door de klimaathype zal direct verdwijnen als je wetenschappelijke kanttekeningen plaatst. Een geldstroom die zoveel leuks voor de mensen heeft opgeleverd:

http://www.numberwatch.co.uk/warmlist.htm

(600 things (and counting) caused by Global Warming)

Een ander aspect waar je weinig over in de media leest is hoe de journalistiek in dit verhaal past. Milieu-journalisten vervallen te vaak in de rol van actief beleid propagerende activisten, een mooi voorbeeld staat hier:

http://weblogs.nrc.nl/klimaatblog/2010/04/29/olie-zolang-de-voorraad-strekt/

Wellicht daarom dat de pers het vaak opneemt voor die arme wetenschappers van het CRU? Kritisch zelfonderzoek is niet prettig, en wellicht na de wetenschappers de pers…

Hans Paijmans

@vanDelft 12: het is niet de taak van het IPCC om zich in de discussie te mengen of die te sturen, anders dan door het compileren van de stand van zaken zoals die door klimaatwetenschappers wordt aangereikt.

Daarna is het een politieke discussie, en omdat we bijna overal ter wereld in een of andere vorm van democratie leven, is dat een discussie waarin iedereen zich mag mengen.

Natuurlijk vind ik het optreden van de zogenaamde sceptici ook tenenkrommend, en het kapen van die discussie door allerlei populistische partijen is al evenmin een verheffend schouwspel, maar zo is het spel en zo zijn de regels.

Het is dus niet aan het IPCC om de kiezer een stoomcursus statistiek of kritisch lezen te geven of hun bevindingen in Jip-en-Janneke bewoordingen te presenteren. Die bal ligt aan de voet van de politici en journalisten en in laatste instantie bij onszelf.

Paai

Willem-Jan van Zeist

Hier nog wel een interessant gerelateerd stukje wat betreft consensus:
http://climateprogress.org/2010/06/21/pnas-study-climate-science-media-balance-deniers

“Preliminary reviews of scientific literature and surveys of climate scientists indicate striking agreement with the primary conclusions of the Intergovernmental Panel on Climate Change (IPCC): anthropogenic greenhouse gases have been responsible for “most” of the “unequivocal” warming of the Earth’s average global temperature over the second half of the twentieth century…”

M. van Delft

Beste Paai, ik weet dat het niet de taak is van het IPCC om zich in de discussie te mengen. ‘De discussie’ vind ik echter van een dermate droevig niveau (bijvoorbeeld op dit blog, in de recente verkiezingscampagne, Kopenhagen, etc) dat ik me hardop afvraag hoe dit verbeterd kan worden.

Wat ik met name mis is de extra stap van de rapporten van het IPCC naar het publieke debat. De wetenschap weet heel veel, maar mist de praktische vertaling naar Jan met de Pet. En als Jan met de Pet vervolgens allerlei onzin begint uit te kramen, dan zou ik hopen dat het IPCC (of wie dan ook) ingrijpt. Als er een ander instituut is dat die rol in kan vullen vind ik het ook prima.

De politiek en journalistiek (met alle respect voor Paul) zie ik deze rol niet vervullen. Beiden zijn afhankelijk van de gunst van de massa (verkiezingen, oplage) waardoor argumenten het vaak afleggen tegen onbegrip, angst, onwil en allerlei belangen.

Op de financiële markten zijn er tenminste regels over de informatie die een bedrijf wel en niet mag verstrekken, wanneer dat mag en of het door een accountant afgestempeld moet zijn. Misschien is het een idee om die les naar het klimaatdebat door te trekken. Nu is het een grote anarchie.

Tijd om het spel en de regels te herzien.

Dexter Deloyd

Ha ha beste van Delft (18), er zijn zwarte gaten geslagen in de financiële markten deels omdat de accountants en credit agencies waren ingedut of simpelweg de andere kant opkeken wanneer ze het vermoeden hadden dat er iets niet in de haak was.

En uw wilt de les doortrekken naar het klimaatdebat.. Kunt u zelf niet beter bij de les blijven?

Hans Paijmans

@van Delft 18: ik ken maar een enkel ‘publiek debat’ dat door de overheid in sommige landen is ‘gereguleerd’: namelijk dat van de holocaustontkenning. Alle andere ‘debatten’ worden in de westerse landen opgelost middels de stembus, waarbij de overheid al dan niet kan ‘voorlichten’ c.q. propaganda bedrijven voor het ene of het andere standpunt.

Ik zie op geen enkele manier hoe het klimaatdebat zou kunnen verbeteren d.m.v. regulering zoals jij voorstelt. Maar misschien kun je e.e.a. verder uitleggen?

Paai

Hans Paijmans

@Dexter 19: omdat regulatie in sommige gevallen niet werkt, is het idee van regulatie altijd belachelijk?

Dat zijn nou de argumentatiefouten waar ik klimaatsceptici steeds weer op moet betrappen. Denk toch eens na oor je iets het forum op slingert…

M. van Delft

Paai, de holocaust is een goed voorbeeld. Rutten heeft eens, in het kader van de vrijheid van meningsuiting, gezegd dat het mogelijk moet zijn om de holocaust te ontkennen. Persoonlijk vrijheid (in casu het recht om te liegen) gaat in dit voorbeeld voor het algemene belang (voorkomen van een nieuwe genocide). Exact mijn punt.

