Belangrijk: Voor het goed functioneren van nrc.nl maken wij gebruik van cookies (meer informatie).
Hiervoor hebben wij wel eerst je toestemming nodig. Klik op de groene knop als je hiermee akkoord gaat.

Een journalistiek monument legt de pen neer

Vorige week bereikte mij een brief van Jérôme Heldring met een wel heel droevige inhoud. Onze oud-hoofdredacteur en een van onze meest gewaardeerde medewerkers kondigt aan dat hij stopt met zijn wekelijkse column. ‘Mij ontbreekt alle inspiratie tot schrijven’, meldt Heldring in zijn brief.  ‘Aangezien ik niet in herhaling van uitgekauwde thema’s wil vervallen, lijkt het mij beter een einde te maken aan mijn rubriek’.

Deze brief van 28 maart kwam al bij al onverwacht. Heldring mag dan intussen ruim 94 jaar oud zijn, in een brief van 9 maart had hij nog heel dankbaar gereageerd op een schrijven van de hoofdredactie, waarin we hem prezen voor zijn columns. ‘Bewoordingen die een laudatio nabij kwamen’, zei hij over de ‘morele opkikker die uw brief mij gaf’.

Heldring begon zijn carrière bij de NRC in 1945, was hoofdredacteur van de (fusie)-krant van 1968 tot 1972 en schreef sedert 1960 een column. Bij het aantreden van elke hoofdredacteur bood hij, ‘zoals een columnist dat hoort te doen’, zijn ontslag aan. Alle hoofdredacteuren vroegen hem, gelukkig maar, met klem zijn uitstekende column verder te zetten. Zelf schreef ik hem bij mijn aantreden in september 2010 dat ik zonder meer trots was dat ik hem tot onze columnisten mocht blijven rekenen.

Maar nu zet Heldring er tot mijn grote spijt dus een punt achter. Donderdag publiceren we de laatste column van de man die zonder meer een journalistiek monument is.  En ook zaterdag komen we nog eens terug op zijn afscheid.

Mijnheer Heldring, ik maak voor u een diepe buiging.

58 reacties op 'Een journalistiek monument legt de pen neer'

F.Visser

Ach, wat jammer! Maar het moest er eens van komen. Ik vind het altijd heerlijk om te lezen hoe de heer Heldring de eeuwen aan elkaar koppelt en inzichten van alle tijden met elkaar verbindt zoals niemand anders dat doet. ‘T is net oars…

Eisso Post

Ja, 94…. natuurlijk al een hele prestatie dat hij al die tijd is blijven schrijven. Hij is nadrukkelijk conservatief en noemt zich ook zo, ik ben ultralinks, was dan ook lang niet altijd alles met hem eens maar waardeerde hem erg als schrijver en persoon, en de rust die alles uitstraalde wat hij schreef, ook als hij ergens knorrig over was.

W.F.Geradts

W.Geradts
Eerlijk gezegd werd de bezonken Heldring-stijl steeds meer een vreemd element in de nieuwe NRC van de onbekommerde rakkers.

Anthony Hulsewe

Wat jammer !Ik heb de collumns altijd met grote belangstelling gelezen. Wie gaat het van de heer Heldring over nemen ?

Kai van Noord

Een van de laatste NRC-columnisten die werkelijk iets te zeggen had. Bedankt meneer Heldring, het was leerzaam! Maar misschien incidenteel toch nog eens een bijdrage…?

Menno Spiro

De laatste die zijn stukjes schreef met schrijfmachine en inleverde op papier.

cees somers

Heel erg jammer maar ik heb de krant afgelopen jaar (al) opgezegd omdat de rest van de krant om de colum van de heer Heldring zwaar aan kwaliteit heeft ingeboet.
Ik begreep dat de vml hoofdredacteur mevr Donker inmiddels ook de krant gaat verlaten. Wie maakt het licht uit?

Frans van der Reep

Ik buig met u mee. de Heer Heldring is een monument.

H. Gulickx

shit, kut, maar dit soort hard roepen brengt meneer Heldring niet meer terug. Ik heb genoten van zijn bijdragen en toen zei ik ook af en toe ‘shit’ maar meneer Heldring’s opinie was mij altijd zeer dierbaar

Titia de Rue

Ik hoop toch zo dat meer goede journalisten heel oud worden en heel helder blijven. Om niet horendol te worden van onze ononderbroken nieuwsgaring hebben zowel journalisten als lezers behoefte aan schrijvers als Heldring: consequent bestrijder van eendagsvliegen zonder in cynisme te vervallen. En dat altijd in prachtig Nederlands.

