*

China begint te schuiven :: nrc.nl

China begint te schuiven

Windmolenpark in de Chinese provincie Xinjiang (Foto AP)

Windmolenpark in de Chinese provincie Xinjiang (Foto AP)

In Zweden, weet ik uit eigen waarneming, was de afgelopen weken weinig te merken van enige opwarming. Het was er heel aangenaam. Aan de onderhandelingstafels waar de klimaatconferentie van Kopenhagen wordt voorbereid, zoals vorige week in Bonn, moet het veel minder aangenaam zijn geweest, ook al waren er weinig verhitte gesprekken. Vooruitgang is er nauwelijks geboekt.

De tekst waarover wordt onderhandeld staat nog steeds vol met vierkante haken, voor passages waarover nog onenigheid bestaat. Om een beetje hanteerbaar te zijn, zal ook het een en ander geschrapt moeten worden. Het stuk telt nu nog 200 pagina’s, ter vergelijking: het Kyoto-protocol had in 1997 genoeg aan 23 bladzijden.

Vogeltjes in Australië zouden kleiner worden (Foto AP)

Vogeltjes in Australie zouden kleiner worden (Foto AP)

Ook verder was het de afgelopen tijd op het klimaatfront relatief rustig. Een Australische bioloog ontdekte dat sommige vogelsoorten (net als diersoorten elders op de wereld) kleiner worden, mogelijk in reactie op een veranderend klimaat. Kleine dieren kunnen hun warmte sneller kwijt (lees hier en hier hoe de Australiërs daarover berichten). En de Pine Island gletsjer in westelijk Antarctica slinkt sneller dan tot nu toe werd gedacht. Als de ontwikkelingen in het huidige tempo doorgaan is de gletsjer niet over 600 jaar verdwenen, zoals vijftien jaar geleden nog werd voorspeld, maar al over 100 jaar. Kortom, er is weinig nieuws onder de zon.

Maar is er dan helemaal niets gebeurd? Toch wel. China’s visie op klimaatbeleid verschuift langzaam. Een in het Chinees geschreven, 900 pagina’s tellend advies van Chinese klimaatdeskundigen aan de regering (dit zijn volgens Reuters de belangrijkste conclusies) erkent niet alleen dat China inmiddels de VS is gepasseerd als de grootste ‘klimaatvervuiler’, maar doet ook voorstellen voor een serieuze aanpak van het probleem, inclusief reductiedoelstellingen. Dit weekeinde wilde een Chinese onderhandelaar in gesprek met de Financial Times daar nog weinig van weten.

(klik voor een vergroting)

(klik voor een vergroting)

Naar China’s beweegredenen valt alleen te gissen (lees hier, hier en hier hoe er in het land zelf over wordt geschreven) . Misschien valt China’s visie op omdat het in Europa zo angstvallig stil blijft. Misschien wil China de klimaatonderhandelingen vlot trekken, om straks geld te kunnen genereren uit de klimaatfondsen die door de rijke landen gevuld moeten worden. Misschien is het alleen maar een serieuze poging van de Chinezen om zich te manifesteren op het internationale diplomatieke podium. En misschien maakt China – dat de afgelopen jaren met het nodige natuurgeweld werd geconfronteerd – zich gewoon zorgen over de gevolgen van klimaatverandering.

Geplaatst in:
Lees meer over:
China

13 reacties op 'China begint te schuiven'

W.J. van Hoek

De complexiteit van klimaatverandering is zeer moeilijk, zo niet onmogelijk (mag dat gezegd worden), om te verpakken in politiek en beleid. Chapeau dus voor het feit dat de internationale politiek langzaam maar zeker voortschrijdt in de ontwikkeling van beleid omtrent klimaatverandering! Het lijkt mij echter wel vrij duidelijk dat de snelheid van de klimaatonderhandelingen niet tot de bedoelde resultaten zullen leiden. Althans, de politiek zal niet de enige pion zijn die het probleem moet oplossen.

