Belangrijk: Voor het goed functioneren van nrc.nl maken wij gebruik van cookies (meer informatie).
Hiervoor hebben wij wel eerst je toestemming nodig. Klik op de groene knop als je hiermee akkoord gaat.

Heimelijk besparen op woorden? Een fabeltje

 

‘Ik zou af willen van het gevoel dat mijn krant dunner geworden is’, schreef lezer Jeroen de Jager enige tijd geleden in reactie op een van mijn stukjes. Hij vroeg om een ‘puur objectieve bepaling van het gemiddeld aantal woorden van een NRC in de broadsheet en in de tabloid’. En kwam daarvoor met de volgende suggestie: ‘Tel op dezelfde dag in twee opeenvolgende jaren het gemiddeld aantal woorden’.

Net zo min als je de kwaliteit van een restaurant kunt afmeten aan de hoeveelheid voedsel die op jouw bord terecht komt, kun je de kwaliteit van een krant meten aan het aantal woorden. Maar als je met honger het restaurant verlaat – hoe lekker de hapjes ook waren – ben je onvoldaan. Dus ja, de dikte van een krant zegt iets over de kwaliteit ervan.

Dus hebben we geteld (met dank aan mijn collega Judith Wammes). En kan Jeroen de Jager af van het gevoel dat de krant dunner is geworden.

Voor de weekkrant kozen we vier woensdagkranten – omdat die geen bijlagen hebben en enkel uit een ‘gewone’ basiskrant bestaan – en wel de edities van mei vorig jaar en mei dit jaar. (In 2010 maakten we op woensdag 5 mei geen krant; in die ene week vergeleken we de dinsdagkranten met elkaar.) De cijfers staan hieronder. Eerst het aantal woorden in 2010, dan het aantal in 2011.

2010                       Aantal artikelen      Aantal woorden    Gemiddeld aantal woorden/artikel

Di  4 mei                              95                           46.402                   488

Woe 12 mei                        89                           40.656                   457

Woe  19 mei                       80                           39.113                    489

Woe  26 mei                     107                          43.612                   408

Totaal                     371                  169.783              458

2011                       Aantal artikelen       Aantal woorden   Gemiddeld aantal woorden/artikel

Di  3 mei                            104                         48.934                  471

Woe  11 mei                     118                          52.424                  444

Woe 18 mei                     103                          50.338                  489

Woe  25 mei                       95                         50.647                  533

Totaal                     420                 202.243            482

De cijfers spreken voor zich. In 2011 telden de kranten tussen de 2.500 en 12.000 woorden meer dan in 2010. Er stonden, op woensdag 25 mei 2011 na, meer artikelen in de krant. Het gemiddeld aantal woorden per artikel steeg van 458 naar 482.

We vergeleken ook de weekendkranten, waarbij we voor 2010 zowel het aantal woorden in de basiskrant, de bijlagen als in NRC Weekblad telden. En voor 2011 het aantal woorden in de basiskrant, Z&Z, Economie, Wetenschap en Lux.

2010                       Aantal artikelen    Aantal woorden    Gemiddeld aantal woorden/artikel

Zat 8 mei                              139                      88.677                     638

Zat 15 mei                            141                      84.626                      600

Zat  22 mei                          142                      87.427                      616

Zat  29 mei                           148                      83.520                     564

Totaal                       570               344.250              604

2011                     Aantal artikelen    Aantal woorden    Gemiddeld aantal woorden/artikel

Zat 7 mei                            147                      107.991                 735

Zat 14 mei                          170                      108.064                 636

Zat 21 mei                           170                      115.910                 682

Zat 28 mei                           170                      107.716                634

Totaal                       657                439.681            669

Ook hier is de tendens duidelijk. De weekendkrant werd zowat een kwart dikker. Er staan meer artikelen in. En die artikelen zijn gemiddeld een fors stuk langer. Iets wat sommige lezers overigens doet verzuchten dat de krant op zaterdag té dik is.

