Aanleiding zijn berichten over folteringen en ernstige tekortkomingen in de Griekse asielprocedure. „Op Grieks grondgebied worden mensenrechten geschonden”, zeggen de hulporganisaties.

Asielzoekers die tijdens hun vlucht in Griekenland stranden worden daar regelmatig mishandeld. Een recent rapport van de European Committee for the prevention of torture and inhuman or degrading treatment or punishment beschrijft erbarmelijke huisvestingsomstandigheden, overbevolking, verwaarlozing, mishandeling en zelfs foltering.

Niet alleen zijn de omstandigheden in detentiecentra zorgwekkend, ook op het Griekse asielbeleid en de uitvoering daarvan is kritiek. Dit was voor de Europese Commissie aanleiding op 31 januari een rechtszaak tegen het land te beginnen. Voor het Europese Hof van Justitie eist de Commissie dat Griekenland zijn asielbeleid naar Europese normen uitvoert.

De EU-landen hebben in de zogeheten Dublin-verordening afgesproken dat vluchtelingen de asielprocedure moeten doorlopen in het land waar ze de EU het eerst zijn binnenkomen. Op basis hiervan worden vluchtelingen die via Griekenland naar de EU reizen naar dat land teruggestuurd. Vluchtelingenwerk Nederland zegt dat de IND wekelijks enkele vluchtelingen aan de Griekse autoriteiten overdraagt. De Dublin-verordening geldt ook in Noorwegen, dat sinds vorige maand geen vluchtelingen meer terugstuurt naar Griekenland. Duitsland stopte vorige week met het overdragen van minderjarige vluchtelingen.

Tweede Kamerlid Jan De Wit (SP) heeft Albayrak gevraagd of zij bereid is het overdragen van asielzoekers aan Griekenland direct te staken. Nederland kan dat doen, omdat de Dublin-verordening de EU-lidstaten toestaat zaken zelf af te handelen.

Justitie wil niet bevestigen dat het om „enkelen per week” gaat. Het ministerie verwijst voor commentaar naar de aanstaande antwoorden op de Kamervragen.