Een negatieve Arctische rekensom

Wat er gebeurt als de toendra smelt (klik voor vergroting)

Wat er gebeurt als de toendra smelt (klik voor vergroting)

Eerder deze week viel hier al eens het woord permafrost. Dat was in verband met het gevaar van de uitstoot van methaan als de bevroren grond in het Arctische gebied gaat smelten. Ecoloog Ted Schuur van de universiteit van Florida komt nu met nieuwe onderzoeksresultaten waaruit zou blijken dat het vrijkomen van methaan waarschijnlijk langzamer gaat dan tot nu toe werd gedacht.

Dat komt doordat op de toendra meer plantengroei mogelijk is als het warmer wordt. Planten absorberen een deel van de kooldioxide. Maar dat zal uiteindelijk onvoldoende zijn om de vrijkomende broeikasgassen te compenseren. In gebieden waar de toendra al vijftien jaar smelt is de opname van broeikasgassen op dit moment nog groter dan de uitstoot. Maar uiteindelijk wordt het, verwacht Schuur (lees hier en hier), een ‘slowmotion tijdbom’.

Vorig najaar berekenden Schuur en de zijnen dat er zo’n 1.672 miljard ton broeikasgas in de noordelijke bodem zit (tegenover 780 miljard ton in de atmosfeer). De laag met plantenresten is dieper is dan gedacht, waardoor er dus ook meer broeikasgas in wordt vastgehouden. Uit berekeningen bleek dat een vierkante meter boreaalbos goed is voor een opslag van vijf kilo broeikasgas, terwijl in de bodem meer dan 40 kilo verankerd ligt. Het komt hierop neer, zei Schuur destijds tegen Sciencedaily: ‘je kunt geen bos laten groeien dat groot genoeg is om alle vrijkomende broeikasgassen op te vangen.’

Bijkomend probleem in de toendra is volgens Schuur dat het proces niet te beïnvloeden is als het eenmaal begint. We kunnen met zijn allen afspreken om minder CO2 uit te stoten. Maar als het smelten van de permafrost eenmaal goed op gang is gekomen, is het een zichzelf versterkend proces.

Lees meer over:
Arctisch
permafrost

18 reacties op 'Een negatieve Arctische rekensom'

Joop Schouten

…Ik heb 3 kinderen. Wat nu?

Hans Labohm

Alweer een artikel dat koren op de molen van de klimaatalarmisten is, zij het dat toenemende plantengroei voor een periode van zo’n 15 jaar de ontsnapping van broeikasgassen uit de bodem zal overcompenseren. ‘Maar als het smelten van de permafrost eenmaal goed op gang is gekomen, is het een zelf versterkend proces.’ Oei, paniek!

De Russen hebben nogal wat permafrost in hun land. Wat denken Russische wetenschappers over deze paniekverhalen?

Zie: ‘Russians Debunk Permafrost Scam’

http://www.heartland.org/publications/environment%20climate/article/17978/Russians_Debunk_Permafrost_Scam.html

Je kunt niet achterdochtig genoeg zijn ten aanzien van al die verhalen over naderend opwarmingsonheil.

peter klein

“Maar als het smelten van de permafrost eenmaal goed op gang is gekomen, is het een zichzelf versterkend proces.”…
De vraag is dan natuurlijk of het überhaupt goed op gang gaat komen. Want de temperaturen in Noord en Zuid van de aarde gaan maar niet omhoog!
( Voor degene die daaraan twijfelt: ” peer-reviewed” studies die dit bevestigen zijn gemakkelijk terug te vinden op internet.)