Zoals vaak wordt gezegd zou iedere burger een steen bij kunnen dragen aan het verlagen van energieverbruik mbv allerlei technologische oplossingen. Zelf eens nagaan waarom überhaupt het licht gaat branden als we op een knopje drukken, kan echter nog extra verlichting brengen. Bedenk daarbij ook eens dat het helemaal niet persé zo logisch is dat dat zo is.

Er moet me nog iets van het hart dat niet direct bij dit topic hoort. De discussie die tot voor kort werd gevoerd, leidde niet bepaald tot constructieve gesprekken. Er blijft ontkend worden dat er een (energie/klimaat)probleem is en dat leidt ons af van de discussie die daadwerkelijk gevoerd zou moeten worden, nl. hoe we het probleem aanpakken. De discussie zoals hij toen werd gevoerd werd zinloos gevoerd. Niemand zou zijn gelijk in deze discussie kunnen halen en niemand begreep iets van elkaars standpunt (er werd volgens mij zelfs amper gelezen wat de ander schreef/bedoelde, corrigeer me als ik dat niet goed zie). De discussie werd steeds maar weer aangejaagd door onjuiste interpretaties van ‘feiten’ en ‘incorrect’ taalgebruik.

We moeten kijken naar de mogelijke problemen en risico’s die voortkomen uit de huidige feitelijke klimaatverandering. Het lijkt mij altijd goed om vragen stellen naar wat de stand van zaken is op elk mogelijk front omtrent klimaatverandering, zowel op fysisch als op sociaal vlak. Iedereen zal zichzelf daarbij echter wel moeten afvragen in hoeverre een zinnige discussie gevoerd kan en moet worden.

Dan nog kan een discussie nogal makkelijk verzanden in ‘geharrewar’, ‘geschreeuw’, ‘gesmijt met bronnen’ en ‘welles nietes’. Nuanceer de discussie eens door je in te leven in het standpunt van de ander en waarom dat niet gelijk is aan het uwe. Stel ook eens vragen aan uzelf voordat u wat opschrijft!

Ik hoop dat we komende maanden wat meer de diepte van het probleem in kunnen gaan en de complexiteit ervan daardoor wat meer onder ogen zullen zien in plaats van zo snel onze mening klaar te hebben.

Met vriendelijke groet,
W.J. van Hoek

Paul Metz

Ja, China begint te schuiven, in dit soort rapporten en in de westerse perceptie. In de praktijk ‘schuift’ China al veel langer en investeert heel veel in wind- en zonne-energie.

Dat China de grootste uitstoter van broeikasgassen is, is geen zinvolle constatering. Het gaat om de uitstoot per inwoner en de grootte van landen is ook voor het meten van welvaart zonder betekenis. De EU onderhandelt in het klimaatbeleid namens alle lidstaten, dus zou het optellen van alle EU-emissies voor de hand liggen. Kleine moeite en het nut van G3-besprekingen – ipv G2 door Chimerica – zou direct zichtbaar worden.

Overigens, de visie van China op klimaatbeleid verandert inderdaad, er is snel en veel geleerd door de betrokken onderzoekers, ambtenaren en politici. Maar de visie van veel ‘schuldiger’ landen is helaas veel minder of te weinig veranderd. Daar blijven de ambtenaren en politici teveel luisteren naar gevestigde belangen en hebben niet de moed onafhankelijker aan de duurzame toekomst te werken – die volledig op duurzame energie draait.

EyesWideShut

Voor wat betreft de oorzaken én gevolgen van de “opwarming” van de aarde zijn de wetenschappelijke meningen ernstig verdeeld.

Landen en leiders buitelen over elkaar heen om hun goede voornemens te ventileren maar als het op ratificeren aankomt zijn er altijd wel weer excuses om nog even verder te ‘onderhandelen’ voor de ‘beste’ regelingen. Ook wordt er druk onderhandeld over de emissierechten voor de uitstoot van CO2. De landen met het meeste geld kopen rechten van hulpbehoevende landen met een ‘overschot’ aan rechten! Dat is de nieuwste manier van ‘ontwikkelingshulp’.

