DNA-onderzoek bij strafzaken
Gepubliceerd: 30 april 2001 19:00 | Gewijzigd: 14 december 2005 19:21
|
|||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
|||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Door DNA-materiaal bij minderjarige veroordeelden af te nemen en lange tijd te bewaren handelt Nederland in veel gevallen in strijd met het VN-Verdrag inzake de rechten van het kind. Er wordt inbreuk gemaakt op de lichamelijke integriteit en veroordeelde minderjarigen worden als 'potentiële recidivisten' benaderd.
ACHTERGROND - Na de veroordeling van Cees B. hebben deskundigen van het Nederlands Forensisch Instituut drie keer met het openbaar ministerie overlegd over het DNA-bewijs in de zaak-Nienke Kleiss. Dat gebeurde op 19 januari 2001, op 10 juli 2001 en op 17 januari 2002. Minister Donner (Justitie) gaf afgelopen donderdag de gespreksverslagen vrij, ,,teneinde iedere speculatie omtrent de inhoud ervan te voorkomen''. De verslagen bestaan uit losse aantekeningen van aanwezigen. Er zijn geen goedgekeurde notulen. Van het gesprek op 10 juli 2001 zouden geen verslagen bestaan.
NIEUWS - In de Schiedammer parkmoord, waarbij op 22 juni 2000 het tienjarige meisje Nienke werd vermoord, spelen vijf sporen een rol, die alle zijn onderzocht op het Nederlands Forensisch Instituut (NFI). Twee zijn door het NFI aan justitie gerapporteerd: een spoor dat werd gevonden op Nienkes linkerlaars en een van onder haar vingernagel. DNA-analyse van deze sporen had begin 2001 aangetoond dat zij geen genetisch materiaal bevatten van verdachte Cees B.. Wel bevatten ze DNA van een andere man.
ACHTERGROND - Het tweede symposium over de toekomst van het DNA-onderzoek in strafzaken werd gisteren net als het eerste grotendeels georganiseerd door het Nederlands Forensisch Instituut (NFI) van het ministerie van Justitie. De DNA-afdeling van het NFI is verantwoordelijk voor de DNA-profilering in forensisch onderzoek.
NIEUWS - Wie aangehouden wordt door de politie, moet voortaan meteen zijn DNA afgeven. Bestanden met vingerafdrukken die asielzoekers bij binnenkomst in Nederland ter identificatie afgeven, moeten worden ingezet in de opsporing door ze te koppelen aan andere politiebestanden. En het recht op privacy moet verminderd worden naarmate burgers meer strafbare feiten plegen.
NIEUWS - Een 29-jarige man uit Emmen is vanmorgen in zijn woning aangehouden op verdenking van verkrachting van en moord op de 79-jarige Johanna van Offeren op 29 februari jl. in een bos bij de wijk Emmerschans. De aanhouding is verricht op grond van DNA-onderzoek dat onder een groep van 120 geselecteerde mannen in Emmerschans, waar het slachtoffer woonde.
AMSTERDAM, 23 MEI. Een 20-jarige man die in januari in Hoorn werd aangehouden wegens twee verkrachtingen, heeft drie gewelddadige verkrachtingen in Amsterdam bekend. De Amsterdamse politie kwam de verdachte op het spoor door diens DNA-profiel. Naast de verkrachtingen houdt de politie de man ook verantwoordelijk voor een aantal pogingen daartoe en enkele aanrandingen. De verdachte volgde zijn slachtoffers op de fiets en sloeg dan toe, aldus de politie. In enkele gevallen zou hij zeer gewelddadig te werk zijn gegaan.De politie denkt dat het mogelijk is dat de man nog meer slachtoffers heeft gemaakt die zich nog niet hebben gemeld. (ANP)
De Canadese politie heeft gisteren varkenshouder Robert Pickton aangeklaagd wegens nog eens vier moorden, op basis van DNA-materiaal dat op zijn boerderij is gevonden. Pickton is al aangeklaagd wegens de moord op zeven vrouwen en wordt verdacht van de verdwijning en mogelijke moord op 63 vrouwen, voornamelijk prostituees uit Vancouver.