Nog eens: ook ik meet de kwaliteit van een artikel of van de krant niet af aan de lengte of de dikte ervan. We moeten niet noodzakelijk dikke kranten met lange stukken maken, maar goede kranten met puntige artikelen. De kwaliteit wordt bepaald door de thema’s die je aanpakt en de manier waarop je dat doet. Sommige collega’s slagen erin om in driehonderd woorden een stukje te schrijven dat ertoe doet. Andere keren heb je juist wel die tweeduizend woorden nodig om dat mooie portret neer te zetten of die reportage te schrijven.

 Maar dat de krant heimelijk zou besparen op het aantal woorden, dat is dus een fabeltje.

Lees meer over:
NRC Handelsblad

27 reacties op 'Heimelijk besparen op woorden? Een fabeltje'

jaN WILLEM RIKKERS

Soms veel minder advertenties?

Rob Geurtsen

Mooi overtuigend overzicht.

Peter Vandermeersch

@ Jan-Willem Rikkers. Neen, want ook de advertentie doet het behoorlijk goed. We geven gewoon wat meer papier. En daar is de redactie _ en naar ik hoop ook de lezer _ blij mee :-)

hans van de Sande

Beste Peter,
dit soort duf telwerk heb ik onmiddellijk bij de verandering gedaan. Ik telde de woensdag voor en de woensdag na Doomsday. Hier is het resultaat:
wo 2 maart wo 9 maart
Aantal Pag 20 40
aantal artikelen 124 110
pgs Adv 4,5 5

Ik moet zeggen dat het me toen erg meeviel, want ik had hetzelfde idee als Rikkers (en vele van mijn vrienden) . Op basis van dit kleine onderzoekje besloot ik toen mijn abonnement toch maar niet op te zeggen (Waar zou je ook naar toe moeten gaan?), maar nog steeds heb ik een aantal echte kranten bewaard en op hoogtepounten van de heimwee lees ik dan daarin. Een superieure ervaring, ongetwijfeld dank zij de nostalgie
met vriendelijke groet
Hans van de Sande

Arend Soltermann

Merkwaardig dat Jeroen de Jager het gevoel had dat de krant dunner werd. Want bij een gelijk aantal woorden wordt de krant na comprimering tot tabloidformaat al per definitie dikker en dus helemaal bij verhoging aantal woorden.
Dan zijn er nog maar 2 onwaarschijnlijke opties: de letters staan veel dichter op elkaar en/of het papier is veel dunner geworden.

Jos Staphorst

Misschien eenvoudiger om de dikte van bovenstaande kranten en evt. het aantal pagina’s te meten en te vergelijken? Even de kranten uit het archief trekken en je weet het.

Klaas Brantjes

Ik herken mij in het gevoel dat de hoeveelheid tekst is afgenomen. Of accurater, dat de hoeveelheid tekst die ik in de krant lees is afgenomen.

Als het aantal woorden min of meer gelijk is gebleven. En tegelijkertijd het aantal ‘belevingsartikelen’ (media, ‘in het nieuws’, grote verhaal, opinie) is toegenomen. Dan, is dat ten koste gegaan van de artikelen waarvoor ik mijn krant lees, namelijk het nieuws zelf.

Wat mij betreft staat en valt de kwaliteit van de krant bij het nieuws (binnenland, buitenland) en het economie katern. De rest is bijzaak. En helaas heeft NRC de laatste jaren voornamelijk aan die bijzaken meer aandacht besteedt.

Jeroen de Jager

Dank voor dit overzicht, dat inderdaad overtuigt.

Ik had het gevoel dat ik sinds de tabloid de krant veel sneller uit had. Dus met ‘dunner’ bedoelde ik inderdaad het aantal en de lengte van de artikelen. Maar ook ‘magerder’ in de overdrachtelijke zin. En dat gevoel is bij deze ontkracht.