Wat ondertussen wel duidelijk wordt is dat de commercie er een mooie gelegenheid in ziet iedereen te verlokken om “duurzame” en “milieuvriendelijke” of “groene” producten te kopen. ‘Duurzame’ producten doen hun naam meestal alleen eer aan door de veel hogere aanschafprijs.

Het lijkt mij echter gewoon de zoveelste truc om ons van ons geld af te helpen! En zo ‘groen’ zijn de fabrikanten nou ook weer niet. Waarom de meeste boodschappen (dubbel) in plastic zijn verpakt is me al langer een raadsel én ergernis. Mijn vuilniszak is voornamelijk met totaal overbodige verpakkingsmaterialen gevuld. Hoe deze verspilling en vervuiling een bijdrage levert aan het voorkomen van het klimaatprobleem is me dan ook nog niet geheel duidelijk…

Stef Bots

@EyesWideShut.
De wetenschappelijke meningen lopen helemaal niet ernstig uiteen. Dat doen zij alleen maar in de ogen van de klimaatsceptici.

Binnen de aardwetenschappen is er een overtuigende consensus over de opwarming van de aarde en de oorzaken en grotendeels ook gevolgen daarvan. Dit blijkt uit review onderzoeken, gebruikelijk in de wetenschap om bij tijd en wijle de stand van zaken op te maken.

De “ernstige verdeeldheid” die de klimaatsceptici denken waar te nemen, blijkt alleen uit zgn. petities, waarin een email wordt rondgestuurd waarin de respondenten wordt gevraagd een stelling te onderschrijven, waarna de mail al dan niet wordt doorgestuurd.

Deze petities hebben twee, onoverkomelijke bezwaren. Allereerst het bezwaar van zelfselectie ofwel de mail wordt vooral doorgestuurd aan medestanders zodat de uitkomst ernstig wordt vertekend. Het tweede bezwaar luidt dat Jan en alleman meedoen, ook degenen die weinig verstand hebben van klimaat.

Ik stel u twee vragen: stel u voelt zich al een paar dagen beroerd. Hoe groot is de kans dat u de volgende dag het klimatologisch instituut opbelt met de vraag wanneer u langs kunt komen voor een consult? 0% lijkt mij, tenzij u echt de weg kwijt bent. U belt natuurlijk een arts.

De tweede vraag: hoe reëel is het om aan een arts zijn of haar mening te vragen over het broeikaseffect en de opwarming van de aarde? Niet reëel lijkt mij. Een arts heeft even weinig relevante expertise en deskundigheid over de theorie van de opwarming van de aarde als een meteoroloog over ziekten en de menselijke fysiologie. Feitelijk: een arts mag zich uiteraard een mening vormen over het broeikaseffect en deze uiten maar deze is evenveel waard als die van u en ik, indien ik gevoeglijk mag aannemen dat u net als ik geen klimatoloog bent.

Let wel: het gaat hier over de volgende hamvragen: klopt het dat het CO2 gehalte is gestegen, dat de toegenomen CO2 concentraties leiden tot opwarming en dat de toename van de CO2 gehalte in de atmosfeer wordt veroorzaakt door menselijk handelen.

Een ernstig en zoals we zullen zien onoverkomelijk bezwaar van de Oregon petitie is nu juist dat de petitie ongericht is rondgestuurd waarna het grootste deel van de ondertekenaars een wetenschappelijke titel bleek te bezitten in, voor een onderbouwde en geautoriseerde beantwoording van onze hamvragen, irrelevante disciplines. Om precies te zijn: wiskundigen/computerwetenschappers (935 ondertekenaars), natuurkundigen/astronomen (5.810), scheikundigen (4.818), biologen/landbouwwetenschappers (2.964), medische wetenschappers (3.046) en technologen (10.102). De petitie is slechts ondertekend door 3.803 aardwetenschappers en zelfs in deze groep is nog niet automatisch iedereen deskundig, want vele aardwetenschappers houden zich bezig met onderzoek dat weinig te maken heeft met het onderzoek naar het broeikaseffect en de opwarming.