De Utrechtse politie hanteert een speciaal protocol wanneer meldingen binnenkomen over lastiggevallen vrouwen in het gebied tussen Utrecht, Bunnik en De Bilt. Dat is het gebied waar de Utrechtse serieverkrachter in 1995 en 1996 achttien keer toesloeg. Vorig jaar verkrachtte hij opnieuw een vrouw en randde een ander aan. Dat het om dezelfde dader gaat, bleek uit DNA-vergelijking.
Een Amerikaanse rechter heeft gisteren een in 1984 ter dood veroordeelde man vrijgesproken. Eddie Joe Lloyd werd toen veroordeeld voor de verkrachting van en moord op een zestienjarig meisje. Hij had schuld bekend. Uit DNA-onderzoek, verricht door het zogenoemde Innocence Project dat onschuldige gevangenen probeert te helpen, blijkt nu dat Lloyd de misdaad niet heeft kunnen begaan. Lloyd is de 110de Amerikaanse gevangene die na inmenging van het Innocence Project wordt vrijgesproken. (AP)
Het artikel over de toepassing van de DNA-technieken in het strafrecht gaat voorbij aan een belangrijke beperkende factor bij DNA-onderzoek: de penetratie van een erfelijke eigenschap. Dat is de mate waarin een erfelijke eigenschap manifest wordt in een individu (NRC Handelsblad, 5 september). De penetratie wordt beïnvloed door de andere erfelijke eigenschappen, de embryonale ontwikkeling en milieufactoren.
Op 9 januari 1993 liep Juan Luna het restaurant in Chicago binnen waar hij net was ontslagen, at een bord kip, stond op en schoot zeven medewerkers dood. Pas onlangs kon hij worden opgepakt, nadat DNA-onderzoek had uitgewezen dat het speeksel op de kippenpoten in het restaurant die waren bewaard door de politie overeenkwam met dat van Luna.
HaaronderzoekDe kenmerken van een haar (kleur, vorm, dikte, lengte) zijn persoonsgebonden, waardoor haren kunnen dienen als bewijsmateriaal. In elk vooronderzoek wordt naar haren gezocht, veelal op kleding en meubels. Van ieder haartje moet vervolgens worden vastgesteld of het van een dier of van een mens afkomstig is; voorts wordt gekeken of het om hoofd-, baard-, schaam-, of andersoortig lichaamshaar gaat. Nadat alle kenmerken van het haar zijn gededuceerd, worden de haren vergeleken met haren van de verdachten en/of het slachtoffer. Het moet daarbij echter wel om dezelfde typen haren gaan (bijvoorbeeld hoofdhaar versus hoofdhaar). Uit een vergelijking van bijvoorbeeld hoofdhaar met schaamhaar kunnen geen voor het onderzoek relevante conclusies getrokken worden. Voorts kunnen haren dienen als leveranciers van DNA en dus voor DNA-analyse.
Het Nederlands Forensisch Instituut (NFI), gevestigd in Rijswijk, is een onderdeel van het ministerie van Justitie. Zijn voornaamste taak is het wetenschappelijk onderzoeken van sporen van misdrijven. Het heeft daarvoor een eigen budget, maar de minister van Justitie is verantwoordelijk voor zijn doen en laten. Het NFI ontstond in 1999 toen het Gerechtelijk Laboratorium en het Laboratorium voor Gerechtelijke Pathologie werden samengevoegd. Deze twee instellingen waren door het ministerie van Justitie in respectievelijk 1945 en 1951 opgericht om het reguliere onderzoek van misdrijven met wetenschappelijk onderzoek uit te breiden.
De politie Amsterdam Amstelland heeft een man van rond de veertig jaar opgepakt die wordt verdacht van vijf verkrachtingen, drie pogingen daartoe en één aanranding. De arrestatie had vorige week dinsdag al plaats, maar is vandaag pas door de politie bekendgemaakt. De man, die zijn daden vooral in Amsterdam-West pleegde, heeft inmiddels een aantal zedenzaken bekend. De verhoren duren nog voort. Zijn DNA-profiel is vergeleken met DNA dat aangetroffen werd bij vijf slachtoffers. Het bleek daarmee overeen te komen. De verkrachter sloeg voor het eerst toe in september 1999. Volgens de politie bedreigde hij zijn slachtoffers met een mes, waarna hij hen seksueel misbruikte. De man is inmiddels voor de rechter-commissaris geleid en in bewaring gesteld.
