Nieuwe Donna Tartt een hype. Alle Nederlandse interviews en recensies op een rij / Deel 2

ANP-24764857

Donna Tartt afgelopen zondag in de Amsterdamse stadsschouwburg tijdens de boekpresentatie van 'Het puttertje'. ANP BAS CZERWINSKI

Na een uitgebreid media-overzicht van alle Donna Tartt-recensies en interviews in Nederlandse media, vandaag deel 2. Met naast een interview in nrc.next en NRC Boeken, recensies uit ‘De Groene’, ‘Vrij Nederland’ en ‘De Telegraaf’.

‘So far so good’ schrijft Graa Boomsma, literair recensent Amerikaanse literatuur voor De Groene Amsterdammer, over de ook door NRC-recensent Rob van Essen geprezen openingsscène in ‘Het puttertje’. Het is de scene waarin hoofpersoon Theo Decker, bij een bomexplosie in New York, zijn moeder verliest en het door de Rembrandtleerling Carel Fabritius geschilderde ‘Het puttertje’ in handen krijgt.

Het vervolg van de roman is teleurstellend, schrijft Boomsma, door een te afstandelijk vertelperspectief en te veel terugkerende personages. Na de explosie, schrijft Boomsma:

“Volgen negenhonderd bladzijden waarin deze intuïtieve kunstroof gevolgd wordt, tot in Amsterdam. Een zeer lang uitgerekte achterafvertelling vanuit de dan veertien jaar oudere Theo, die vanaf de MoMA-aanslag [...] brieven aan zijn moeder schrijft en een journaal bijhoudt.”

Probleem is dat die brieven niet ‘heet van de naald’ zijn. Dat creëert afstand. Overigens niet het enige probleem, schrijft Boomsma:

“[Het briefverhaal] komt tot ons via het achterafperspectief van Theo(dore) Decker, die zijn eigen leven vanaf de explosie waarneemt. Maar het is niet alleen die afstandelijkheid die van ‘Het puttertje’ een teleurstellende leeservaring maakt. Het zijn ook de vele deus ex machina’s (personages duiken opeens weer op) en de lethargische van de protagonist die het verhaal ontkrachten.”

Uiteindelijk ontbreekt het Tartt aan ‘vormkracht’:

“Te veel Dickens en álles uitleggen, te weinig uitgekiende verteltechniek die de lezer aan het werk zet.”

Elsevier is daarentegen weer heel erg te spreken over het verhaal dat zich ontvouwt na die explosie:

“Wat volgt is een meeslepende bildungsroman over Theo’s leven na die klap. Over zijn lot en dat van het schilderijtje van een geketend puttertje dat hij, als talismanachtig aandenken aan zijn moeder én het zwaard van Damocles, veertien jaar met zich meesleept.”

Het boek kent zwakke plekken, schrijft Elsevier, maar ‘een goede verhalenverteller vergeef je die’.
“En met Het puttertje is Donna Tartt de meestervertelster helemaal terug.”

Elf jaar lang werkte Donna Tartt aan ‘Het puttertje’. Dramatisch’

Jeroen Vullings, literair recensent van Vrij Nederland, is nog minder te spreken over Tartts derde roman. Om te beginnen verbaast Vullings zich over de Nederlandse opwinding over ‘onze wereldprimeur’:

“De ophef over ‘Het puttertje’ is vooral een interne Nederlandse media-aangelegenheid. Niet om de opwinding te temperen, maar zo’n wereldpremière hebben we vaker beleefd. Bij boeken van auteurs als Salman Rushdie, Ian McEwan, het echtpaar French, John Irving, J.M. Coetzee, om er een paar te noemen. Dat hebben we dan te danken, zo vertellen de uitgevers ons graag, aan de unieke, diepdoorvoelde relatie die ze met zo’n overzeese titaan onderhouden. Dat zal vast zo zijn, maar zo’n schrijver is voor hen ook een asset. De competitie met de Engelstalige editie (destijds bij de Harry Potter-boeken) kan de verkoop van de Nederlandse vertaling flink in de weg zitten doordat veel Nederlanders abusievelijk denken dat ze het Engelse feilloos beheersen.”

Van ‘Het puttertje’ is Vullings niet onder de indruk. Hij heeft zich tijdens het lezen vaak afgevraagd waarom het boek zo dik is. Een slecht tegen, schrijft Vullings. Er is volgens de recensent dan ook ‘veel mis in ‘Het puttertje’.