Frans

Onverstandig, vorig jaar hield het Amerikaanse journalistieke monument Andy Rooney op 93 jarige leeftijd op met zijn weekelijkse praatje op 60 minutes, drie weken later was hij overleden.

Pieter Keesen

Een andere tijd, een andere moraal. Het is triest en huiveringwekkend, nu dat de generatie van mijnheer Heldering weg valt.

menno nijkerk

Vandermeersch maakt een hele diepe buiging voor de heer Heldring. Terecht want hij was een van de weinige redenen waarom ik dat kostbare abonnement op NRC Handelsblad heb aangehouden en dat was hij dubbel en dwars waard.
Het is een schier onmogelijke opgave voor de hoofdredacteur om een waardige opvolger voor hem te vinden.
Ik wacht nog even af.

Kari van Hoytema- Wijbrans

Mijnheer Heldring, heel hartelijk dank voor al die jaren een boeiend stuk en ‘voer’ voor een goede discussie!

D H Prak

Ja, elke donderdag pakte ik tot dusver de krant van de mat en verheug me op Heldring, een van onze laatste journalistieke gewetens. Zijn eruditie, zijn grote historische kennis, zijn pen niet te vergeten, maakte het lezen van zijn bijdragen tot een genoegen. Ook, misschien wel vooral, over onderwerpen waar ik geen verstand van heb. En dat is het overgrote deel… Meer dan 50 jaar, het is ook niet niks. Had Walther Cronkite dat eigenlijk wel bereikt? Mijnheer Heldring, dank u wel voor wat uw geschrijf ook voor mij betekent. Het doet me verdriet, dat ik nu moet zeggen ‘betekende’. Het ga u goed.

Henk Oldenziel

Geweldig wat deze man op 94-jarige leeftijd nog wist te brengen: diepgaande analyses, en geweldige historische links. Ik ga ‘m missen !

rob aalbers

Na voor vele jaren lees-plezier en stof tot nadenken buig ik mee.

Dank, het ga u goed!

Gert Ruyer

Dank voor jaren een rots in de branding te zijn. Consequent in denken. Een verademing in de haast van NRC-Handelblad van nu.

Guus Seesink

Geachte heer Heldring,

Ik kan alleen maar uw besluit respecteren, maar ik vind het wel heel erg jammer, omdat u zowel zeer boeiend over de door u gekozen onderwerpen schreef, soms actueel dan weer retrospectief, alsook in fraai en doordacht Nederlands.
Ik wens u een fijne “oude dag” toe (ik hoop, dat de ironie doorklinkt) in otio cum dignitate.
A.G. Seesink te Beverwijk

BruceSan

Dank meneer Heldring,

Van u heb ik geleerd om vooral naar politiek Europa te kijken.
Met veel plezier u stukjes gelezen sinds ik me kan heugen en ik ga ze missen op donderdag, best treurig na al die jaren.

Het gaat u goed.

Johan Verveer

Even van bijkomen vandaag van dit bericht, Heldring heeft een immense invloed op me gehad, niet in de laatste plaats, ofwel niet het minst! – door zijn taalgebruik. En inderdaad, door zijn belezenheid en afstand tot het dagelijkse nieuws.

Eigenlijk zouden alle journalisten zo moeten zijn: academisch, belezen, als een vis in het water zijn in je eigen taal, en opereren vanuit kennis. Daarmee heb je ook een grote invloed op het niveau van je publiek, en ik denk ook zeker op politici – die de lastigste vragen krijgen in het parlement, maar niet meer zo in de media.

Ik hoop dat er nog een paar mooie bundels verschijnen van uw columns, meneer Heldring. En heel veel dank voor uw bijdrage aan mijn ontwikkeling – het ga u goed!

LeGrognard

Ik kon het hartgrondig met hem oneens zijn.
Maar twijfelde nooit aan zijn kunde en oprechtheid.

Spijtig dat U er ook al niet meer zult zijn.
Dat het U goed mag gaan!