Bovendien duurt het toch een tijd voordat de toendra compleet ontdooid is. Voor een paar jaar heeft men een mammoet uit het toendraijs gezaagd, die nog zo vers was dat men zijn lichaamsgeur kon ruiken. En dan hebben we het toch over een beest waarvan de slagtanden uit de grond staken.
Is dan de vraag: stel dát de toendra ontdooit, hoeveel centimeter per jaar zal dit zijn, bij welke noodzakelijke temperaturen? En ten tweede: komt dan inderdaad de genoemde hoeveelheid methaan vrij, of is daar nog een paar duizend extra jaren voor nodig?, want tot hoe diep in de grond is dat methaan opgeslagen?.
Om een vergelijking te maken: is er in Nederland een nachtje vorst geweest, mag er meteen niet meer in de grond gegraven worden van gemeentes. Maar hoe is het gesteld wanneer de grond door en door bevroren is tot op vele meters diepte, zoals op die toendra? Dat is toch niet weg in een paar jaar, zelfs niet bij voortdurende tropische temperaturen..
Of is dit teveel “down to earth” denken..

Aad J de Beijer

Al deze computerberekeningen bevatten zoveel onzekere en oncontroleerbare factoren, dat m.i. al deze prognoses het papier niet waard zijn waarop ze worden afgedrukt. De grootste onzekere factor is de zonnecyclus waarvan de wetenschappers nog heel weinig weten, althans om prognoses te kunnen maken.

Hans Erren

In Nederland was ook een toendra tijdens de ijstijd. Dat hoogveen is gewoon blijven liggen tijdens de opvolgende warme periode. De natuurlijke neiging van veen is verlanding. De boomgrens zal bij warmer worden ook naar het noorden opschuiven. En als belangrijkste natuurlijk: tijdens het Eemien is ook geen ’slowmotion tijdbom’ opgetreden.

Typisch neo-malthusiaans rampdenken.

(PS mijn volkskrantblog ligt er even uit)

W.J. van Hoek

Goed onderwerp Paul! Dit stipt nu precies een belangrijk probleem aan die we veroorzaken met de uitstoot van CO2. Dit laatstgenoemde gas mag dan volgens velen een niet zo’n sterk broeikasgas zijn, het brengt de stralingsbalans wel degelijk uit balans. De permafrost kan door een sterke opwarming aan de polen, welke we reeds zien gebeuren, aan smelten slaan met het vrijkomen van het veel sterkere broeikasgas methaan vandien. Het gevolg hiervan is een versnelde opwarming, met alle gevolgen van dien. Het voorkomen van dit soort ‘tipping points’ zijn zeer belangrijke drijfveren voor het terugdringen van de CO2-emissies.

John Bakker

Waar maken we ons druk over ? Het komt altijd allemaal heel anders dan we denken.

Het aard magnetische veld draait om, het kompas gaat de andere kant opwijzen. Volgens de geleerden zou het al een hele tijd geleden moeten hebben gebeuren.
Tijdens deze periode neemt het aard-magnetisch veld van af, zoveel zelfs dat we waarschijnlijk allemaal de pijp uitgaan door kanker vanwege de straling die niet meer wordt tegengehouden.

Paul Metz

Ja, maar als we ook zouden doen wat we afspreken en bovendien ook meer zouden afspreken, kan de temperatuurstijging wel worden beperkt en gestopt, zodat het methaan wel opgesloten blijft in permafrost – en als chlathraat-kristal in de oceanen. Kortom, we kunnen het starten van het beschreven zichzelf versterkend proces uitstellen en zelfs voorkomen door voldoende te doen. Dat betekent nogal wat, maar het is niet onmogelijk.
Tot zover het VN-beleid sinds 1992: voorzorg moet. Wie doet er mee ? En wie kijkt nog steeds weg ?