“Mijn voornaamste bezwaar is dat Tartt hier potdicht proza aflevert zonder een sprankje transcendentie. Er wordt zo veel informatie gegeven, er zijn zo veel verwikkelingen, er wordt zo uitgesponnen en lobbig verteld, we worden zo op de reliëfloze levensfeiten en de verwaarloosbare onderlinge relaties van de personages en veel bijfiguren gedrukt, wie met wie, welke opleiding, waarbij de schrijver niet alleen uit zicht is, maar ook de onderhuids voelbare regie uit handen lijkt te hebben gegeven, zodat de leeservaring van ‘Het puttertje’ neerkomt op zwemmen door stroop.”

Vullings vindt Het puttertje een aanfluiting:

“Elf jaar werkte Tartt aan ‘Het puttertje’. Dramatisch.”

‘Lezenswaardige, rijke roman’

De Telegraaf is daarentegen weer wel te spreken over Het puttertje. De krant gaf Tartts, weliswaar soms wat de ‘wijdlopige’, derde roman eerder deze week 3,5 sterren:

“Tartt had best met wat minder wijdlopige beschrijvingen van niet ter zaken doende details gekund. Dat maakt ‘Het puttertje’ weliswaar tot een rijke, lezenswaardige roman, maar het is niet het gedroomde meesterwerk.”

‘Ik maak me geen zorgen over het lot van mijn werk’

In een interview met NRC-redacteur Danielle Pinedo, vandaag verschenen in nrc.next en de Boekenbijlage van NRC Handelsblad, zegt Tartt dat auteurs zich nooit zorgen dienen te maken over de receptie van hun werk:

“Schrijvers dienen zich geen zorgen te maken over wat er met hun werk gebeurt. Of het goede of slechte recensies krijgt [deze krant gaf Het Puttertje twee ballen, de Volkskrant waardeerde het met vijf sterren]. Hun taak is boeken uit te brengen. Ik las ooit een vraaggesprek met acteur Donald Sutherland. ‘Hoe kijkt u terug op uw optreden in M*A*S*H , wilde de interviewer weten. ‘Die film heb ik nooit gezien’, antwoordde Sutherland. ‘Hoe bedoelt u, recéntelijk?’ ‘Nee, nooit’, zei Sutherland. ‘Als een film af is, ben ik met mijn hoofd al bij de volgende. Ik wil in het hier en nu leven.’ Dat geldt ook voor mij.”

Geplaatst in:
Nieuws
Lees meer over:
De Groene Amsterdammer
Donna Tartt
Vrij Nederland

8 reacties op 'Nieuwe Donna Tartt een hype. Alle Nederlandse interviews en recensies op een rij / Deel 2'

Hugo Loyens

wat een onzinnige recensies.
Hugo Loyens

wim roelf jan venema

ja ja Hugo, meningen

Nienke Wijnants

Mijn eerdere reactie over spelfouten verwijderd? Hier dan een paar van de fouten: “doe vanaf de Moma aanslag”, ipv “die”. “Een slecht tegen”, ipv “teken”. “maar het is net het gedroomde meesterwerk” ipv “niet”.

Roderick Nieuwenhuis

Nee hoor. Uw reactie is niet verwijderd. Gewoon nog niet doorgeplaatst. Ik ga uw opmerkingen meenemen. U heeft natuurlijk volkomen gelijk. Veel dank

Maxim Alfabel

Na 90 bladzijden weggelegd. Is dit een schrijfster die al haar woorden overweegt? Ik draai me alvast om in mijn kunstenaarsgrafje, wat een pulp! Een middeljonge lezer die niet eerder een roman ter hand durfde te nemen en die het voor gezien houdt. Geef ons jeugd toch Schopenhauer of Nietzsche.

Rafael Willems

Door alle interviews en recensies in maar liefst twee delen op een rij te zetten, maakt NRC zélf de hype of dikt hem nog eens aan. Een knoert van een self fulfilling prophecy dus! Zo produceren onze media al jaren de realiteit die ze zeggen te beschrijven.

Rafael Willems

En meer inhoudelijk: moet dat echt, al die bladzijden over een zwaar overschatte bestseller-auteur, die het maar niet lukt te schrappen in haar ellenlange retro-moordverhalen? GAAP!

Ren timmermans

Vergelijk dit prutswerk met weetjes aaneen gebreid eens met Julian Barnes,met Sebastian Barry,met Jean Rouaud,met Jeroen Brouwers,met David Grossmann,met Scandinavische schrijvers,en je zult ervaren wat werkelijk literatuur is..dit is ophef en vertier!

Volg nrc.nl op en , lees onze dagelijkse nieuwsbrief