Pek van Andel

Knap hoor om daar zélf mee op te houden, op welke leeftijd ook. Chapeau. Vaarwel. Totus tuus.

Jan Leune

Heer Heldring liet ooit in een van zijn columns blijken dagblad Het Binnenhof te lezen. Dat vonden we een grote eer! Daarna geen column van hem meer overgeslagen. Dank voor de vele wijze lessen.

JAK van Oost

Einde van een tijdperk. Heldring schreef evenwichtig & gaf ons een blik op de grote lijnen. We moeten het nu zelf doen.

Wiltfried Idema

Het was immer een genoegen de weloverwogen woorden van Heldring te lezen. Met hem verlaat een van de laatsten der Mohicanen het Handelsblad. Hoofredactie, waak ervoor dat er voldoende kwalitatief hoogwaardige columnisten blijven die het devies Lux et Libertas ter harte nemen.

Anno Zijlstra

Om Heldring hield ik de NRC toen ik nog in NL woonde jaren lang aan , 94 jaar en een heel leven lang ‘de pen voeren’ zo’n schrijver/ journalist krijgt Nederland nooit mee. Met Heldring wordt een tijd afgesloten waarin ik Nederland groots vond (soms).

Janne

Veel respect & dank!

Hans Meulenbroek

Net als Henk Hofland een uitermate gewaardeerd commentator die weliswaar conservatief bijna altijd uitsteeg boven links of rechts en een originele scherpzinnigheid liet zien. Prettig om dit te kunnen zeggen terwijl de man er nog is! Onder rechthartelijke dankzegging. ik lees het NRC Handelsblad sinds 1975. Hans Meulemnbroek, San Diego, USA

robert mos

Le journal est un monsieur. Deze kwalificatie gold in de tijd dat de krant niet alleen het nieuws bracht maar ook beschouwelijke verhalen en commentaren schreef. De heer Krant vergezelde de lezer op diens pad. Veelzijdig, erudiet, weloverwogen, onafhankelijk. Zoals J.L. Heldring. Chapeau!

karel

De laatste der Mohikanen…
Heldring was de enige nog in de NRC die de waan van de dag wist te ontstijgen en consequent en logisch, zonder vooringenomenheid, redeneerde. Ik kan mij nauwelijks voor stellen dat Heldring, gelijk vele oude NRC-lezers/abonnees (waaronder ik), zich ook niet meer echt thuis voelen bij de huidige NRC. Maar hij is teveel een Heer om dat publiekelijk te uiten.

D.A.Bloemendaal

Geachte heer Heldring,

Sinds Uw begin als columnschrijver lees ik uw bijdragen aan NRC-Handelsblad.Dat wordt wennen zonder uw beschouwingen.Ik wens U het allerbeste.
Derk Bloemendaal

Levi

Mr Jerome Heldring, One man in a boat.

Marc Sloot

Heldring zou als hoofdredacteur destijds de Fris-fout niet hebben gemaakt. Het zou niet aan de orde zijn geweest.

Met Heldring’s vertrek min of meer op de dag van de (wellicht om de eigen pijn in de andere media wat te verzachten) verlate en haastige excuses van vandaag verdwijnt het NRC voorgoed.

De zwerverende lezer treurt, in mijmerij verzonken,
Dat het verleden is voorbijgegaan.

J.c.van.zanten

Zeer jammer! En bovendien pijnlijk voor de NRC. De heer Heldring gaf met zijn bijdragen nog diepte en kwaliteit aan een krant die de laatste jaren moreel, analytisch en stilistisch in rap tempo achteruit is gegaan. Het laatste nieuws mbt de prins Friso berichtgeving laat dit pijnlijk zien; Heldring was nu juist wel een journalist met een geweten!!! Wikken en wegen, wegen en wikken…. Lijkt me goed als de huidige redactie dit journalistieke monument eens als voorbeeld neemt, en wat minder op tv bij dwdd komt. Schreeuwen is makelijk, nadenken een stuk lastiger….

dirk zoebl

Tís toch niet waar? maar het was natuurlijk wel te verwachten, een kwestie van tijd, zoals hierboven Geradts zegt: tussen en stel onbekommerde rakkers kan een heer van stand niet stand houden, Piet de Jong wil ook al uit de CDA stappen, de carroussel wordt dus alleen nog bevolkt door het onbekommerde volkje van het wammes waggel slag,leukjes!!