Ik ben het eens met de hoofdredacteur dat de kwantiteit niet leidend is. Maar het is tenminste objectief te meten.

Wij kunnen, zoals Van de Sande schrijft, geen k(r)ant op, dus goed te weten dat de tabloid operatie niet bespaart op de inhoud.

willem van dulmen

En nu nog een onderzoekje naar de toename van spelfouten!

Justine Kalkman

Daar stem ik volledig mee in. Vooral tijdens het lezen van de nrcnext krijg ik de laatste tijd weleens de kriebels van het aantal spelfouten.

P. Hendriks

Beste Peter, hoewel ik het woord ‘mager’ haast niet durf te typen, wil ik graag zeggen ik dat Jeroens vaststelling dat je hem van zijn ongelijk (wat betreft zijn indruk) hebt overtuigd, en jouw bijdrage niet een magere 6, maar een dikke 8 waard vind. De feiten liegen niet en jij geeft ze!

Je bent hier niet alleen op de lezersvraag ingegaan, en hoe…., maar hebt ook het onderwerp ‘krant maken’ uitvoerig en concreet, van een bepaalde kant belicht.

Gelijkertijd breng je ook je visie op kwaliteit naar voren en die zal een groot aantal NRC-lezers zeker graag zien.

Nou nog hopen dat de NRC-lezers (en anderen liefst ook) ontdekken dat het geen kwestie is van ‘geen keus hebben’, maar van groei en ontwikkeling, die soms wat nostalgie naar ‘de goede oude tijd’ en de verloren jeugd oproept, maar die er nu eenmaal bijhoort, als je tenminste je bordje altijd braaf leeg eet!

Jadwiga de Bock Majewska

citeer alstublieft: ” De kwaliteit wordt bepaald door de thema’s die je aanpakt en de manier waarop je dat doet.”

Hartelijk dank NRC krant voor kwaliteit en de thema’s en de manier waarop je dat doet,
ik lees graag NRC krant en koop graag wetenschap in NRClux.

Johan Kloosterman

Geweldig hoor, Peter Vandermeersch, dat je het allemaal in cijfertjes hebt gevat. Wat dat aangaat zou ik dol op cijfertjes moeten zij. Cijfertjes zeggen alleen iets voor mensen die goed kunnen lezen. Om bij het restaurant te blijven: als ik zie wat voor hoeveelheden voedsel mensen bij Chinese restaurants verslinden, dan denk ik: dat heeft niets meer te maken gewoon eten, maar heeft alles vraatzucht! Voor vraatzuchtigen geldt ook: the sky is the limit.

Er zijn maar een paar kranten in Nederland die er echt toe doen.
1. De Telegraaf, de krant van Henk & Ingrid, de krant van ‘gesundes Volksempfinden’. Wat de Linkse Kerk er ook van vindt, ‘gesundes Volksempfinden’ is een legitieme tak van journalistieke sport. Nederlandse regenten uit de 17e en de 18e eeuw hebben ervoor gesidderd. Voor Henk & Ingrid is de Telegraaf ‘de gezonde verstand-krant’. Die blijft altijd bestaan, want die is geworteld in de Nederlandse mentaliteit.

2. Regentenkranten: die blijven ook altijd bestaan, want Nederland zal zo lang het als land bestaat, regentenkranten kennen. Tot die categorie behoren NRC, Volkskrant en Trouw. Deze kranten komen voort uit de verzuiling van Nederland, NRC voor erasmianen, Volkskrant voor rooms-katholieken, Trouw voor protestanten. Sinds de ontzuiling zijn deze kranten meer en meer in elkaar vaarwater geraakt. Of ze allemaal blijven bestaan, dat is dubieus. Maar dat in Nederland een krant voor vrijzinnige zielen levensvatbaar zal blijken te zijn, dat lijkt mij buiten kijf.