Wim Slooten

Beste lezers,
Op dit forum worden steeds veel reacties geplaatst van mensen die denken dat het met de klimaatverandering wel meevalt, dat het een soort hype is of bangmakerij, terwijl er niets aan de hand is. Ik verbaas me daarover. Een wetenschappelijke hypothese is nooit 100% zeker, dat is waar, maar zelden was er een hypothese die zoveel ondersteuning heeft gekregen vanuit de wetenschappelijke wereld. Als het nu ging over de één of andere futiliteit met weinig gevolgen, dan was er niet zoveel aan de hand. Maar we spreken over de toekomt van onze kinderen en kleinkinderen. Als het inderdaad zo is dat het menselijk handelen het klimaat beïnvloedt en dat het mogelijk is dat op een gegeven moment een “point of no return” is bereikt, dan zouden toch de alarmbellen moeten gaan rinkelen, ook al zou er maar kans van zeg 10% zijn dat zo is. (De meeste wetenschappers schatten die kan kans overigens veel hoger dan 10%.) Waarom houden mensen toch vast aan het idee dat er niets aan de hand is? Misschien is dit wel omdat de oplossing van het klimaatprobleem een herstructurering van de wereldorde vraagt. Veel mensen willen geen verandering, willen dat alles bij het oude blijft. Maar willen we de uitstoot van broeikasgassen stoppen dan vraagt dat fundamentele veranderingen. Een overstap van olie als voornaamste energiebron naar zon, wind, getijdenenergie en misschien nog wel nieuwe energiebronnen die we nu nog niet kennen. (Dit is natuurlijk een enorme uitdaging met geweldige economische kansen, dus why not?) Efficiënter omgaan met energie: fantastische uitdagingen voor de bouwsector, lagere energiekosten voor iedereen. En last but not least een minder verspillende economie en dat is waarschijnlijk het heetste hangijzer. Een economie die niet gebaseerd is op “meer en meer”, maar die gebaseerd is op “genoeg voor iedereen”. In al onze economie leerboekjes staat dat concurrentie en toename van productie goed is. Wordt het niet hoog tijd om dit uitgangspunt te verlaten? De economie van concurrentie en wedijver zou plaats moeten maken voor de economie van samenwerking en dat is natuurlijk een beetje eng. Want hoe ziet dit er dan uit? Welke zekerheden gaan we dan verliezen? Wat gebeurt er als we niet meer ons eigen kleine belang vooruitstellen, maar het belang voor het geheel? Wat gebeurt er wanneer arme bevolkingsgroepen, die nu op geen enkele manier meedoen aan het economische proces, opeens wel mee kunnen gaan doen? Wat gebeurt er als de grote olie-jongens het opeens niet meer voor het zeggen hebben? Wat gebeurt er wanneer de kleine boer in Afrika, die nu weggeconcurreerd wordt door Westerse multinationals, zijn recht opeist op een menswaardig bestaan? Wat gebeurt er, kortom, als we als mensheid gaan samenwerken om onze problemen op te lossen in plaats van het verdedigen van het korte termijn eigenbelang? Het zou wel eens kunnen zijn dat er een mooiere en gelukkiger wereld ontstaat. Maar ja, nieuw is eng, dus zullen we alles maar bij het oude houden?

John Bakker

Wim, stel dat het waar is, dat global warming veroorzaakt wordt door CO2 die door ons in de lucht wordt gebracht. Op de eerste plaats, kunt U mij vertellen als we nu stoppen met de uitstoot van CO2 en helemaal geen CO2 meer in de atmosfeer brengen, wat is dan het verschil in temperatuur over, zeg 50 jaar, of zo ?
Op de tweede plaats, hoe gaan we de global warming een halt toe roepen? Alternative energie zal slechts 25% van het totale energieverbruik uitmaken in de (verre) toekomst. De milieuwereld is tegen kerncentrales. Waar moet die andere 75% vandaan komen?
Ten derde, de ontwikkelingslanden zullen door hun verhoogde uitstoot aan broeigassen onze reduktie aan CO2 uitstoot, ruim “compenseren”.
En tot slot, wie gaat het betalen? Alle regeringen ter wereld hebben geen cent te makken. Bedrijven maken geen winst en de werkeloosheid zal aleen nog maar toenemen. De bebeeboomers houden dadelijk hun hand op om hun welverdiende pensioen te kasseren en langer doorwerken zit er niet in want er is gewoonweg geen werk voor deze groep. Als je alle “uitkeringen” bij elkaar teld voor 3.000.000 AOWers , 600.000 toekomstige werklozen, 350.000 bijstand mensen, 600.000 WAO’ers en 250.000 mensen of 4% van de beroepsbevolking die zich dagelijks ziek meld plus 1.000.000 ambtenaren de kinderbijslag plus subsidies etc.etc. Vertel me waar moet dat geld vandaan komen? De wereld is haast failliet. Wees realist en accepteer dat de global warming een feit is en verspil er verder geen cent aan anders dan aan het afweren van de gevolgen zoals dijkverhogingen en relocatie van mensen. Alle Euro’s die je nu investeerd om je geweten te sussen kom je dadelijk te kort als het geld echt nodig is op het moment wanneer we roepen… pompen of verzuipen.