Walter Winkler

Mijnheer Heldring,

Hmmm, I beg to differ. Het is géén goed plan van u om te stoppen. Vandermeersch zou uw ontslag niet moeten accepteren – of zulks tenminste moeten pogen.

Zoals uit het stuk van Vandermeersch hierboven immers blijkt, hebt u nu tussen 9 en 28 maart ineens een draai van 180 graden gemaakt. Dat is, na meer dan 50 jaar onverstoorbaarheid, werkelijk een te grote, te abrupte en te kort doordachte wending voor een conservatief, pardon, een conservatieve liberaal als u.

Ik geloof dan ook simpelweg niet dat alle inspiratie tot schrijven u +voorgoed+ ontbreekt. Ja, tijdelijk wellicht, dat kan natuurlijk in een aanhoudend sombere bui op uw 94e – die me op zichzelf heel begrijpelijk voorkomt wanneer je op zo’n leeftijd bent. Maar het wil er bij mij niet in dat uw inspiratie niet terug zal veren (tenzij u wellicht sinds kort fysiek ongemak ondervindt waarover u niet wilt uitweiden, dan I rest my case) – zo al niet geheel, dan toch tenminste in zekere mate. Het lijkt mij dat u niet uw oude zelf kunt zijn, en niet kunt blijven, zonder met enige regelmaat op schrift te reflecteren op het nieuws en de ontwikkelingen in de wereld.

Ik denk daarom dat u zich hebt vergist. Als dat zo zou zijn, zult u, schat ik, als heer van stand tevens menen dat u niet op uw eenmaal publiek gemaakte besluit kunt terugkomn. Opnieuw: I beg to differ. Juist als heer van stand kunt dat doen. Geen twee keer, maar wel één keer. Bovendien is uw officiele Laatste column nog niet verschenen, en de door Vermeersch aangekondigde terugblik in Z al helemaal niet. Uw schreden hebben dus nog ruimte om op terug te keren.

Misschien mag ik u de suggestie doen om ook niet zozeer volledig op uw besluit terug te komen, als wel om het te modificeren. Namelijk door te besluiten om uw column alleen nog te +publiceren+ wanneer u er zelf (weer) voldoende tevreden over bent. Let wel: u zou uw column dan dus gewoon in uw vaste ritme, of in een bij dit besluit aangepast ritme, moeten blijven +schrijven+. Ledigheid en des duivels oorkussen tenslotte, u kent het. Gezien uw buitengewone staat van dienst zal de krant, die immers eveneens een heer is, bereid zijn u voor dat schrijven ook gewoon te blijven betalen – ongeacht publicatie dus. (Het moet immers geen vrijblijvend tijdverdrijf worden.)

Een dergelijke regeling lijkt me voor iedereen te prefereren. Voor de krant en het publieke discours, voor ons als lezers, en, zo moge helder zijn, “niet het minst” voor uzelf.

In het harnas blijft u niet alleen langer leven, maar ook beter.

Dank voor al uw werk. (Totnutoe…)

E. van der Plas

Meneer Heldring: we gaan u missen. In uw wekelijkse bijdrage konden we leren hoe dieper te kijken naar internationale zaken en stromingen. We konden genieten van een stijl die helder en tijdloos was. Dank!

Waar blijven wij mee achter? Bas Heijne die iedere zaterdag een nieuwe aanleiding verzint om ons voor te houden dat de PVV niet deugt, alsof we dat al niet wisten. Ramsey Nasr die ons vertelt dat Nederland niet deugt. Marc Chavannes die ons vertelt dat het kabinet niet deugt. En een hoofdredacteur die een Volkskrant-man nodig heeft om te vertellen dat het redactionele proces niet deugt.

Waar blijft een sterke liberaal die deze krant weer vlot trekt? Heeft Heldring een kleinzoon?

Hans Schneider

Mijnheer Heldring, ik heb uw “stukjes” altijd met
enorm veel plezier gelezen.Zoals velen al hebben gezegd:
ze ontstegen in hoge mate de waan van de dag, en waren
voor mij een baken van helderheid in een zee van chaos
en, nou ja, waanzin.
Het ga u goed; ik en vele anderen zullen u missen ,maar
ik kan mij u beslissing goed invoelen.