Zelf ben ik zeker geen vrijzinnige ziel. Maar ik waardeer NRC om de artikelen die mensen tot nadenken aanzetten, die bijdragen tot hun kennisbeeld. Dat zie ik als belangrijkste kwaliteit van NRC, verdieping van het nieuws en mensen via stekelige artikelen aanzetten tot nadenken. Om dat te waarderen hoef je geen vrijzinnige ziel te zijn.
Trouw waardeer ik om opinies en om z’n religieuze berichtgeving. NRC-redacteuren missen die antenne, de affiniteit met religie die Trouw-redacteuren wel hebben. Religie is voor NRC-redacteuren onzin. Dat is mijns inziens een ernstige misvatting.
In Volkskrant waardeer ik dat ze een geweldige opinie & discussie-sectie op internet hebben. Die vindt ik geweldig. Ik denk dan maar: had NRC maar zoiets. Zulke secties moeten heel goed gemodereerd worden, maar voor de samenleving als zodanig bieden ze toegevoegde waarde. Via internet mensen spreken die je anders nooit gesproken zou hebben, dat is toch geweldig!
Dat is het mooie van de huidige informatie- en communicatie-infrastructuur. Ik verwacht dat die interessante kant alleen maar sterk zal worden.

Kaj van Noord

De vergelijking met vorig jaar zegt me niet zoveel. Ik zou de krant van vandaag weleens vergeleken willen zien met pakweg twintig jaar geleden. In die jaren stonden er vaak langere en gedegen artikelen in over bijvoorbeeld Oost-Europa en het Midden-Oosten. Maar toen beschikte de NRC ook over enkele voortreffelijke redacteuren: Michael Stein, Peter Michielsen, Willem van Kemendade en Ben Knapen, om er slechts enkele te noemen. Dat soort mensen lijken schaars geworden te zijn.
En natuurlijk zegt kwantiteit niet alles over kwaliteit, maar om gedegen achtergronden te schetsen (verbanden, nuances, meerdere perspectieven enz.) heb je wel meer ruimte nodig.

Maiko Posthumus

NRC is al jaren mijn aangename dessert na het avondeten, ondanks de spelfouten en andere op- of aanmerkingen.
Châpeau voor Peter Vandermeersch en al zijn medewerkers.
Dank voor de kwaliteit die NRC haar lezers biedt.

Willem van Hoorn

De NRC is de laatste jaren veel meer aandacht gaan besteden aan bijzaken als lifestyle en human interest. Daarmee is de krant minder serieus geworden. Waarschijnlijk zijn de lezers ook een tikkeltje minder geinteresseerd geraakt in stevige artikelen. Je kunt nu de krant makkelijk binnen 1 uur lezen, dat was wel eens anders.

Andreas Dijk

Ik deel de kwaliteitsvisie van van Klaas Brantjes en evenals Johan Kloosterman mis ik bij NRC Handelsblad de Volkskrant-opinie & discussie-sectie. Ik vrees echter dat de NRC zo’n sectie noch inhoudelijk noch technisch kan behappen. Wat de NRC-website betreft mag de prioriteit voorlopig ook wel liggen bij het gemakkelijker leesbaar maken van de digitale krantenversie. De traagheid is hemeltergend en dan moet je maar bidden dat het artikel ook (compleet) te lezen is.

Jan Leune

Traag is een relatief begrip. De digitale krant die ik via PC of iPad lees ervaar ik als snel. Heeft de heer Dijk misschien een oude, trage PC? Of heeft hij een trage verbinding c.q. een lage uploadsnelheid?

Kees Rotteveel

Het aantal woorden of artikelen is voor mij niet bepalend. Waar het om gaat is of het interessant is. Ik heb niet meer tijd dan voorheen, maar besteed veel meer tijd aan het lezen van nrc. Misschien is dat het effect van het nieuwe formaat maar in kwaliteit is de krant zeker niet minder geworden.

