Wat in Amerika ‘Rathergate’ is gaan heten is tot nu toe misschien wel het grootste succesverhaal van de ‘blogosfeer’. In 2004 berichtte CBS-anchorman Dan Rather in het nieuwsprogramma Sixty Minutes dat George W. Bush zijn politieke invloed had gebruikt om zich tijdens zijn dienstplicht in de Nationale Garde aan zijn verplichtingen te onttrekken, en die invloed later ook had gebruikt om de sporen van zijn manipulatie uit te wissen. Door de collectieve inspanning van conservatieve bloggers kwam echter aan het licht dat de documenten waarop Rather zich baseerde vervalsingen waren. Rather gaf uiteindelijk toe dat de zender zich had laten misleiden en stapte op.

Bloggers staan soms dichter bij het nieuws dan de gevestigde media; daarvan is het geval Arnon Grunberg een mooi voorbeeld. De schrijver reisde voor deze krant ‘embedded’ mee met de troepen in Uruzgan. Nietsvermoedend schreef hij op een avond in zijn blog dat zojuist een grootschalig NAVO-offensief was begonnen, iets wat de NAVO liever nog geheim had willen houden.

Aan de andere kant van het blogspectrum vinden we de consumentenblogs die gebruikers de afgelopen jaren tegen talloze malafide producten hebben gewaarschuwd. Via blogs werd het in de zomer van 2006 duidelijk dat het probleem van de ontvlambare laptop-accu’s veel groter was dan computerfabrikant Dell wilde toegeven. En in september 2004 stelde een blogger met een filmpje de erbarmelijke kwaliteit van Kryptonite-sloten aan de kaak: het filmpje liet zien dat een stevig fietsslot van de slotenfabrikant met een Bic-pen te openen was.

De keerzijde is minstens zo spectaculair. Verzonnen verhalen, bijvoorbeeld, hebben de neiging om feiten te worden, mits genoeg op internet herhaald. Barack Obama werd in januari 2007 slachtoffer van een via een kettingmail verspreid gerucht dat hij in zijn jeugd op een radicale koranschool zou hebben gezeten. De informatie werd overgenomen op weblogs en vond via het internettijdschrift Insight.com zijn weg naar gevestigde media. Dagenlang werd gediscussieerd over de bron van dit verhaal. Uiteindelijk ontkrachtte CNN het verhaal met een item over de betreffende school in Jakarta, die zo bleek, geen enkel geloof aanhing. Toch is het verhaal nog vaak herhaald, en wie onlangs de Zembla-documentaire over Obama zag weet dat het nog onder veel Amerikanen leeft: ‘Obama, that sounds too much like Osama to me.’

Neplogs zijn al een nieuwe kunstvorm genoemd, er is onlangs zelfs een literaire wedstrijd voor uitgeschreven. Maar ze worden ook gebruikt om consumenten mee te misleiden. De Amerikaanse blog WalMartingAcrossAmerica.com had een echtpaar in de hoofdrol dat zo dol was op de supermarktketen, dat ze een reis door Amerika langs de filialen maakten, en daarvan verslag deden in de blog. Het enige dat ze er niet bij vertelden is dat ze daarvoor betaald werden door een door Walmart ingehuurd pr-bureau.