Lode Goukens

Wie gaat er nu over taalverloedering, historische kennis en Europa schrijven met een kennis van de Franse taal die in Nederland binnen de journalistiek zijn gelijke niet kent? Ik las zijn columns als 16-jarige en samen met het Cultureel Supplement werd NRC door hem mijn vaste krant. Enkel Jan Blokker in de Volkskranten die anderen in de trein lieten liggen kon me ook dermate bekoren. Ik gebruikte een stukje van Heldring over Europese defensie-illusies in mijn eindwerk aardrijkskunde op de middelbare school en bij een verhuis 20 jaar later bleek dat nog steeds een perfecte analyse.

Ed Rook

De heer J.L. Heldring schreef, ondanks zijn hoge leeftijd, over onderwerpen gechikt voor jong en oud.
En er was altijd iets om over na te denken.
Ik las zijn columns graag.

Jan

Vroeger zeiden wij, ‘de krant is een mijnheer’. Zou, met het aanstaande afscheid van ‘Mijnheer Heldring’, NRC-Handelsblad, nu ook wat minder ‘een mijnheer’ worden?

Serge Markx

Heldring was een indrukwekkende columnist. Voor het blad Ons Amsterdam interviewde ik hem vorig jaar over zijn onbekende Amsterdamse jeugd. Hij vertelt uitgebreid over het ouderlijk huis aan de Gouden Bocht van de Herengracht, zijn vader die de machtigste ondernemer van de stad was en de gevolgen van de crisis – de familie moest verhuizen. Hij was de ‘zoon van de onderkoning’. Heldring herinnerde zich de kleinste details haarscherp. Hier is het interview te lezen – voor de liefhebber: http://www.onsamsterdam.nl/component/content/article/478-nummer-2-februari-2011?start=5

NM des Bouvrie

Interessant, welk een reden genoemd wordt voor het opstappen van iemand die toch ogenschijnlijk van inspiratie werd voorzien. Het doet me denken aan een uitspraak van Harry Mulisch, die zijn pen neerlegde om een nieuwe generatie schrijvers de pen te laten oppakken. Ik vraag me af, zelf behorend tot die nieuwe generatie, hoezeer de wereld is veranderd en of nieuwe ‘journalistieke monumenten’ wel zullen gaan bestaan.

Louis Emmerij

Geachte Heer Heldring,
Ik zal nooit vergeten hoe U in het beginn van Uw hoofdredacteurschap in 1968 twee jongelui ontving – Denis Kallen en ik zelf – die stoutmoedig een serie van vijf columns over onderwijs-economie naar de krant hadden gestuurd.
In plaats van een korte schriftelijke weigering ontving U ons ontspannen alsof U alle tijd had, gaf ons inhoudelijk commentaar, en zei verontschuldigend dat vijf columns toch een beetje te veel was voor een dagblad. “Waarom maakt U er geen twee langere artikelen van en stuur ze naar ESB (Economische en Statistische Berichten).” Dat hebben we gedaan en de artikelen werden gepubliceerd. The rest is history.
Waar vinden we zo’n man terug?
Met veel dank en waardering.
Louis Emmerij.

Nienke Feis

Ter gelegenheid van dit afscheid heeft de VPRO enkele radiobijdragen van Heldring online gezet, waaronder een column uit 1983 over journalistiek, waarbij Heldring vooral inging op taalgebruik en consistente redeneringen.
Zie http://weblogs.vpro.nl/radioarchief/2012/04/05/bij-het-afscheid-van-heldring-als-columnist-van-de-nrc/

Dick J. van Kooten

Geachte heer Heldring,

Het was een voorrecht uw column aan “de” krant meer dan 50 jaar lang te lezen en te overdenken. Hartelijk dank!

Dick J. van Kooten

Geachte heer Heldring,

Het was een voorrecht uw column meer dan 50 jaar te lezen en te overdenken. Hartelijk dank!