Scientific America, toch bepaald niet de minste onder de wetenschappelijke media in de wereld, heeft daarom de lijst van de Oregon-ondertekenaars doorgespit en vond 1.400 personen die een Ph.D. hadden in klimaatgerelateerde wetenschappen. Dat zijn dus de relevante disciplines uit de Oregon petitie. Een willekeurige check onder 30 ondertekenaars werd nagetrokken. De uitkomst: 26 konden worden teruggevonden in de relevante databases (lijsten van officieel ingeschreven wetenschappers), 11 daarvan verklaarden nog steeds eens te zijn met de petitie, waarvan maar één actief klimaatwetenschapper bleek te zijn, twee hadden ook een relevante specialisatie maar waren niet meer actief, 8 hadden ondertekend op basis van een “informal evaluation”. Zes personen verklaarden dat zij de petitie nu niet meer zouden onderschrijven, drie konden zich geen petitie herinneren en één was inmiddels overleden.

De conclusie van Scientific America: “Crudely extrapolating, the petition supporters include a core of about 200 climate researchers; a respectable number, though rather a small fraction of the climatological community”.

Dat laatste is een understatement: in de V.S. zijn een kleine 10.000 wetenschappers ingeschreven in de aardwetenschappen.

Stel we willen weten wat de huidige stand van zaken binnen de wetenschap is ten aanzien van de vraag in hoeverre roken longkanker en andere ziektes veroorzaakt en bijdraagt aan de verlaging van de levensverwachting. Gaat u dan een survey organiseren waarin ook klimatologen, geologen, wiskundigen enz. hun zegje daarover mogen doen? Nee, mij lijkt het verstandiger deze gericht aan de medische wetenschappers zelf op te sturen.

Dat is nu precies ook al een paar keer gedaan binnen de aardwetenschappen. De meest recente is, net als de Oregon petitie, ondernomen in de V.S. Het betreft een vraagstelling die in 2008 door Doran en Kendall Zimmermann is verstuurd aan de in totaal 10.157 aardwetenschappers die binnen de V.S. en Canada officieel als zodanig staan ingeschreven. Zij werden gevraagd in hoeverre men kon instemmen met de volgende vragen:
1. de aardtemperatuur is sinds 1800 significant toegenomen, en:
2. deze stijging wordt significant mede veroorzaakt door toedoen van de mens.

De algemene respons luidde: 90% was het eens met de 1e stelling en 84% met de 2e. Specifiek onder de klimatologen bedroeg dit 96,2% resp. 97,4%.

De eindconclusie van hun survey, gepubliceerd in het vakblad Earth and Environmental Sciences (20 januari 2009, “Examining the Scientific Consensus on Climate Change”) luidde dan ook: “It seems that the debate on the authenticity of global warming and the role played by human activity is largely nonexistent among those who understand the nuances and scientific basis of long-term climate processes”.

Wie kennis wil nemen van de huidige wetenschappelijke consensus ten aanzien van de opwarming van de aarde, kan terecht in het heldere overzicht dat hierover staat opgenomen op Wikipedia pagina “http://en.wikipedia.org/wiki/Scientific_opinion_on_climate_change”. Deze pagina wordt, wijselijk, ingeleid met in de eerste alinea “This article documents scientific opinion as given by synthesis reports, scientific bodies of national or international standing, and surveys of opinion among climate scientists. It does not document the views of individual scientists, individual universities or laboratories, nor self-selected lists of individuals such as petitions”.

Het is maar dat u het weet.