peter klein

prachtig, wim.
maar kan je alleen maar hervormen door overschreeuwen?
Ooit een wetenschap meegemaakt waar de zogenaamde meerderheid de waarheid opeist?
In de vs heeft een berekening opgeleverd dat bij de voorgestelde waxman markey wet, 600 miljard dollar per jaar, 41 jaar lang, 0,05% minder co2 in de lucht oplevert. 80% minder uitstoot dan nu. 0,05% minder co2 in de lucht. Alleen in de vs.
zie http://masterresource.org/?p=2355 en http://masterresource.org/?p=2145.

Zoals jaren geleden diededrik samson opmerkte in een programma van de KRO nav “the global climate swindle”: ” tuurlijk kan het zijn dat de Ipcc modellen niet uitkomen, maar het is toch goed om iets aan het milieu te doen?” Terwijl 2 van de 4 aanwezige wetenschappers aangaven dat er een ijstijd aan kan komen met om het jaar een elfsteden tocht…
En daar moeten we de dijken ( 1 miljard per jaar, volgens een knmi rapport http://www.depers.nl/binnenland/228969/Huizinga-ophef-over-rapport-KNMI.html). En vergelijk dat BIJVOORBEELD eens met uitspraken van Henk tennekes, oud directeur KNMI, ian plimer, en ga zo maar door.
De politiek wil altijd meer geld, het milieu is er een prima schaamlap voor.
Kijk eens rond naar wat klimaat veranderingssceptici erover te zeggen hebben en ik hoop dat je zult zien dat “dit” ook weer een “isme” is..

Wim Slooten

John (10),
Hierbij een poging om op je argumenten te antwoorden. Ten eerste: als we nu stoppen met CO2 uitstoot zal er nog een effect zijn, maar daarna wel hopelijk een geleidelijk herstelproces. Het gaat erom niet zoveel schade aan te richten dat er geen herstel meer mogelijk is. Niemand weet natuurlijk waar dat punt ligt, maar het lijkt me een kwestie van gezond verstand dat het het beste is om zo snel mogelijk de uitstoot van CO2 te beperken.
Ten tweede: de kwestie van kernenergie. Dit is een duur alternatief. Berekeningen dat kern-stroom goedkoop zou zijn nemen niet de kosten mee van duizenden jaren opslag van kernafval. Voor deze kosten zal de belastingbetaler opdraaien. Bovendien, en dat is mijn mening, is er geen veilige oplossing voor het kernafval. Proefopslag in de diepe ondergrond in bijvoorbeeld Duitsland heeft geen bemoedigende resultaten opgeleverd; lekkages van radioactieve stoffen naar het grondwater.
Ten derde: Beperking van CO2 uitstoot zou te duur zijn. Ik denk dat de gevolgen van klimaatverandering vele malen duurder zullen uitvallen: verhuizing van grote aantallen mensen, voedselgebrek door droogtes, gevolgen van overstromingen en stormen. Maar of de kosten van CO2 reductie nu zo hoog zullen zijn, dat hangt helemaal af van hoe je het organiseert. Als je een overstap weet te maken naar hernieuwbare energiebronnen dan is dat economisch juist weer heel interessant en schept enorm veel banen. Het is niet alleen maar een kostenpost. Het failliet van de financiële wereld is juist een teken dat er iets niet (meer) klopt en dat een herstructurering noodzakelijk is. Je hoort steeds meer geluiden dat het oplossen van de financiële crisis en de klimaatcrisis hand in hand zouden moeten gaan. Juist in de VS zijn daar nu allerlei initiatieven gaande; “green jobs” en dergelijke.