Kai van Noord

Toen ik eerder deze week een snelle summiere reactie tikte op het vertrek van dhr. Heldring, schrok ik vrijwel meteen nadat ik op de verzendknop had gedrukt: er stond een stomme taalfout in die nota bene tot de zogenaamde Heldringiana behoort, en waar ik anderen vaak op heb gewezen. Ik troostte mezelf met de gedachte dat dat toch bijna niemand opvalt – wie leest immers al die reacties hier? Zeker dhr. Heldring niet, hij schijnt immers geen pc te hebben.
Nu blijkt dat niemand minder dan Frits Abrahams die reactie niet alleen las, maar er vandaag zelfs zijn column mee opent. Je zou liever om een andere reden zijn column halen. Maar ja, eigen schuld. Ik haast mij daarom nu (schaamtevol) mijn excuses aan te bieden.

Joost S.H. Gieskes

Ik had elders een lovend bericht verstuurd naar NRC, er zijn blijkbaar twee onafhankelijke sites over Heldring. Jammer dat NRC die niet samenvoegt want er zijn meer reacties dan hier. Mijn reactie daar is om mij onbekende redenen niet opgenomen. Ik ga die tekst niet herhalen, vrij lang, maar ik sluit mij aan bij alle loftuitingen, en ik zal de columns deerlijk missen. NRC kan het niet helpen, een tijdperk is afgeloten, maar toch wordt DE krant een beetje armer….En wie weet krijgen we nog eens een Heldring-explosie als hij het toch niet laten kan…

Aard Daanen

Mij maak je niet wijs dat zomaar in een keer de inspiratie op is. Ik vermoed dat er meer achter zit (lees: de heer Heldring vond de NRC geen kwaliteitskrant meer)

robert sayers

Walter Winkel schrijft in zijn reactie : “Zoals uit het stuk van Vandermeersch hierboven immers blijkt, hebt u [de heer Heldring] nu tussen 9 en 28 maart ineens een draai van 180 graden gemaakt.” En ook Aard Daamen vermoedt dat er meer achter zit (lees: de heer Heldring vond de NRC geen kwaliteitskrant meer).
Een van de redenen, of de reden, zou kunnen zijn dat de heer Heldring niet meer in de krant wilde schrijven die zo slecht en schaamteloos onzorgvuldig over de medische toestand van prins Friso schreef. Het zou me niets verbazen. Waarom is er niet meteen een NRC journalist die de heer Heldring interviewt en hem vraagt naar de diepere redenen waarom hij zijn inspiratie voor het schijven van zijn column heeft verloren. Of kan dit te pijnlijk zijn en worden voor de huidige hoofdredacteur?

dirk

het zwakzinnige idee om het afscheidsinterview met Heldring in te klemmen in een oudbakken lifestyle jaren 1970 (alsjeblief niet weer!) themanummer over jongetjes/blauw en meisjes/roze, nu kan de heer Heldring dat afscheidsverhaal niet eens meer met goed fatsoen ergens opslaan in een herinneringsfolder!

Conny van Manen

Geachte heer Van der Meersch,
Iemand die zichzelf zijn hele leven J.L. Heldring noemt, wordt voor u en in uw krant – n.b. door Thierry Baudet – opeens ‘ Jerome’ (met leestekens). Vreemd.
En waarom een afscheidstekst plaatsen over wat iemand niet is i.p.v. over wat iemand wel is/was? Ik doel hier op de tekst van de overigens geweldige columniste Louise Fresco.

Kobus Herrie

Heb altijd genoten van de kwaliteiten van Heldring, maar dat het tijd werd om er mee te stoppen zat er aan te komen. Waren vele annderen maar zo wijs om in te zien wanneer de tijd om te stoppen gekomen is. Dank aan Heldring voor de vele scherpe opinies.

dirk

beste conny: dat heeft denk ik te maken met de licht autistische inslag van mevrouw Fresco, daar kan ze dus misschien niet zoveel aan doen. wat ze bovendien niet door heeft, dat die zgn BRIICS landen alleen maar zo in opkomst zijn omdat ze zich die westerse manieren en instellingen(en niet alleen in kleding en fastfood voorkeur) zo eigen gemaakt hebben, ze zijn zogezegd westerser dan de paus geworden.

J.P.M. Lafranca

Jammer dat u stopt, mijnheer Heldring!
Uw bijdrage las ik altijd met extra aandacht en meestal met volle instemming.
Veel van u geleerd.
Het ga u goed.
J.P.M. Lafranca

H.T. van der Zee

Geachte Mijnheer Heldring,

Heel heel veel dank. Ik ga U missen.

Het ga U goed.