Wim Slooten

W.J. van Hoek (1), het lijkt me inderdaad zinvol te proberen deze discussie inhoudelijker te voeren. Wat mij toch wel een essentiële vraag lijkt is wat nu precies de oorzaak is van het klimaatprobleem. Je kunt een vraagstuk pas echt oplossen als je de oorzaak kent, anders blijft het symptoombestrijding. De directe oorzaak is een teveel aan uitstoot van broeikasgassen, maar wat is daar de oorzaak van? Ik denk dat het te maken heeft met het diepgewortelde idee dat hoe meer er geproduceerd wordt, hoe beter het is voor de economie. Een soort gevoel dat overvloed goed is. Paul Metz (2) geeft het ook al aan: waarom krijg je bij elk product dat je koopt bergen verpakkingsmateriaal? Waarom krijg je bij een warenhuis standaard een plastic zak om je spullen in te doen, een zak die thuis meestal direct in de vuilnisbak verdwijnt. Waarom hebben veel producten een lage kwaliteit zodat de vervangingscyclus kort is? Waarom is een tomaat uit Israel goedkoper dan één van de boerderij om de hoek, terwijl de eerste met het vliegtuig hier gekomen is? Onze hele maatschappij is gericht op overvloed en veel produceren en dit is ook diep geworteld in ons economische systeem. Kijk maar wat een problemen er ontstonden toen door de kredietcrisis de productie daalde. Ik denk dat een belangrijke reden waarom de klimaatmaatregelen zo langzaam op gang komen is, dat het in essentie zo diep ingrijpt in de basisprincipes van ons economische systeem. Ik ben ervan overtuigd dat het klimaatprobleem alleen echt oplosbaar als de economie transformeert naar een systeem dat niet zozeer gericht is zo groot mogelijke productie, maar eerder gericht is op het voorzien in werkelijke en duurzame behoeften van mensen, op producten die veel langer meegaan en dus een veel betere kwaliteit hebben, op productie van voedsel in de regio, etcetera. Het klimaatvraagstuk is niet oplosbaar met alleen technologische vondsten maar vraagt ook een omslag in ons economische denken. Ieder van ons kan daar zelf mee beginnen door kritisch te zijn in je aankoopgedrag en ook door initiatieven te ondersteunen die een duurzame productie stimuleren.

Hans Labohm

Stef Bots fileert de Oregonpetitie. Dat is op zich goed. Je kunt niet kritisch genoeg zijn. Maar er zijn nog meer lijsten van de wetenschappers die zich niet met de menselijke broeikashypothese kunnen verenigen. Deze bijvoorbeeld:

http://www.epw.senate.gov/public/index.cfm?FuseAction=Minority.Blogs&ContentRecord_id=10fe77b0-802a-23ad-4df1-fc38ed4f85e3

In dit verband is ook een Duits onderzoek onder klimatologen interessant. Er werd hen niet gevraagd of ze zich tot de klimaatsceptici rekenden maar of ze sceptisch waren ten aanzien van de voorspellende waarde van klimaatmodellen (die de basis vormen van het klimaatalarmisme en het klimaateleid). Meer dan 80% van de ondervraagden verklaarden sceptisch te zijn.

Zie ‘Hoe betrouwebaar zijn klimaatmodellen?’:

http://www.dagelijksestandaard.nl/2009/08/05/hoe-betrouwbaar-zijn-klimaatmodellen/

W.J. van Hoek

@5 – Wim Slooten

Wat u en Paul Metz beschrijven zijn voor mij ook precies een bron van irritatie. Ik ben het zeer met u eens dat de economie nu eenmaal gestoeld is op de gemakzucht van het uitstoten van restafval, zowel atmospherisch, hydrologisch als geologisch (refererend aan de beschrijving van het Antropoceen). Om verdere verloedering van de aarde, als zijnde onze bron van resources, voor te blijven, zullen we dus het gehele economische stelsel om moeten gooien. Met deze essentie in het achterhoofd, wordt de discussie over klimaatverandering voor veel mensen meer beladen. Als je nl. als mensheid erkent dat klimaatverandering een feit is, dan zul je ook deze dieperliggende oorzaken moeten erkennen. De grote hoeveelheid CO2 in de atmosfeer is zowel een direct gevolg van het uitstoten van het restafval, als een goede metafoor voor de vele andere extreme vervuilingen waarvan de gevolgen wellicht niet direct zijn, maar die, zij het langzaam maar zeker gestaag, tot zeer grote gevolgen leiden.