Mieke Breunesse

Grappig om te lezen dat het bewijs is geleverd over het onderwerp dat mij 6 weken geleden een e-mail deed sturen aan de NRC.
Ik lees al jaren de NRC weekkrant in het buitenland en merkte op dat er sinds vorig jaar (bijna) meer giga foto’s per pagina in stonden dan tekst. Geldt het gelijkblijven of de toename van het aantal woorden ook voor de buitenland editie? Over de kwaliteit overigens niets dan goeds, zeker voor de voorpagina van vandaag (Hongernood Afrika).

Mieke Breunesse

Andreas Dijk

@18. Jan Leune Ik heb een snelle computer en een snelle verbinding. Het op de computer lezen van De Telegraaf en de Volkskrant gaat wel goed en vlot.

Michiel Jonker

Het interesseert mij niet of er bespaard wordt op het aantal woorden, maar wel of er bespaard wordt op kwaliteit. En dat gebeurt. Vandermeersch probeert met zijn blog dit kwaliteitsverlies te verkopen als “vernieuwing” en “verjonging” en dit er bij ons in te masseren. Maar NRC is hard op weg af te zakken naar de middelmaat. Ik heb niet het gevoel dat de kritische reacties daarop door deze hoofdredacteur ook maar een moment serieus worden genomen. Hij schermt met statistieken over aantallen tevreden lezers (opnieuw: kwantiteit). Jammer van een krant die ooit tot de Europese top behoorde. Zoals iemand anders het in een reactie ook al uitdrukte: ik ben geestelijk afstand aan het nemen van deze krant die jarenlang mijn lijfkrant was.

De werkelijke betekenis van het conflict tussen de vorige hoofdredacteur Birgit Donker en de directie (d.w.z. de uitgever) wordt nu duidelijk. Wat is er overigens van Donker geworden? Ze zou mdewerker van de krant blijven, maar er staat nooit meer iets van haar in de krant. Met stille trom vertrokken, lijkt het.

Deze vakantie weer een blij gevoel gekregen van de Deense weekkrant Weekendavisen (beetje vergelijkbaar met de formule van Die Zeit). Als we voor de nieuwsflitsen internet hebben, dan geeft het schijnbaar vrij bescheiden Weekendavisen op het gebied van achtergrond en duiding verrassend veel kwalitatief goede waar voor je geld. Beter niveau dan het huidige NRC Weekend. Kennelijk is dat commercieel haalbaar in een drie keer zo klein land als Nederland.

Waarom kan de NRC-redactie dat niet meer, onder leiding van de huidige hoofdredacteur?

Martin Roos

15 augustus 1945.

Ingezonden brief.