John Bakker

Wim, vergeten een antwoord te geven op deze vraag ? :
….. kunt U mij vertellen als we nu stoppen met de uitstoot van CO2 en helemaal geen CO2 meer in de atmosfeer brengen, wat is dan het verschil in temperatuur over, zeg 50 jaar, 100 jaar of zo ?

Dit is de moeder van alle vragen !

Zonder een duidelijk antwoord op deze vraag is verdere discussie eigenlijk overbodig.

Lennart van der Linde

John (13),

Het verschil tussen zo snel mogelijk stoppen met uitstoten en doorgaan op de huidige weg kan het verschil betekenen tussen 2 graden opwarming en 6 of meer graden opwarming in de komende eeuw(en).

John Bakker

Lennard, bedankt voor je ( gedeeltelijke) antwoord.
Deze reduktie kunnen we alleen bereiken als we (volgens IPCC) onze uitstoot met 70 – 80 % verminderen. Ik ben van huis uit zeer optimistisch, maar tegelijk ook realist en baseer mijn mening op feiten en niet op aannames. Een feit is dat de EU 20% reduktie in uitstoot wil bereiken maar zelfs (zonder emissiehandel) de minimale KYOTO reduktie niet eens haalt. Emissiehandel genereert alleen veel geld voor bepaalde mensen , bedrijven, maar geen noemenswaardige effective reduktie in uitstoot.
Feit : Als we geluk hebben, kunnen we maximaal 25% van ons totale energieverbruik uit alternative energieopwekking halen. Waar moet die andere 75% vandaan komen?
Feit : Ontwikkelingslanden zullen hun energie op de goedkoopst mogelijke manier genereren. Olie, gas en vooral steenkool. Alternative energie is te duur.
Feit: De meeste mensen die in global warming door anthropogene CO2 uitstoot geloven, zijn in het algemeen ook tegen kernenergie en houden zichzelf voor de gek als ze geloven dat een elektrische auto geen emissie veroorzaakt. Een auto op waterstof ? Waterstof gegenereerd met energie uit een kolengestookte centrale?
Feit: Er is geen geld om 70 – 80 % reduktie te bereiken en bij de meeste mensen ook niet de motivatie. OK zolang het geen geld kost… Ons bint zuunig. Wie zal dat betalen is de vraag die niemand kan beantwoorden want de wereld is op een haar na bankroet!
Sorry, ik vind de meeste mensen die in een oplossing voor het anthropogene CO2 “probleem” geloven, op zijn minst -wishfull thinking- bedrijven of de feiten niet op een rijtje hebben.
Ik vergelijk ze met iemand die een categorie 7 tornado probeert tegen te houden. Je kunt wel wat willen maar de oplossing is, de kelder in. Als je dan toch wat wilt doen, verhoog de dijken en verplaats de mensen in bedreigde gebieden. Zeker is zeker. Alles andere is een gok.

Lennart van der Linde

John,

Er is inderdaad geen geld zolang de meeste mensen door willen gaan met meer en meer consumeren zonder oog te hebben voor de duurzaamheid daarvan. Als je elke maand 2000-3000 euro zou verdienen en 4000-5000 euro zou uitgeven, dan kun je dat ook niet eeuwig volhouden. Maar dat wil niet zeggen dat je geen geld hebt om in je belangrijkste levensbehoeften te voorzien en je schulden af te lossen. Er is wel geld, maar inderdaad, nog onvoldoende motivatie om snelle en grote reducties te realiseren. We lijken vooralsnog verslaafd aan ons huidige consumptiepatroon en nog niet bereid om dat te erkennen. Dat is geen economisch of technisch probleem, maar een psychisch en sociaal-cultureel probleem. Ik denk dat we in staat zijn om dat op te lossen, maar of we dat ook werkelijk zullen doen, zal moeten blijken.