De vraag die bij mij daarna altijd rijst is, hoe je mensen de kennis bij kunt brengen van dit probleem zonder ze bang te maken. Voor je het weet word je beschuldigd van bangmakerij (zoals die beschuldigingen ook plaatshebben omtrent de mexicaanse griep en het RIVM) en kom je weinig verder. Mijn mening is dat kennis van het probleem een essentieel onderdeel is om een gehele maatschappij tot actie aan te manen. Ligt daar een rol voor de politiek of is dit een rol van de wetenschap (Wageningen Universiteit, KNMI en/of RIVM)?

Stef Bots

@W.J. van Hoek (1) en Wim Slooten (2).
U pleit beiden voor een meer inhoudelijke discussie. Daar kan niemand tegen zijn en ik ben dat ook niet.

Echter, het is wel zo dat hetgeen dat u beiden aanneemt, er is een klimaatprobleem en dit is (grotendeels) door menselijk handelen gegenereerd, door anderen wordt ontkend. Ten minste, ik lees bij Van Hoek “Er blijft ontkend worden dat er een (energie/klimaat)probleem is en dat leidt ons af van de discussie die daadwerkelijk gevoerd zou moeten worden, nl. hoe we het probleem aanpakken”. Slooten: “De directe oorzaak is een teveel aan uitstoot van broeikasgassen, maar wat is daar de oorzaak van? Ik denk dat het te maken heeft met het diepgewortelde idee dat hoe meer er geproduceerd wordt, hoe beter het is voor de economie”.

Welnu, volgens de klimaatsceptici (ik bedoel dit niet badinerend maar gewoon even een term om de tegenstanders van de klimaatinzichten van het IPCC aan te duiden) bestaat er helemaal geen “probleem” zoals Van Hoek stelt en er hoeft helemaal niet naar oorzaken gezocht te worden, zoals Slooten doet want de toenemende concentratie van broeikasgassen is helemaal niet door mensen veroorzaakt en/of leidt helemaal niet tot een temperatuurstijging want er is helemaal geen sprake van een temperatuurstijging. Ik teken maar wat stellingen van de klimaatsceptici op.

Zie de reactie van EyesWideShut waar deze een ernstige verdeeldheid meent waar te nemen binnen de wetenschap over oorzaak en gevolgen van de opwarming, terwijl deze, althans binnen de relevante aardwetenschappen, deze helemaal niet bestaat.

En dus kom ik maar weer met bronverwijzingen en probeer deze te larderen van een gedegen betoog.

Er is, niet zozeer binnen de relevante aardwetenschappen, maar wel in de weblogs op het internet en onder de bevolking, een fikse discussie gaande over de klimaattheorie als zodanig, waarin door een grote groep mensen wordt getwijfeld of de aarde wel opwarmt, of de toename in het CO2 gehalte wel tot een temperatuurstijging leidt en of de CO2 stijging wel door de mens is veroorzaakt.

Mits eerlijk gevoerd, is daar ook niets op tegen. Dat hoort bij het open debat. Bovendien daagt dit de wetenschap uit tot gedegen onderzoek en nog maar eens de data checken. Een groot deel van de verschillen tussen TAR4 en TAR3 (de vijfjaarlijkse wetenschappelijke assessments van het IPCC) zijn gelegen in een grote bulk aan wetenschappelijk onderzoek waarin de kritiek of onzekerheden uit het oude rapport nader werden gescreend. Helaas voor de sceptici heeft dit eerder geleid tot een verdere aanscherping van de conclusies en een deel daarvan wordt momenteel ingehaald door de werkelijkheid, zoals het tempo van afsmelten van de Noordelijke IJszee.