De Amerikaanse autoriteiten willen door middel van DNA-onderzoek vaststellen of in Afghanistan aangetroffen menselijke resten afkomstig zijn van terroristenleider Osama bin Laden. Volgens regeringsbronnen in Washington zal daarbij gebruik worden gemaakt van DNA-monsters afkomstig van familieleden van Bin Laden.
DNA van dennennaalden fungeert als bewijsmateriaal in een proces in Noorwegen. Een naald die is gevonden in de sok van een weghens moord veroordeelde vrouw blijkt tot dusver, na een onderzoek van 36 van de 42 bomen niet afkomstig van een boom in de omgeving van de plaats van het misdrijf. De politie – die er van uit gaat dat de daders van de moord in 1999 sokken over hun schoenen hadden aangetrokken om sporen uit te wissen, hoopt te bewijzen dat de naald van een van de bomen is.
Drie jongemannen uit Boxtel hebben zich gistermiddag bij de politie gemeld omdat zij verantwoordelijk zijn voor de verspreiding van een brief met de oproep om maandag DNA-materiaal te brengen bij de politie. Deze was bijzonder ongelukkig met deze 1-aprilgrap omdat in de brief stond dat het materiaal nodig was voor het onderzoek naar een ernstig zedenmisdrijf. De vrienden hebben duizend brieven gemaakt. De anonieme brief heeft in Boxtel volgens de politie voor veel onrust gezorgd. Meer dan honderd mensen hebben er de politie over gebeld.
De schaamhaar op de trui van de in 1994 in een boshuisje in Putten verkrachte en vermoorde Christel Ambrosius komt volledig overeen met dat van verdachte Wilco Viets. Dit werd vanmorgen bekend bij de hervatting van de getuigenverhoren voor het gerechtshof van Leeuwarden. Volgens persadvocaat-generaal R. van der Velde heeft de verdachte ,,wat uit te leggen''. ,,Dit komt als hard gegeven bij de bewijslast.''
Herman Du Bois en Wilco Viets, die zeven jaar vastzaten voor verkrachting van en moord op Christel Ambrosius in 1994 in Putten, zijn daarvan vanmorgen vrijgesproken door het gerechtshof in Leeuwarden. Het hof vernietigde het arrest van het hof Arnhem, dat de twee Puttenaren in 1995 elk veroordeelde tot tien jaar cel.
Justitie in Assen heeft een man aangehouden die wordt verdacht van de moord op de 15-jarige Andrea Luten uit Ruinen in 1993. Het openbaar ministerie in Assen wil de leeftijd van de man niet bekendmaken. Radio Drenthe meldde gisteren dat het om een verdachte van tussen de 25 en 30 jaar zou gaan, afkomstig uit Ruinen en wonend in Zuidbroek.
Nieuw DNA-onderzoek heeft geleid tot een doorbraak in een geruchtmakende moordzaak uit 1984. Justitie in Haarlem bevestigt dat er sprake is van nieuwe ontwikkelingen in de zogeheten Zaanse `paskamermoord', maar weigert vooralsnog een nadere toelichting. Eerst moeten de direct betrokkenen worden ingelicht, aldus de Haarlemse persofficier van justitie A. Zwiers. Daartoe behoort de familie van het slachtoffer Sandra van Raalten.
Het openbaar ministerie in Leeuwarden heeft verschillende Europese landen gevraagd DNA-onderzoek te verrichten om de Puttense moordzaak, de moord in 1994 op Christel Ambrosius, op te lossen. Tot nu toe werd alleen gezocht in de databank van het Nederlands Forensisch Instituut en werden de sporen vergeleken met het DNA van de Franse seriemoordenaar Guy George.
Het hoger beroep in de zaak-Sybine Jansons lijkt een testcase te worden voor DNA-bewijsmateriaal in strafzaken. De verdediging wil acht DNA- deskundigen oproepen, van wie vier uit Engeland, in de hoop aan te kunnen tonen dat een ander dan verdachte Martin C. in haar laatste uren bij het meisje geweest kan zijn.
Minister Korthals (Justitie) moet gaan onderzoeken of delinquenten die op dit ogenblik gedetineerd zijn, nu al willen meewerken aan het afstaan van DNA-materiaal. Hoewel de nieuwe wet op het DNA-onderzoek bij strafzaken voorlopig nog niet van kracht is, zou het screenen van DNA van huidige gevangenen wellicht kunnen helpen bij het oplossen van misdrijven die nog niet opgelost zijn.