We kunnen de kwaliteit van een krant wel meten aan het aantal woorden Peter Vandermeersch! Twee recente voorbeelden in NRC. Onder een foto met ondermeer Koning Albert II, meldt NRC Weekend 20 & 21 augustus, dat ook koningin Fabiola is te zien. Uiteraard is dit koningin Paola. Een tweede voorbeeld, naar aanleiding van een recent ingezonden brief: ‘Waarom geen aandacht voor 15 augustus 1945?’ ‘In 1945 en de daaropvolgende jaren zijn ‘vooral Indo-Europeanen (Indische Nederlanders: Indo’s waaronder ook kinderen: allen met een Nederlands paspoort met een islammoeder of zelf islamiet), gedood, verbannen of gedwongen zich tot Indonesiër te assimileren,’ herinnert ons Robert Crib in 2007 in zijn artikel: Misdaad, geweld en uitsluiting in Indonesië.
In 1957 besloot de Nederlandse regering pas tot repatriëring van de nog aanwezige Indische Nederlanders. In 1956 werd voor spijtoptanten en andere maatschappelijke Nederlanders door de Nederlandse regering, inclusief minister M.A. Klompé een speciaal afhoudend toelatingsbeleid ontwikkeld. Tussen 1956 en 1967 hebben ongeveer 23.000 ‘maatschappelijke Nederlanders’, waaronder duizenden kinderen, door hernaturalisatie het Nederlandschap verkregen! We zien na 1945 tot in de zestiger jaren van o.a. de KVP (opgegaan in het CDA) en de PvdA discriminerende activiteiten, die daadwerkelijk werden uitgevoerd. Activiteiten die door Wilders in de eenentwintigste eeuw enkel met politieke doeleinden worden verwoord. Na 15 augustus 1945 werden met militaire precisie daadwerkelijk activiteiten uitgevoerd om grote groepen Nederlanders uit Nederland te houden. Door de Nederlandse regering met ondersteuning van KVP en PvdA.
In de midden zeventiger jaren van de vorige eeuw een herhaling van uitsluiten. 30.000 Javaanse en Hindoestaanse soennieten (islamieten met een Nederlands paspoort) en ongeveer 10.000 Hindoestaanse Ahmadiyyah-islamieten (met een Nederlands paspoort) die via Suriname Nederland wilden betreden, werden door wegkijkende politici, met name door De Gruyter (D’66) en PvdA’ers Jan Schaefer en Marcel van Dam, uit Nederland gewenst!

Martin Roos pedagoog.

Kerkstraat 111.
5141EB Waalwijk.

Arjen Jongeling

Een praktische vraag, waarom zijn alle katernen in elkaar gevouwen maar zonder nietjes? Het glijdt uit elkaar door de dikte (!) en het verdeelt moeilijk onder medelezers want je moet eerst bladzij voor bladzij opzoeken waar bijvoorbeeld het economiekatern begint.

Martin Roos

Ingezonden brief.

‘Nog eens…’ (Vandermeersch) Niet heimelijk besparen op woorden. ‘Deze oorlog eindigde voor ons immers niet op 5 mei ’ lees ik in Brieven 23 augustus 2011. In de Kamerstukken II 1953/54 vind ik een motie mede ondertekend door M.A. Klompé (KVP) die als strekking had een voortzetting van de ontmoedigingspolitiek jegens diegenen die in Indonesië leefden en het Nederlandschap bezaten. Het Indo-Europeaan zijn (inclusief de tienduizenden Javaanse Nederlandse soennieten met hun typische lokale culturele invloeden) werd door de PvdA nadrukkelijk gekoppeld aan etnische criteria (racialisering) en het instemmen met uitzinnig geweld in Indonesië. De PvdA greep de typische Hollandse gekleurde koloniale hutspot, waaronder ik ook behoor, aan om hele groepen mensen te stigmatiseren. De (toenmalige) partijgenoten van Job Cohen die heden ten dage zo opkomen voor de malikietische en hanafitische stroming islamieten lieten het sterven toe: ‘En duizenden hunner zijn reeds op de vreselijkste wijze gemarteld en na ergelijke martelingen gedood’ zijn de woorden van Tweede Kamerlid Zandt van de SGP. ( Handelingen II 1949/50)
Met als toegift de koloniale verloochening en het verstoren van het democratisch proces. Als een ware deportatieleider vroeg Kamerlid Schilthuis (PvdA), zich in de Tweede Kamer af of ‘velen’ van ‘de zich in ons land bevindende gerepatrieerden uit Indonesië, geknipt zijn voor emigratie naar tropische gebieden en voor wie daarin een uitkomst zou liggen.’(Handelingen II 1951/52). We spreken hier over gevluchte Indische Nederlanders.

Martin Roos, pedagoog.

Martin Roos

Kritische journalisten? Kwaliteit?

Elsbeth Etty in NRC met ‘Een proces van haatzaaien. – 1931.’