W.J. van Hoek

Beste Stef Bots,
Ik sluit me aan bij uw reactie 8. De discussie gaat heel vaak niet over het probleem zelf, maar te meer over het beschuldigen van mensen die het probleem ‘aanhangen’. Ik vind dat daar een duidelijke reactie op moet komen om de kwaliteit van de reacties op het blog te verbeteren. Blogs als deze hebben mijns inziens een hoge journalistieke kwaliteit en het zou zonde zijn als we de kans niet pakken om constructieve gesprekken te voeren en met open vizier met elkaar te praten. De discussies hier leiden vaak tot opgeblazen woordkeuze met veel bijvoeglijke naamwoorden. Vandaar mijn reactie 1 op dit artikel.

Met scepsis en discussie is zeker niks mis, maar sceptici moeten niet net doen alsof ze wetenschappelijk relevante vragen stellen. Vinden zij de vragen wel wetenschappelijk relevant, dan zijn zij dus blijkbaar in staat te beoordelen wat goede en slechte wetenschap is. Blijkbaar zijn zij wetenschappelijk deskundig op het gebied van klimaat. Als zij dat zijn, dan zouden zij hun relevante vragen met een eigen gedegen wetenschappelijk onderzoek moeten kunnen beantwoorden. Daar zijn ze echter tot op heden nog steeds niet in geslaagd. Ze komen alleen aan met opiniepeilingen, wat geen enkele wetenschappelijke waarde heeft over de natuurkundige kant van klimaatveranderingen. Deze peilingen zeggen slechts iets over de (slechte) overdracht van kennis vanuit de wetenschap naar het algemene publiek. Toch durven zij met deze opiniepeilingen als argument, aan te vechten dat dus de hele hypothese niet kan kloppen.

Met vriendelijke groet,
W.J. van Hoek

Wim Slooten

@ J.W. van Hoek (7)
“Mijn mening is dat kennis van het probleem een essentieel onderdeel is om een gehele maatschappij tot actie aan te manen. Ligt daar een rol voor de politiek of is dit een rol van de wetenschap (Wageningen Universiteit, KNMI en/of RIVM)?”
Ik denk dat iedere instantie die u noemt hierin zijn rol kan spelen en verantwoordelijkheid kan nemen. Ikzelf denk dat je de macht van de kritische consument en van de publieke opinie niet kunt onderschatten. Er gebeurt al heel veel. Meer en meer mensen worden zich bewust van de problematiek en de oorzaken daarvan en komen in actie. Mensen worden kritischer bij hun aankopen en daarom vind je in supermarkten meer en meer “fair trade” en “groene” producten en ze adverteren daar zelfs mee. Er zijn veel maatschappelijke organisaties actief en initiatieven van mensen om een duurzame wereld dichterbij te brengen. Een voorbeeld: momenteel loopt er een burgerinitiatief om biologische voeding goedkoper te maken (http://www.biobtwvrij.nl/). Biologische voeding is veel minder belastend voor het milieu dan “gewoon” geteelde producten, maar is vaak twee keer zo duur en daarom niet bereikbaar voor mensen met een krappe beurs. De schade die het milieu ondervindt bij gewone voeding is echter niet in de prijs opgenomen (dat betalen we via de belasting). Ik hoop en verwacht dat al dit soort initiatieven talrijker en krachtiger zullen worden en uiteindelijk zullen leiden tot een transformatie van het economische en maatschappelijke systeem.

Hans Labohm

W.J. van Hoek schrijft over klimaatsceptici: ‘Blijkbaar zijn zij wetenschappelijk deskundig op het gebied van klimaat. Als zij dat zijn, dan zouden zij hun relevante vragen met een eigen gedegen wetenschappelijk onderzoek moeten kunnen beantwoorden. Daar zijn ze echter tot op heden nog steeds niet in geslaagd. Ze komen alleen aan met opiniepeilingen, wat geen enkele wetenschappelijke waarde heeft over de natuurkundige kant van klimaatveranderingen.’