helmuth tjemmes

Veel mensen die hier reageren willen pas iets gaan doen wanneer 100% vast staat DAT ze iets moeten doen. Helaas kan die zekerheid door alle knappe koppen bijelkaar niet gegeven worden, de ene zegt dit en de andere zegt dat en dus heb je weer een verschil. ook hoor je er uit dat men zegt; ja maar daar doen ze er ook niets aan, dus doen wij het ook niet. Bij de vele commentaren pro en tegen de klimaatmaatregelen proef je ook er uit dat men alleen het wetenschappelijk bewijs wil laten gelden. helaas kost dat veel tijd, tijd warin niets gebeurd. Overigens gebeurt er wel veel, maar het effect is niet altijd direct merkbaar. Maar zonder er hooggeleerd er tegen aan te kijken kan men zien dat het klimaat veranderd. Kijk alleen maar naar wat de club van Rome in de jaren’60 heeft voorspeld, een groot gedeelte is reeds uitgekomen, denk aan het veranderen van het weer. Het gaat meer en harder regenen, het zuurstofgehalte in de lucht is al gedaald, er zijn meer orkanen en aardbevingen. De ijskap in de alpen is met ca 25% vermindered, waardoor de Rijn een regenrivier wordt met alle gevolgen van dien. De waterspiegel stijgt redelijk snel. Je kan niet heel het lage Europa achter een dijk bouwen (het zal wel moeten, maar dat kost tijd)Het klimaatprobleem is een wereldwijd probleem dat we gezamenlijk moeten oplossen, bijvoorbeeld er voor te zorgen dat de arme landen niet doorgaan met het verstoken van fossiele brandstoffen. Het is duidelijk dat we wereldwijd draconische maatregelen moeten nemen om er voor te zorgen dat we de klimaatverandering enigzins kunnen vetragen en waardoor we over een paar honderd jaar weer een normale situatie kunnen krijgen.
Doen we niets, dan zal Amersfoort de grootste havenstad van de wereld gaan worden. maar de grootste verandering zal moeten komen uit onszelf we moeten anders gaan denken, zoals hier gelukkig ook is weergegeven

peter klein

Helmuth,

als er iets duidelijk is geworden dan is het wel dat vrijwel niets van het rapport van de club van rome is uitgekomen.
Dan was de mensheid nl bijna opgehouden te bestaan zo omstreeks 2000 bij gelijkblijvend beleid.
Zoveel beleidswijziging is er niet gebeurd, maar de omstandigheden zelf zijn gewijzigd.

Ik bespeur in je verhaal een soort rentmeester achtige houding: beter iets dan niets doen.
Helemaal waar. De vraag is echter: is iets “je huis isoleren” of is dat “een paar duizend € per jaar betalen aan emissierechten”?

Als ik nou zou zeggen dat Nederland een woestijn wordt in 2020 bij gelijkblijvend beleid, geprognotiseerd door modellen. En vervolgens blijkt geen-enkele-voorspelling-uit-te-komen in de tussenliggedne tijd. Geloof je me dan nog?

Als dan ook nog blijkt dat de modellen gebaseerd zijn op honderdvoudige versterking van een hete zomer begin 2000. En dat de begeleidende studie gebaseerd blijkt op 1 niet gecontroleerd rapport ( non peer reviewed study) van een man , die echt alle alternative verklaringen niet wou weten, en alle variabelen en meetgegevens naar eigen inzicht heeft geselecteerd. En zijn vriendje(s) bereid heeft gevonden, om op zijn weg door te gaan, zodat ze elkaars referentie kunnen worden…
Wat denk je dan?

En het is triest om te zeggen, maar die praktijk komen we steeds weer tegen, onder geroep van “95% van de wetenschappers staan achter de idee dat de menselijke uitstoot van broeikasgassen verantwoordelijk is voor klimaatverandering”.
Niemand merkt wat van klimaatverandering behalve dat de tv en kranten zeggen dat het zo is. En we moeten dat alles aannemen.
Terwijl geen enkele waarneming daarop duidt.

En daar wil jij dan veel geld aan uitgeven?
Silly you.