Overigens zijn veel meer gebieden gereguleerd. Je mag van een medicijn of behandeling niet zeggen dat het gezond is, als mensen er dood aan gaan. Dat heeft het debat in de medische wetenschap niet doodgeslagen, want doctoren zijn het lang niet altijd met elkaar eens. Het zorgt er wel voor dat de medische wetenschap enorm vooruit is gegaan, omdat je op het woord van een collega kunt vertrouwen. Dat brengt kennis en kunde verder.

Overigens hoeft de overheid die rol niet te spelen (liever niet); zolang iemand die rol maar speelt. Zoals Stivoro (Stichting Volksgezondheid en Roken) bij het roken. Zij nagelen iedereen die zegt dat roken niet slecht is genadeloos aan het kruis.

Dexter Deloyd

@Paijmans

U weet er altijd weer een paternalistische draai aan te geven. Zoals een oude, geïrriteerde meester voor de klas stoute jongetjes die niet bij de klimaatles blijven tot de orde tracht te roepen.

Ik hou het erop dat het geen briljant idee was van van Delft om een voorbeeld te nemen aan de regulering binnen een sector die al bijna drie in crisis mode opereert en daarbij nog altijd langs de rand van de afgrond balanceert. Punt uit.

Hans Paijmans

@Dexter 23: meneer Paijmans is niet geïrriteerd. Meneer Paijmans is verdrietig. En de jongetjes zijn niet stout, de jongetjes zijn vooral dom.

Hoe zit het intussen met die 31.000 wetenschappers? Klopte dat nou of klopte dat niet?

Paai

M. van Delft

Dexter (19), dat er zwarte gaten zijn geslagen in de financiele markten komt omdat onkundige beleggers dachten 3% meer rendement te kunnen halen op AAA beleggingen … onder de aanname dat de Amerikaanse huizenprijzen niet zouden dalen.

Dat heeft niks met onjuiste regels te maken, al kunnen die regels natuurlijk nooit helemaal voorkomen dat de firma List & Bedrog weer creatief wordt.

En over bij de les blijven (19); ik schreef (18) drie alineas over klimaat, met de financiele markten in 1 alinea als voorbeeld. Het feit dat jij alleen op dat laatste inzoomt betekent niet dat ik niet bij de les bleef.

Mark Verschuren

@ M.van Delft,

“Griezelige” wereld die je daar schets Van Delft, jij wilt de meningen en uitingen hiervan even gaan reguleren… obv je “onfeilbare” en “on-corrumpeerbare” wetenschap ???

M. van Delft

Verschuren, interpreteer je me bewust verkeerd? Ik heb het alleen over aantoonbaar, bij herhaling genoemde onjuistheden.

Sterker nog; ik ben voor scepsis, maar die onjuiste ontkenningen slaan de scepsis dood.

Hans Paijmans

@mark 26 (en van Delft natuurlijk): ik zou willen dat de politiek even zelf-regulerend was als de wetenschap. Als je in de wetenschap betrapt wordt op bijvoorbeeld het vervalsen van gegevens, kun je het echt wel schudden voor de eerstkomende twintig jaar. In de politiek daarentegen geldt het bijna als proeve van bekwaamheid…

Paai

Dexter Deloyd

@van Delft (25).

Juist. En wie gaf het AAA stempel op al die gesecuritiseerde subprime rommel? De credit agencies ala Moody’s, S&P en Fitch. En onder welke controlerende instantie vielen deze agencies? De Amerikaanse beurswaakhond SEC.

Het subprime fiasco heeft zich kunnen voltrekken doordat corruptie binnen de financiële sector van hoog tot laag zegevierde.

Ziet u de parallelen met de klimaat hype?

Mark Verschuren

@Paai (28),
Daarom ben ik ook A-politiek. Politiek zet mensen tegen elkaar op in plaats van ze te verbinden.

Schoon streven die zelf-regulering van de wetenschap die je noemt. Dat zal in jou geval wel kloppen.

Bij de klimaatwetenschap betwijfel ik dat, als het IPCC had gekozen voor “Global Cooling” ipv “Global Warming” hadden ze dat net zo adequaat kunnen promoten. Zeker gezien de afgelopen winter.
Gingen de expedities nu richting Zuidpool om de huidige forse aangroei van ijs te onderzoeken, en werd over de noordpool angstvallig gezwegen.
Zaten wij nog steeds op dit blog te steggelen, alleen was jij dan een scepticus…..en ik een believer…

Het kan verkeren zei Brederoo….

Paijmans

@mark 30: het valt me van je tegen dat je afgelopen winter als een argument beschouwt tegen global warming. Ik ga toch ook niet zeuren dat de aarde opwarmt enkel en alleen omdat ik afgelopen weken meer in m’n zewmbroek dan in m’n spijkerbroek heb gelopen?

En uiteraard heeft het IPCC ‘gekozen’ voor global warming op grond van onder andere de gegevens zoals neergelegd in de bekende grafieken. Hadden die grafieken de omgekeerde trend vertoond, dan hadden zowel het IPCC als waarschijnlijk ik ook, het tegengestelde standpunt ingenomen.

Ik vrees met grote vreze dat de sceptici eveneens dezelfde personen waren geweest…

Paai