Dit is een misvatting. Er verschijnen aan de lopende band AGW-kritische artikelen in de ‘peer-reviewed’ literatuur. Zij bijvoorbeeld de literatuurlijsten van:

http://www.fraserinstitute.org/researchandpublications/publications/3184.aspx
http://www.heartland.org/custom/semod_policybot/pdf/22835.pdf

W.J. van Hoek

Beste Hans Labohm (reactie 11),
Van de eerste link die u mij geeft was ik nog niet zozeer op de hoogte. Dank daarvoor! Mijn interesse voor kritische mensen, ook ten opzichte van klimaatveranderingen, is zeer groot!

De tweede link die u mij geeft, is een grappig rapport van het NIPCC. Dit rapport heb ik persoonlijk uit de handen van Prof. Dr. F. Singer ontvangen. De lezing die hij daarbij gaf is toen tijdens het debat dat volgde, krachtig weerlegd. Het rapport is, hoe kritisch ook, gestoeld op onwaarheden, die door even zo kritische wetenschappers zijn aangegeven in dit debat (waar u ook bij aanwezig was). Ik snap dan ook niet dat u blijft hameren op de belangrijkheid van dit rapport, terwijl het zo duidelijk al is weerlegd.

Het lijkt me overigens voor velen goed om de essays op (1) eens te bekijken. Een voor iedereen zeer interessante reeks artikelen over hoe het peer-review process in elkaar zit en welke moeilijkheden dat oplevert. Voordat we elkaar met ‘peer-reviewed’ artikelen om de oren gaan slaan, moeten we ons ervan bewust wat het eigenlijk precies is en welke moeilijkheden erbij komen kijken.

Met vriendelijke groet,
W.J. van Hoek

(1) http://www.nature.com/nature/peerreview/debate/

Harry

Terug naar het hoofd onderwerp: “China begint te schuiven”
Ik werk in de wind energie en woon in Tokyo, Japan.
Ik bezoek China regelmatig voor mijn werk en inderdaad: “China begint te schuiven” is zelfs een understatement!. Geen land ter wereld vergroot zo snel groene energie productie capaciteit. Toen ik begon waren er 5 fabrikanten van wind turbines, een paar jaar geleden telden we er 32, en afgelopen juli hebben we contact gemaakt met in totaal 78 verschillende wind turbine fabrikanten, en de meeste hebben meer dan 1 fabriek, een enkeling heeft zelfs 7 fabrieken. De kosten van wind turbines is van 1.40 Euro per geinstalleerde watt (in Europa, mid 2008, vanwege de overvraag vanwege de global warming angst) via +/- 1 Euro (Europe, begin 2009, door fiancieele crisis terug op 2002 niveau) naar 0.65 Euro in China naar nu, door snelle toename productie capaciteit al <50 Eurocent per geinstalleerde watt. Vanwege de modulaire bouw en de interchangebillity kan men de standaard 1,5MW en 2MW-ers vergelijken met de consumenten producten zoals harddrives en lcd schermen: met redelijke markt-transparantie komt er razendsnelle prijsdaling.Verwacht Chinese turbine export in de komende jaren! Betekenis van dit alles? De kosten van wind energie zal nu snel lager zijn (rond de 3 Eurocent per KwH op een goede site) dan conventionele energie.
Moraal van dit verhaal: global warming hoax of geen hoax, door de enorme wind tubrine prijsdalingen gaan we vroeg of laat uiteindelijk toch allemaal aan de (chinese) Wind energie. Nog 5, hooguit 10 jaar. Jammer dat het in Nederland gemiddeld nog geen 5m/sec waait en dus ongeschikt is voor wind energie.