Elf jaar later in 1942 werden, jonge Surinaamse hindoe en moslim soldaten, naar Java uitgezonden. Niet naar Europa waar ze tegen katholieken en protestanten zouden moesten vechten Op mijn geboortegrond vochten ze eerst tegen de Japanse shinto/ (zen)boeddhistische bezetters en later – na 15 augustus 1945 – ook tegen de Indonesiërs (moslims) die hun onafhankelijkheid verdedigden. Nederland wilde haar oude traditie voortzetten : uitzinnig geweld en verdeel en heers. Inheemsen uit de ene kolonie werden als kanonnenvoer ingezet om inheemsen in een andere kolonie eronder te houden.
De Surinamers kwamen in 1945 daartegen natuurlijk in verzet. Ze hadden helemaal de intentie niet om koloniaal te helpen om in Indonesië de koloniale orde te herstellen en te handhaven. Ze weigerden om andere koloniale slachtoffers te doden. In Suriname leefden 50.000 Javaanse soennieten (moslims). Dat waren en bleven hun buren en vrienden en hun familie! Het is de geest – en het zijn ook de woorden (intern) – van Elsbeth Etty die mijn berichtgeving over ‘een proces van haatzaaien’ – 1602 – 1963, in elk geval geen onbekend thema in de Nederlandse geschiedenis, uit haar columnreacties (blog) in het recent verleden liet verdwijnen. Een dialoog met de werkelijkheid uit de weg gaan! De kwaliteit wordt bepaald door de thema’s die je aanpakt en de manier waarop Etty dat doet: niet kritisch.

Martin Roos, pedagoog.

P.Hendriks

Even een reactie op het betoog van Martin Roos.

Hij stelt terecht vast dat er in het publieke domein weinig realistisch wordt omgegaan met de eigen historie.

Valse schaamte en ideologische oostindische ´blindheid´ maken een effectief debat over de door Wilders c.s. geschetste tegenstellingen binnen de Nederlandse samenleving (en op globale schaal), tot een moeizaam iets. Waar Wilders de grenzen van het toelaatbare kan zoeken, zijn zijn morele tegenstanders nog niet klaar met de boter op hun hoofd.

De voorgewende braafheid van deze Wildersopponenten kent vele nuances en daarbij ontbreekt inktzwart zeker niet. Deze ongeloofwaardigheid doet afbreuk aan de kracht van argumenten tegen de stellingen van Wilders c.s.

Het is onvermijdelijk dat degenen die zich keren tegen de hetze tegen islamitische Nederlanders en de islamitische geloofsrichting in het algemeen, hun eigen ware aard onder ogen gaan zien.

De praktijk leert dat Nederland in veel opzichten niet een land is dat zich kan beroepen op een eeuwenoude traditie van gastvrijheid en tolerantie t.o.v. ´de ander´, zoals Rita Verdonk ooit betoogde.

Die mythe moet ook in eigen kring worden ontmaskerd. Pijnlijke waarheden zijn nog altijd beter voor het gewenste debat dan halve waarheden ´om bestwil´.

Van twee kanten worden de ´eigen´ en de ´andere´ cultuuur en tradities onwaarachtig voorgesteld met als gevolg dat er geen debat kan ontstaan.De indische Nederlander en de Nederlander met een indische achtergrond kent als geen ander de vele verzwegen pijnlijke waarheden die de kern en de verklaring voor de vele tegenstrijdigheden, de gelatenheid en de opstandigheid, de wil om mee te doen en het verlangen naar het andere/eigene vormen.

Niet uit te bannen en op zovele plaatsen verhaald, om toch maar niet te vergeten. Ook Geert schijnt zijn portie tegenstrijdigheden uit dit verleden te hebben meegekregen en worstelt als een totok in eigen land onder de vele ongerijmdheden waar hij ondanks alles toch deel van uitmaakt.

Met Martin wens ik dat kwaliteit in de pers ook betekent dat de feiten bespreekbaar zijn. Onze eigen nederlandse historie kan ons veel leren. Met meer of soms met minder woorden.